Theo dự thảo nghị quyết của HĐND TP Hà Nội về cơ chế đặc thù xử lý vi phạm đất đai, trật tự xây dựng tại 12 dự án liên quan ông Lê Thanh Thản, thành phố đề xuất quy định về nghĩa vụ tài chính và trách nhiệm khắc phục hậu quả của chủ đầu tư.
Các dự án gồm CT6 Kiến Hưng, Đại Thanh, CT5 Tân Triều, Khu nhà ở Xa La, CT11 và CT12 tại Kim Văn - Kim Lũ, các tòa VP3, VP5, VP6 cùng tổ hợp chung cư HH1, HH2, HH3, HH4 tại Linh Đàm.
Sở Xây dựng Hà Nội cho biết các dự án này tồn tại nhiều vi phạm về đầu tư, đất đai, quy hoạch và xây dựng kéo dài, chưa được xử lý dứt điểm. Tổng số căn hộ theo quy hoạch hoặc giấy phép là 6.759 căn, trong khi thực tế có 24.943 căn, tăng 18.184 căn, gây áp lực lên hạ tầng và ảnh hưởng chất lượng sống của người dân.
Các tòa chung cư HH Linh Đàm nằm trong danh sách dự án được Hà Nội đề xuất cơ chế xử lý vi phạm về đất đai, trật tự xây dựng (Ảnh: Văn Hưng).
Cách tính khoản lợi bất hợp pháp từ diện tích xây dựng vi phạm
Theo dự thảo, đối với công trình, dự án được phép tồn tại, chủ đầu tư vẫn phải thực hiện đầy đủ biện pháp khắc phục hậu quả, trong đó có việc nộp lại khoản lợi bất hợp pháp từ phần xây dựng vi phạm.
Khoản tiền này được xác định bằng tổng diện tích sàn xây dựng vi phạm tăng thêm so với quy hoạch hoặc giấy phép xây dựng, nhân với đơn giá 1m2 xây dựng theo giá trị suất vốn đầu tư tại thời điểm công trình được đưa vào sử dụng thực tế, sau đó nhân với 50%.
Chủ đầu tư trực tiếp nộp khoản tiền này vào ngân sách thành phố thông qua Kho bạc Nhà nước Hà Nội, theo thời hạn ghi trong quyết định xử lý.
Ngoài ra, chủ đầu tư phải hoàn thành nghĩa vụ tài chính về đất đai đối với những công trình được phép tồn tại. Khoản này được xác định theo giá đất tại bảng giá đất nhân với hệ số do UBND thành phố quy định tại thời điểm chấp thuận cho công trình, hạng mục công trình tồn tại theo hiện trạng.
Người dân tại chung cư HH Linh Đàm lo lắng về việc xử lý sai phạm kéo dài, ảnh hưởng đến quyền lợi và cuộc sống (Ảnh: Văn Hưng).
Theo bản so sánh, thuyết minh của Sở Xây dựng, việc quy định cụ thể công thức tính khoản lợi bất hợp pháp nhằm tạo căn cứ để các cơ quan có thẩm quyền thực hiện thống nhất trong quá trình xử lý vi phạm.
Dự thảo cũng khẳng định việc cho phép công trình vi phạm tiếp tục tồn tại theo cơ chế đặc thù không làm thay đổi bản chất hành vi vi phạm, không làm mất hiệu lực các kết luận thanh tra, bản án và quyết định xử lý đã có hiệu lực pháp luật.
Việc xem xét cho phép công trình tồn tại theo hiện trạng là biện pháp khắc phục hậu quả, không phải hợp thức hóa sai phạm.
Liên quan đến quyền lợi người mua nhà, sau khi chủ đầu tư hoàn thành nghĩa vụ tài chính về xây dựng và đất đai, doanh nghiệp phải hoàn tất hồ sơ gửi cơ quan chức năng thực hiện cấp giấy chứng nhận cho người mua nhà.
Trường hợp chủ đầu tư đã hoàn thành nghĩa vụ tài chính nhưng không thực hiện thủ tục, người mua nhà được trực tiếp nộp hồ sơ đề nghị cấp giấy chứng nhận để cơ quan có thẩm quyền tiếp nhận, giải quyết theo quy định.
