Bỏ qua điều hướng
•

Cẩm nang chiến lược Go Global Bắc Ninh 2026: Từ nhà máy tiến ra toàn cầu

Cẩm nang chiến lược Go Global Bắc Ninh 2026: Từ nhà máy tiến ra toàn cầu
Nguồn ảnh: Dân Trí

(Dân trí) - Sau diễn đàn ngày 10/10, Bắc Ninh cần chuyển kết nối thành năng lực cung ứng, đơn hàng và giá trị gia tăng, với sự phối hợp giữa doanh nghiệp, hiệp hội và chính quyền.

Diễn đàn Go Global Bắc Ninh 2026 với chủ đề “Nâng cao năng lực - Kết nối chuỗi - Phát triển thị trường”, do báo Dân trí, Sở Công Thương thành phố Bắc Ninh và Hiệp hội Sản xuất Công nghiệp thành phố Bắc Ninh phối hợp tổ chức, dưới sự chỉ đạo của UBND thành phố Bắc Ninh, tập trung vào cơ hội để doanh nghiệp Việt tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng toàn cầu. Sự kiện thuộc khuôn khổ Diễn đàn ESG Việt Nam 2026 chủ đề "Nắm bắt cơ hội - Dẫn dắt tăng trưởng". 

Từ những vấn đề được đặt ra tại diễn đàn, bước tiếp theo là xác định rõ từng chủ thể cần làm gì, phối hợp ra sao và đo lường kết quả bằng những chỉ số nào. Đích đến không chỉ là đưa doanh nghiệp đến gần nhà mua hàng quốc tế, mà còn giúp họ đáp ứng yêu cầu, có đơn hàng và từng bước nâng vị trí trong chuỗi giá trị.

Ban Tổ chức Diễn đàn ESG Việt Nam tổng hợp ý kiến doanh nghiệp từ kết quả khảo sát doanh nghiệp, ý kiến tại sự kiện Go Global Bắc Ninh 2026, tổng hợp thành playbook (cẩm nang chiến lược) thực thi dành cho cộng đồng doanh nghiệp. 

Cẩm nang chiến lược Go Global Bắc Ninh 2026: Từ nhà máy tiến ra toàn cầu - 1

Diễn đàn Go Global Bắc Ninh 2026 với chủ đề “Nâng cao năng lực - Kết nối chuỗi - Phát triển thị trường” (Ảnh: Mạnh Quân).

Vì sao Bắc Ninh cần Go Global?

Bắc Ninh có nền tảng công nghiệp và sự hiện diện của các chuỗi sản xuất quốc tế, tạo cơ hội cho doanh nghiệp địa phương tham gia cung ứng linh kiện, cơ khí, điện tử và dịch vụ kỹ thuật. Theo số liệu được Dân trí dẫn từ cơ quan thống kê, GRDP của Bắc Ninh tăng 11,81% trong 9 tháng năm 2026.  Tuy nhiên, tăng trưởng công nghiệp chưa tự động chuyển thành cơ hội cho mọi doanh nghiệp trong nước.

Năng lực chất lượng, chi phí và giao hàng (QCD), công nghệ, vốn, truy xuất nguồn gốc và khả năng tiếp cận nhà mua hàng vẫn là những yếu tố cần được cải thiện. Trong bối cảnh cạnh tranh khu vực, doanh nghiệp cần chứng minh khả năng đáp ứng yêu cầu cụ thể của khách hàng thay vì chỉ dựa vào lợi thế chi phí hoặc vị trí địa lý.

Cẩm nang chiến lược Go Global Bắc Ninh 2026: Từ nhà máy tiến ra toàn cầu - 2

Đổi tư duy: Go Global không chỉ là xuất khẩu

Doanh nghiệp có thể tham gia chuỗi giá trị toàn cầu theo hai hướng: cung ứng cho các tập đoàn quốc tế đang hoạt động tại Việt Nam hoặc trực tiếp phát triển sản phẩm, thương hiệu và thị trường ở nước ngoài. Cả hai con đường đều đòi hỏi năng lực sản xuất và quản trị đáp ứng yêu cầu của khách hàng quốc tế.

