Năm 2026 Bộ Chính trị mới tạm giao biên chế. Giai đoạn 2027 - 2031, Bộ Nội vụ đang được giao phối hợp cùng Ban Tổ chức Trung ương tính toán, tham mưu về vấn đề này - Bộ trưởng Nội vụ Nguyễn Tiến Hải thông tin tại thảo luận tổ chiều 18.10.
Bộ trưởng Bộ Nội vụ Nguyễn Tiến Hải
ẢNH: QUOCHOI
Thực tế, sau khi sắp xếp bộ máy, rà soát lại, giải quyết chính sách theo chế độ của các Nghị định 178, 154, số biên chế đã giảm rất nhiều. Song có tình trạng nhiều đơn vị thừa nhưng nhiều đơn vị lại đang thiếu, xin thêm biên chế...
Ông Hải cho biết trước đây có định hướng đến năm 2030 sẽ tiếp tục giảm từ 5 - 10% biên chế, nhưng đây mới là tính toán giảm cơ học. Trong khi thực tế vẫn có những nơi thừa, nơi thiếu, nếu cứ cắt 5 - 10% sẽ không phù hợp.
Về định hướng biên chế thời gian tới, Bộ Nội vụ đã phối hợp cùng Ban Tổ chức Trung ương báo cáo Bộ Chính trị và có kết luận về việc tiếp tục làm nhanh, quyết liệt trong việc sắp xếp lại vị trí việc làm. Từng bộ, ngành, địa phương cần làm quyết liệt, triệt để và người đứng đầu phải chịu trách nhiệm.
Đến ngày 30.11, các bộ, ngành, địa phương phải làm xong đề án vị trí việc làm và tổng hợp báo cáo về Bộ Nội vụ, Ban Tổ chức Trung ương để tiếp tục rà soát, báo cáo Bộ Chính trị. Trên cơ sở đề án vị trí việc làm của cả hệ thống chính trị được Bộ Chính trị thông qua, sang tháng 1.2027, biên chế cả giai đoạn sẽ chính thức được giao.
Theo lãnh đạo Bộ Nội vụ, việc phân giao biên chế giai đoạn 2027 - 2031 sẽ dựa trên vị trí việc làm chứ "không chung chung, cơ học".
Về tiền lương, Bộ trưởng Nguyễn Tiến Hải cũng cho biết có sự mâu thuẫn khi nhiều cơ quan, đơn vị không muốn giảm biên chế trong khi ngân sách có giới hạn, phải cân đối giữa chi đầu tư phát triển, chi thường xuyên và chi tiền lương.
Tuy nhiên, tính toán tăng lương phải gắn với vị trí việc làm, không thể xác định vị trí việc làm theo phương thức truyền thống mà phải theo hướng ứng dụng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và giải quyết công việc trên cơ sở dữ liệu.
Việc tính toán tăng lương phải gắn với vị trí việc làm, không thể xác định vị trí việc làm theo phương thức truyền thống mà phải theo hướng ứng dụng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và giải quyết công việc trên cơ sở dữ liệu.
Sắp xếp trường học một số địa phương còn máy móc
Liên quan việc sắp xếp tổ chức bộ máy ngành y tế và giáo dục, thông tin tại thảo luận tổ chiều 18.10, Bộ trưởng Bộ Nội vụ Nguyễn Tiến Hải cho biết đã ghi nhận nhiều ý kiến đại biểu phản ánh về những bất cập, khó khăn.
Ông cho biết qua theo dõi, việc sắp xếp trường lớp ở một số địa phương "còn mang tính máy móc" khi quy định mỗi xã chỉ có 1 trường tiểu học và 1 trường THCS trong có những xã, phường có quy mô dân số đông. Nhiều điểm trường nhưng việc quản lý thông qua công nghệ, chuyển đổi số... chưa hoàn thiện, đầy đủ.
Việc giao cho một hiệu trưởng quản lý là không hết, nhất với trường tổ chức bán trú, công việc quản lý còn bao gồm bữa ăn trưa, an toàn thực phẩm và nhiều nhiệm vụ khác... Dù có các phó hiệu trưởng phụ trách, vẫn có thể phát sinh quản lý chưa chặt chẽ. Đặc biệt, với trường có hàng nghìn học sinh tiểu học hoặc THCS sẽ đặt ra nhiều khó khăn trong quản lý.
Lãnh đạo Bộ Nội vụ cũng chia sẻ cách khắc phục, như có địa phương đã linh hoạt bố trí 2 trường theo khu vực khi địa bàn quá rộng, số học sinh quá đông, nhằm bảo đảm hiệu quả quản lý và chất lượng giáo dục.
Một bất cập khác khi sáp nhập trường đã dẫn tới việc xóa bỏ tên trường cũ là tên các vị anh hùng, danh nhân dân tộc để chuyển sang tên theo địa danh xã.
Ông dẫn chứng từ câu chuyện một người bạn từ Cà Mau gửi tới lời nhắn của con: "Ba ra Hà Nội có gặp Bộ trưởng Bộ GD-ĐT không? Nếu gặp, ba nói với bộ trưởng cho trường con giữ lại tên Hùng Vương được không? Câu hỏi của cháu nhỏ tuy đơn giản nhưng đáng suy nghĩ và cần tính toán trong thực tế", ông Hải nêu.
Trước đó, theo báo cáo của Bộ GD-ĐT và các địa phương sau sắp xếp trường học, có nơi sáp nhập 4 đơn vị, nơi 10 đơn vị, nhưng có nơi sáp nhập tới 21 trường học. Do đó, đã xuất hiện tới 114 "siêu trường", có những trường có quy mô 287 lớp với hơn 10.000 học sinh.