Bộ Công an đề xuất doanh nghiệp không được che giấu nguồn gọi khi quảng cáo

Nguồn ảnh: Thanh Niên

Doanh nghiệp không được sử dụng biện pháp che giấu nguồn gọi khi thực hiện các hoạt động kinh doanh, quảng cáo đến khách hàng và người sử dụng viễn thông.

Đây là nội dung được Bộ Công an đưa ra tại dự thảo thay thế Nghị định số 91/2020 về chống tin nhắn rác, thư điện tử rác, cuộc gọi rác.

Theo đề xuất, tổ chức, cá nhân, doanh nghiệp có quyền đăng ký và sử dụng tên định danh cho các hoạt động hợp pháp (có thu lệ phí và chi phí duy trì).

Tên định danh sẽ do Bộ Công an cấp, nằm trong hệ thống quản lý tên định danh quốc gia và có thời hạn sử dụng là 3 năm kể từ ngày được cấp.

Dự thảo quy định rõ, các tổ chức, doanh nghiệp thực hiện gửi tin nhắn, thư điện tử, cuộc gọi phục vụ hoạt động kinh doanh, hoạt động quảng cáo đến khách hàng, người sử dụng dịch vụ viễn thông tại Việt Nam phải được thực hiện thông qua tên định danh đã được cấp hợp lệ.

Nhóm này cũng phải có trách nhiệm sử dụng tên định danh hợp lệ, bảo đảm thông tin nhận dạng chính xác và không sử dụng biện pháp che giấu nguồn gọi khi thực hiện các hoạt động nêu trên.

Về phía doanh nghiệp viễn thông, dự thảo quy định phải có trách nhiệm triển khai giải pháp kỹ thuật bảo đảm hiển thị đầy đủ, chính xác tên định danh; giám sát, cảnh báo và yêu cầu việc gắn tên định danh.

Trường hợp tổ chức, doanh nghiệp không khắc phục hoặc có dấu hiệu phát tán cuộc gọi rác, cuộc gọi lừa đảo thì áp dụng biện pháp hạn chế, tạm dừng hoặc ngăn chặn cuộc gọi, tùy theo tính chất, mức độ vi phạm.

Chính sách trên được kỳ vọng sẽ tăng cường trách nhiệm của tổ chức, doanh nghiệp trong việc đăng ký tên định danh, qua đó góp phần ngăn chặn các tin nhắn, thư điện tử và cuộc gọi rác.

Cục An ninh mạng điều phối ngăn chặn, xử lý tin nhắn rác

Tại dự thảo, Bộ Công an còn đề xuất quy định chi tiết về bộ tiêu chí nhận diện tin nhắn rác, cuộc gọi rác, thư điện tử rác, gồm: tần suất gửi, mẫu nội dung, mối quan hệ trước đó với người nhận, chỉ số rủi ro…

Cục An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao, Bộ Công an sẽ là cơ quan chịu trách nhiệm xây dựng, quản lý, vận hành hệ thống tiếp nhận phản ánh tin nhắn rác, cuộc gọi rác, thư điện tử rác trên Cổng thông tin quốc gia về chống tin nhắn rác, thư điện tử rác, cuộc gọi rác và tổng đài 5656/156.

Cơ quan này đồng thời là đầu mối điều phối ngăn chặn, xử lý tin nhắn rác, thư điện tử rác, cuộc gọi rác.

Theo Bộ Công an, tính đến tháng 10.2025, cả nước xảy ra hơn 4.200 vụ việc liên quan đến tội phạm sử dụng công nghệ cao, gây thiệt hại gần 5.000 tỉ đồng.

Các đối tượng liên tục thay đổi phương thức lừa đảo, trong đó điển hình là phát tán tin nhắn rác, cuộc gọi rác để tiếp cận nạn nhân, "rải" đường dẫn độc hại hòng chiếm đoạt thông tin cá nhân, mã OTP.

Đặc biệt là sự gia tăng việc sử dụng dịch vụ thoại qua giao thức internet (VoIP), nền tảng OTT, SIP Trunk, SIM rác, đầu số ảo, hệ thống phát tán tự động, tài khoản định danh ảo và hạ tầng kỹ thuật đặt ở nước ngoài.

Nhiều trường hợp thông tin hiển thị trên thiết bị người sử dụng không phản ánh đúng chủ thể thực hiện cuộc gọi, gây khó khăn cho công tác xác minh, truy vết và xử lý vi phạm.

Điều này cũng khiến người dân hiện gặp nhiều khó khăn trong việc phân biệt cuộc gọi hợp pháp với cuộc gọi giả mạo, cuộc gọi quảng cáo hoặc cuộc gọi có dấu hiệu lừa đảo.

Dự thảo thay thế Nghị định số 91/2020 do Bộ Công an xây dựng đặt ra yêu cầu chặt chẽ hơn đối với hoạt động kinh doanh, quảng cáo qua mạng viễn thông. Theo đó, tổ chức, cá nhân và doanh nghiệp phải sử dụng tên định danh hợp lệ, bảo đảm thông tin nhận dạng chính xác, đồng thời không được áp dụng biện pháp che giấu nguồn gọi khi liên hệ với khách hàng, người sử dụng dịch vụ viễn thông tại Việt Nam. Tên định danh sẽ do Bộ Công an cấp, được quản lý trong hệ thống tên định danh quốc gia và có thời hạn sử dụng 3 năm, kèm lệ phí cấp và chi phí duy trì. Việc bắt buộc hiển thị danh tính chủ thể gửi tin nhắn, thư điện tử hoặc thực hiện cuộc gọi quảng cáo được kỳ vọng tăng khả năng truy vết, xác định trách nhiệm và hạn chế tình trạng giả mạo nguồn liên lạc. Doanh nghiệp viễn thông phải triển khai giải pháp kỹ thuật để hiển thị đầy đủ, chính xác tên định danh, đồng thời giám sát, cảnh báo và yêu cầu các chủ thể liên quan thực hiện đúng quy định. Nếu tổ chức, doanh nghiệp không khắc phục vi phạm hoặc có dấu hiệu phát tán cuộc gọi rác, cuộc gọi lừa đảo, nhà mạng có thể hạn chế, tạm dừng hoặc ngăn chặn cuộc gọi tùy theo tính chất, mức độ. Cách tiếp cận này chuyển trách nhiệm kiểm soát từ khâu tiếp nhận phản ánh sang phòng ngừa ngay trên hạ tầng viễn thông. Dự thảo cũng đề xuất bộ tiêu chí nhận diện nội dung rác dựa trên tần suất gửi, mẫu nội dung, mối quan hệ trước đó với người nhận và chỉ số rủi ro. Cục An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao sẽ vận hành hệ thống tiếp nhận phản ánh trên Cổng thông tin quốc gia cùng tổng đài 5656/156, đồng thời điều phối việc ngăn chặn, xử lý. Yêu cầu này trở nên cấp thiết khi đến tháng 10.2025, cả nước ghi nhận hơn 4.200 vụ việc liên quan tội phạm công nghệ cao, gây thiệt hại gần 5.000 tỉ đồng, trong bối cảnh thủ phạm gia tăng sử dụng VoIP, OTT, SIP Trunk, SIM rác, đầu số ảo và hạ tầng đặt ở nước ngoài để che giấu danh tính.