Chủ đầu tư phải tự chi trả toàn bộ chi phí khắc phục sai phạm
Bên cạnh các khoản phải nộp ngân sách, dự thảo nghị quyết yêu cầu chủ đầu tư chịu toàn bộ kinh phí khắc phục hậu quả do những vi phạm tại dự án gây ra, gồm di dời, bồi thường, hỗ trợ tạm cư, tháo dỡ và hoàn trả, bổ sung hạ tầng kỹ thuật, hạ tầng xã hội.
Kinh phí thực hiện được bảo đảm bằng tiền ký quỹ và tài sản của chủ đầu tư, không sử dụng ngân sách Nhà nước để chi trả chi phí do vi phạm gây ra.
Theo báo cáo đánh giá tác động chính sách, Sở Xây dựng Hà Nội cho biết chủ đầu tư có trách nhiệm bồi thường thiệt hại cho người mua nhà thuộc diện di dời, thông qua thỏa thuận nhận tiền hoặc bố trí nhà ở tại dự án khác. Đồng thời, doanh nghiệp phải cải tạo, chỉnh trang những công trình được phép tồn tại và tháo dỡ các hạng mục không bảo đảm điều kiện.
Chủ đầu tư chung cư HH Linh Đàm phải chịu toàn bộ chi phí khắc phục sai phạm theo phương án Hà Nội đề xuất (Ảnh: Văn Hưng).
Đối với các công trình được xem xét tồn tại có điều kiện, chủ đầu tư phải thực hiện những giải pháp khắc phục, trong đó có bổ sung hạ tầng kỹ thuật, hạ tầng xã hội để đáp ứng quy mô dân số thực tế.
Trường hợp bổ sung hạ tầng vẫn không đáp ứng số lượng căn hộ, dân số tăng thêm, dự thảo quy định việc di dời cư dân khỏi các diện tích vi phạm theo thứ tự ưu tiên, trước hết tại khối đế, tầng kỹ thuật, nhà sinh hoạt cộng đồng, sau đó đến các căn hộ thuộc phần công trình xây vượt tầng so với giấy phép hoặc quy hoạch được duyệt.
Đối với công trình phải tháo dỡ, chủ đầu tư có trách nhiệm xây dựng phương án và chịu toàn bộ chi phí liên quan. Việc thực hiện phải bảo đảm an toàn cho cư dân và các công trình liền kề. Trường hợp không thể tháo dỡ, dự thảo quy định thay đổi công năng sử dụng để tăng tiện ích và không làm gia tăng áp lực lên hạ tầng.
Trước khi di dời, chủ đầu tư phải lập danh sách các căn hộ bị ảnh hưởng, công khai phương án, lấy ý kiến đồng thuận của cư dân về bồi thường, hỗ trợ, tạm cư và bảo đảm kinh phí thực hiện.
Sở Xây dựng Hà Nội cho biết việc khắc phục các vi phạm có thể bao gồm nhiều khoản chi phí, từ bồi thường, bố trí nhà ở thay thế đến cải tạo, tháo dỡ và đầu tư bổ sung hạ tầng.
Các doanh nghiệp liên quan ông Lê Thanh Thản tại 12 dự án vi phạm
Theo dự thảo nghị quyết của HĐND TP Hà Nội, 12 dự án thuộc phạm vi xử lý liên quan đến các doanh nghiệp do ông Lê Thanh Thản làm đại diện theo pháp luật, chủ sở hữu, người quản lý điều hành hoặc tham gia góp vốn thành lập, hợp tác đầu tư.
Các doanh nghiệp được nêu gồm Doanh nghiệp tư nhân Xây dựng số 1 tỉnh Điện Biên, Công ty cổ phần Sản xuất - Xuất nhập khẩu BEMES và Công ty cổ phần Phát triển đô thị Thanh Hà - Cienco5, cùng các tổ chức, pháp nhân có liên quan đến quyền, lợi ích và nghĩa vụ tại các dự án.
Danh sách dự án gồm CT6 Kiến Hưng, Đại Thanh, CT5 Tân Triều, Khu nhà ở Xa La, CT11 và CT12 tại Kim Văn - Kim Lũ; các tòa VP3, VP5, VP6 và tổ hợp HH1, HH2, HH3, HH4 tại Linh Đàm.