Hành trình này gồm 5 bước: được biết đến trong danh mục nhà cung ứng; được đánh giá về kỹ thuật và tiêu chuẩn; được phê duyệt; có đơn hàng ổn định; nâng cấp công nghệ; giá trị gia tăng và vị trí trong chuỗi. Kết quả cần hướng tới là năng lực nội sinh tốt hơn, giá trị gia tăng cao hơn và quan hệ cung ứng bền vững.

3 chủ thể - một cơ chế hành động

Doanh nghiệp cần chủ động đánh giá năng lực, lựa chọn khách hàng mục tiêu, đầu tư cải thiện QCD và ESG, chuẩn bị thử mẫu, đánh giá nhà máy và duy trì chất lượng sau khi có đơn hàng. Hiệp hội đảm nhiệm vai trò xây dựng dữ liệu nhà cung ứng, tiếp nhận nhu cầu mua hàng, ghép nối đúng đối tác và theo dõi tiến độ từng cơ hội.

Chính quyền có thể thiết kế chương trình hỗ trợ, hướng dẫn tiếp cận chính sách và phối hợp tháo gỡ những vướng mắc thuộc thẩm quyền về vốn, mặt bằng, thử nghiệm và đào tạo. Ba chủ thể cần cùng theo dõi quá trình chuyển đổi từ kết nối sang hợp tác thương mại. Số cuộc gặp không nên được xem là kết quả cuối cùng nếu chưa tạo ra bước tiến cụ thể cho doanh nghiệp.

6 hành động ưu tiên của doanh nghiệp

Trước hết, mỗi doanh nghiệp nên xác định 1-2 sản phẩm chủ lực và 1-3 khách hàng mục tiêu để tập trung nguồn lực. Hồ sơ năng lực, hay Supplier Passport, cần có thông tin và minh chứng về sản phẩm, công suất, thiết bị, chất lượng, chứng nhận và kinh nghiệm cung ứng.

Tiếp theo, doanh nghiệp cần chẩn đoán QCD để xác định khoảng cách về chất lượng, chi phí và giao hàng. Kế hoạch nâng cấp có thể bao gồm hành động khắc phục và phòng ngừa (CAPA), cải tiến Lean, năng lực kỹ thuật và các yêu cầu ESG phù hợp với khách hàng.

Khi đã sẵn sàng, doanh nghiệp cần tham gia quy trình yêu cầu báo giá (RFQ), gửi mẫu, đánh giá nhà máy và tiếp tục phát triển khách hàng, đơn hàng hoặc cơ hội nghiên cứu và phát triển (R&D).

Cẩm nang chiến lược Go Global Bắc Ninh 2026: Từ nhà máy tiến ra toàn cầu - 3

Ông Phạm Văn Thịnh - Ủy viên Ban Thường vụ Thành ủy, Phó chủ tịch UBND TP Bắc Ninh, và bà Trần Thị Thu Trang, Chủ tịch Hiệp hội Sản xuất Công nghiệp thành phố Bắc Ninh, Chủ tịch Hội Bán dẫn thành phố Bắc Ninh (Ảnh: Mạnh Quân).

Hiệp hội: Từ kết nối sự kiện đến điều phối thị trường

Hiệp hội cần xây dựng cơ sở dữ liệu nhà cung ứng có hồ sơ được xác minh, đồng thời thu thập nhu cầu mua hàng kèm thông số kỹ thuật từ các doanh nghiệp đầu chuỗi. Trên cơ sở đó, việc sơ tuyển và ghép nối được thực hiện theo ngành, sản phẩm, công suất và tiêu chuẩn cần đáp ứng.

Sau kết nối, hiệp hội cần theo dõi tiến độ từ báo giá, thử mẫu đến đánh giá nhà máy và phê duyệt nhà cung ứng. Những doanh nghiệp còn thiếu năng lực có thể được kết nối với chuyên gia để cải tiến quy trình, thực hiện CAPA hoặc thử nghiệm sản phẩm. Các dịch vụ dùng chung như chứng nhận, đào tạo ESG và R&D cũng cần được tổ chức theo nhu cầu thực tế. Vướng mắc chính sách cần có bằng chứng, đầu mối tiếp nhận và tiến độ xử lý rõ ràng.

