Bỏ qua điều hướng

Bộ trưởng Bộ GD&ĐT nêu nguyên nhân thiếu 104.500 giáo viên

Bộ trưởng Bộ GD&ĐT nêu nguyên nhân thiếu 104.500 giáo viên
Nguồn ảnh: Tiền Phong

Báo cáo tại phiên giải trình sáng 20/9, Bộ trưởng Bộ GD&ĐT Hoàng Minh Sơn cho biết, đến tháng 6/2026, cả nước còn thiếu 104.500 giáo viên mầm non, phổ thông trong biên chế so với định mức.   Thiếu sách giáo khoa là rất vô lý Những câu hỏi đầu năm học Bộ trưởng Bộ Giáo dục: Phải đầu tư trường lớp để ...

Bộ trưởng Bộ GD&ĐT Hoàng Minh Sơn cho biết, thời gian qua, Bộ GD&ĐT đã tham mưu cấp có thẩm quyền ban hành và ban hành theo thẩm quyền các văn bản triển khai Luật Nhà giáo và các luật có liên quan, từng bước hoàn thiện hành lang pháp lý về tuyển dụng, sử dụng, quản lý, chế độ làm việc, chuẩn nghề nghiệp, bổ nhiệm, xếp lương, thu hút, trọng dụng và các chế độ, chính sách đối với nhà giáo.

Đến nay, còn 4 chính sách đang tiếp tục được xây dựng, hoàn thiện gồm: chính sách tiền lương, chế độ phụ cấp và chính sách hỗ trợ đối với nhà giáo; tiêu chuẩn, điều kiện, quy trình bổ nhiệm, miễn nhiệm chức danh giáo sư, phó giáo sư; mã số, chuẩn nghề nghiệp, bổ nhiệm, xếp lương và chế độ làm việc đối với giáo viên trung học nghề; tiêu chuẩn, điều kiện, chế độ làm việc, bổ nhiệm và xếp lương đối với nhân sự hỗ trợ giáo dục đại học.

hoang-minh-son.jpg
Bộ trưởng Bộ GD&ĐT Hoàng Minh Sơn báo cáo tại phiên giải trình sáng 20/9. (ảnh: Anh Tuấn)

Đối với chính sách tiền lương, chế độ phụ cấp và chính sách hỗ trợ đối với nhà giáo, Bộ trưởng cho biết, hiện nay Bộ GD&ĐT đã xây dựng, trình Chính phủ hồ sơ Nghị định. Nghị định chưa trình Chính phủ ban hành tại thời điểm này và sẽ tiếp tục được rà soát, hoàn thiện sau khi Bộ Chính trị cho ý kiến đối với đề án cải cách chính sách tiền lương.

Ba chính sách còn lại, các văn bản đang được xây dựng, hoàn thiện; trong đó, quy định đối với giáo viên trung học nghề cần bảo đảm đồng bộ với quy định về chuẩn chương trình giáo dục trung học nghề; quy định đối với nhân sự hỗ trợ giáo dục đại học đang được xây dựng theo tiến độ.

Thiếu 104.500 giáo viên các cấp

Tại phiên giải trình, Bộ trưởng Bộ GD&ĐT Hoàng Minh Sơn một lần nữa khẳng định, phát triển đội ngũ nhà giáo và cán bộ quản lý giáo dục là một trong những điều kiện then chốt để bảo đảm chất lượng giáo dục và triển khai Chương trình giáo dục phổ thông 2018.

Tính đến hết năm học 2025 - 2026, cả nước có gần 1,3 triệu giáo viên mầm non, phổ thông, tăng khoảng 4.000 so với năm học trước.

Trong năm học 2025 - 2026, các địa phương đã tuyển dụng được 15.000 giáo viên cho các cơ sở giáo dục mầm non, phổ thông công lập nhưng tình trạng thiếu và mất cân đối cơ cấu giáo viên vẫn chưa được khắc phục.

Tính đến tháng 6/2026, cả nước còn thiếu 104.500 giáo viên mầm non, phổ thông trong biên chế so với định mức. Trong đó, giáo viên THCS thiếu nhiều nhất, lên gần 42.500 người.

Theo Bộ trưởng, việc điều phối giáo viên giữa các địa bàn đang được thực hiện khẩn trương. Nhiều cán bộ quản lý, sau sắp xếp được chuyển sang làm giáo viên đứng lớp.

Bên cạnh đó, tỷ lệ giáo viên/lớp ở nhiều cấp học, địa bàn còn thấp hơn định mức.

