Bộ Xây dựng vừa báo cáo Phó Thủ tướng Thường trực Phạm Gia Túc về kết quả kiểm tra, rà soát việc thu phí sử dụng ví điện tử khi liên kết với tài khoản giao thông.
Trước đó, VETC và Viettel Money (ePass) thông báo dự kiến thu phí 6.600 đồng/tháng đối với khách hàng cá nhân và 66.000 đồng/tháng đối với tổ chức, doanh nghiệp sử dụng ví điện tử liên kết với tài khoản giao thông.
Ngay sau khi có thông tin trên, Bộ Xây dựng đã chỉ đạo Cục Đường bộ Việt Nam làm việc với các cơ quan, đơn vị liên quan để làm rõ chính sách thu phí, cơ sở xác định mức thu và đối tượng áp dụng.
Các doanh nghiệp được đề nghị tạm dừng triển khai để rà soát, nghiên cứu phương án phù hợp hơn với nhu cầu, tần suất sử dụng dịch vụ của khách hàng, đồng thời bảo đảm công khai, minh bạch thông tin.
Kết quả rà soát cho thấy hệ thống VETC hiện hỗ trợ 5 phương tiện thanh toán, gồm ví điện tử VETC, ví trả sau TPBank, ví trả sau BIDV, thẻ tín dụng TPBank và thẻ tín dụng BIDV.
Trong khi đó, hệ thống của Công ty CP Giao thông số Việt Nam (VDTC) hỗ trợ 11 phương tiện thanh toán gồm ví MoMo, Viettel Money, 8 ngân hàng và cổng thanh toán FPT Pay.
Chính sách thu phí giữa các phương tiện thanh toán có sự khác biệt.
Tại thời điểm rà soát, ví VETC, Viettel Money và hình thức trích nợ tự động của Vietcombank được miễn phí. Một số phương thức khác thu phí cố định hoặc tính phí dựa trên giá trị từng giao dịch.
Bộ Xây dựng đánh giá phần lớn phương tiện thanh toán liên kết với tài khoản giao thông đã áp dụng phí dịch vụ. Vì vậy, việc VETC và Viettel Money nghiên cứu thu phí có sự tương đồng với chính sách của một số đơn vị cung cấp dịch vụ thanh toán khác.
Tuy nhiên, chủ phương tiện có quyền hủy liên kết với phương tiện thanh toán hiện tại để lựa chọn phương thức khác phù hợp hơn.
Việc hủy liên kết không làm chấm dứt hoặc ảnh hưởng đến việc duy trì tài khoản giao thông.
Bộ Xây dựng cũng cho biết, cần phân biệt rõ tài khoản giao thông với phương tiện thanh toán được liên kết. Theo Nghị định số 119/2024/NĐ-CP của Chính phủ về thanh toán điện tử giao thông đường bộ, tài khoản giao thông được sử dụng để quản lý thông tin phương tiện và chủ phương tiện, không chứa tiền. Khi phát sinh giao dịch, tiền được trừ trực tiếp từ phương tiện thanh toán mà chủ phương tiện lựa chọn liên kết.
Phương tiện thanh toán có thể là ví điện tử, thẻ tín dụng hoặc hình thức thanh toán không dùng tiền mặt khác được hệ thống hỗ trợ. Tại một thời điểm, tài khoản giao thông chỉ được kết nối với một phương tiện thanh toán không dùng tiền mặt.
Trên cơ sở đó, Bộ Xây dựng xác định khoản phí mà VETC và Viettel Money dự kiến thu là phí sử dụng phương tiện thanh toán, thuộc phạm vi điều chỉnh của pháp luật về ngân hàng. Đây không phải phí sử dụng đường bộ hay phí quản lý, duy trì tài khoản giao thông.
Chưa phát sinh thiệt hại với khách hàng
Báo cáo của Bộ Xây dựng cũng cho thấy, phản ứng của người dân không chỉ xuất phát từ việc doanh nghiệp dự kiến áp dụng chính sách phí mà còn liên quan đến cách thức cung cấp thông tin, giải thích và hướng dẫn khách hàng.
Tại thời điểm kiểm tra, các doanh nghiệp đã dừng triển khai chính sách thu phí sử dụng ví điện tử liên kết với tài khoản giao thông để nghiên cứu các phương án tính phí phù hợp hơn với nhu cầu và tần suất sử dụng khác nhau. Do chính sách chưa được triển khai thu phí, chưa phát sinh thiệt hại thực tế đối với khách hàng.
Tại báo cáo, Bộ Xây dựng kiến nghị Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ chỉ đạo các bộ, ngành liên quan chủ động nắm bắt tình hình, kịp thời xử lý và truyền thông các vấn đề phát sinh trong hoạt động thu phí điện tử không dừng.
Về phía Bộ Xây dựng, cơ quan này đề xuất đẩy mạnh truyền thông để người dân hiểu rõ bản chất khoản thu là giá dịch vụ thương mại; đồng thời chỉ đạo VETC, VDTC phối hợp với các tổ chức cung ứng dịch vụ thanh toán, trước mắt là VETC và Viettel Money, xây dựng chính sách giá linh hoạt.
Các phương án được đề xuất gồm thu phí theo lượt giao dịch, tính theo tỷ lệ giá trị giao dịch hoặc miễn phí đối với phương tiện ít sử dụng. Doanh nghiệp cũng cần thông tin đầy đủ về chính sách giá, bảo đảm chủ phương tiện hiểu rõ và có quyền lựa chọn trước khi triển khai thu phí.
Bộ Xây dựng cũng kiến nghị tiếp tục mở rộng kết nối tài khoản giao thông với nhiều ngân hàng và tổ chức trung gian thanh toán, tạo thêm lựa chọn cho người dân, tăng tính cạnh tranh và góp phần nâng cao chất lượng dịch vụ thanh toán điện tử giao thông đường bộ.