Báo cáo của Bộ GD&ĐT chỉ ra, tình trạng thiếu và mất cân đối cơ cấu giáo viên xuất phát từ nhiều nguyên nhân, trong đó có công tác quy hoạch, dự báo nhu cầu giáo viên ở một số địa phương chưa theo kịp biến động quy mô học sinh, lớp học và dịch chuyển dân cư.

Quy trình phân bổ biên chế, tuyển dụng còn mất nhiều thời gian; nguồn tuyển đối với một số môn học, địa bàn còn hạn chế; một số địa phương chưa tuyển dụng hết biên chế được giao hoặc thực hiện tinh giản biên chế còn cơ học.

Việc học sinh được lựa chọn môn học theo định hướng nghề nghiệp ở cấp trung học phổ thông cũng làm phát sinh tình trạng thừa, thiếu giáo viên cục bộ giữa các môn học.

Đến ngày 31/5 năm nay, cả nước còn hơn 40.000 biên chế giáo viên được giao nhưng chưa tuyển dụng. Một số địa phương còn khó khăn trong bố trí kinh phí ký hợp đồng lao động, chi trả tiền lương dạy thêm giờ và thực hiện chính sách hỗ trợ, thu hút, trọng dụng nhà giáo.

Trách nhiệm khắc phục tình trạng thiếu, mất cân đối đội ngũ thuộc về cơ quan trung ương và địa phương.

Thời gian tới, Bộ GD&ĐT tiếp tục phối hợp với Bộ Nội vụ rà soát nhu cầu biên chế giáo viên giai đoạn 2027 – 2031, đồng thời hoàn thiện cơ chế, chính sách; hướng dẫn, kiểm tra, đôn đốc việc tuyển dụng, sử dụng và phát triển đội ngũ.

Các địa phương có trách nhiệm tuyển dụng đủ số biên chế được giao; rà soát, sắp xếp mạng lưới trường, lớp và điều tiết giáo viên giữa các cơ sở giáo dục; chủ động thực hiện hợp đồng đối với vị trí chưa tuyển dụng được theo quy định; xây dựng chính sách thu hút phù hợp và đặt hàng đào tạo giáo viên đối với các môn học, địa bàn còn thiếu nguồn tuyển.

Tính đến tháng 6/2026, hệ thống giáo dục cả nước vẫn đối mặt với khủng hoảng nhân sự khi thiếu hụt tới 104.500 giáo viên mầm non và phổ thông trong biên chế so với định mức quy định. Tại phiên giải trình sáng 20/9, Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo Hoàng Minh Sơn đã làm rõ bức tranh toàn cảnh về thực trạng này, trong đó cấp trung học cơ sở chịu áp lực nặng nề nhất khi thiếu gần 42.500 người. Dù các địa phương đã nỗ lực tuyển dụng thêm 15.000 giáo viên trong năm học 2025 - 2026, sự mất cân đối cơ cấu giữa các địa bàn và môn học vẫn chưa thể khắc phục hoàn toàn. Theo phân tích của Bộ Giáo dục và Đào tạo, nguyên nhân cốt lõi dẫn đến tình trạng trên bắt nguồn từ công tác quy hoạch, dự báo nhu cầu nhân sự ở một số địa phương chưa theo kịp sự biến động quy mô học sinh và dịch chuyển dân cư. Bên cạnh đó, quy trình phân bổ biên chế và tuyển dụng còn rườm rà, kéo dài thời gian, kết hợp với nguồn tuyển hạn chế đối với một số môn học đặc thù ở các khu vực khó khăn. Nhằm tháo gỡ tạm thời, nhiều địa phương đang gấp rút điều phối giáo viên giữa các địa bàn và chuyển đổi một số cán bộ quản lý sau sắp xếp trở lại làm giáo viên đứng lớp. Song song với giải pháp điều phối, Bộ Giáo dục và Đào tạo đang chủ trì hoàn thiện hành lang pháp lý để bảo đảm quyền lợi và thu hút đội ngũ nhà giáo. Cơ quan này đã xây dựng và trình Chính phủ hồ sơ Nghị định về chính sách tiền lương, chế độ phụ cấp cùng các chính sách hỗ trợ nhà giáo, dự kiến sẽ được ban hành sau khi Bộ Chính trị cho ý kiến về đề án cải cách tiền lương. Đồng thời, ba chính sách quan trọng khác liên quan đến chuẩn nghề nghiệp, chế độ làm việc của giáo viên trung học nghề, nhân sự hỗ trợ giáo dục đại học và quy trình bổ nhiệm chức danh giáo sư, phó giáo sư cũng đang tích cực hoàn thiện đồng bộ.