Chính quyền: Kiến tạo năng lực công nghiệp nội sinh

Giai đoạn 2027-2030 có thể được xem xét xây dựng thành chương trình phát triển nhà cung ứng, lựa chọn đối tượng hỗ trợ minh bạch dựa trên nhu cầu của nhà mua hàng và khoảng cách năng lực của doanh nghiệp. Hỗ trợ cần gắn với đầu ra có thể kiểm chứng, tuân thủ quy định hiện hành và phù hợp thẩm quyền của từng cơ quan.

Doanh nghiệp cần được hướng dẫn rõ về danh mục chính sách, điều kiện tiếp cận, hồ sơ, đầu mối và thời gian xử lý. Các giải pháp có thể bao gồm kết nối tín dụng, hỗ trợ tiếp cận mặt bằng phù hợp, phát triển hạ tầng đo kiểm, phòng thử nghiệm và đào tạo. Một hệ thống theo dõi tác động cần phản ánh số nhà cung ứng được nâng cấp, đơn hàng hình thành và giá trị gia tăng tạo ra.

Phân nhóm doanh nghiệp để hỗ trợ đúng nhu cầu

Doanh nghiệp sẵn sàng kết nối, đã có năng lực QCD và hồ sơ phù hợp, nên được ưu tiên tiếp cận RFQ, thử mẫu và đánh giá nhà máy. Nhóm có sản phẩm phù hợp nhưng còn thiếu một đến ba điều kiện cần được hỗ trợ về kỹ thuật, quản trị chất lượng hoặc chứng nhận.

Với doanh nghiệp có tiềm năng nhưng nền tảng quản trị, dữ liệu và dòng tiền chưa ổn định, ưu tiên là cải thiện 5S, Lean, dữ liệu QCD, quản trị tài chính và các yêu cầu ESG cơ bản. Trong khi đó, doanh nghiệp đã có năng lực cung ứng cần tập trung mở rộng xuất khẩu, logistics và khách hàng quốc tế. Việc phân nhóm cần dựa trên đánh giá thực tế, không hỗ trợ dàn trải hoặc áp dụng một mô hình giống nhau cho tất cả.

6 mô-đun thực thi

Các hoạt động nâng cấp có thể được tổ chức thành 6 mô-đun liên kết. Mô-đun thứ nhất tập trung chẩn đoán và chuẩn hóa hồ sơ nhà cung ứng; mô-đun thứ hai kết nối người mua theo quy trình từ RFQ, đánh giá đến đơn đặt hàng (PO). Mô-đun thứ ba hỗ trợ nâng cấp QCD, Lean, CAPA và năng lực kỹ thuật.

Mô-đun thứ tư tập trung ESG và truy xuất nguồn gốc có bằng chứng; mô-đun thứ năm hỗ trợ tài chính theo đơn hàng và quản lý dòng tiền; mô-đun thứ sáu thúc đẩy liên kết cụm ngành và hạ tầng dùng chung.

Mỗi mô-đun cần xác định rõ đối tượng, đơn vị phụ trách, đầu ra và thời hạn, để doanh nghiệp tham gia đúng nhu cầu và có thể theo dõi hiệu quả.

Cẩm nang chiến lược Go Global Bắc Ninh 2026: Từ nhà máy tiến ra toàn cầu - 4

Hình ảnh tại phiên thảo luận "Từ sản xuất được đến được lựa chọn" trong diễn đàn Go Global Bắc Ninh 2026 (Ảnh: Mạnh Quân).

Đánh giá mức độ sẵn sàng của nhà cung ứng

Một khung đánh giá đề xuất có thể phân bổ 100 điểm theo 7 nhóm tiêu chí, gồm chất lượng 25%, chi phí 15%, giao hàng 15%, công nghệ 15%, ESG và truy xuất nguồn gốc 10%, tài chính 10%, thị trường và quản trị 10%.

Bảng điểm giúp doanh nghiệp nhận diện điểm yếu và xác định thứ tự ưu tiên cải thiện. Đây là khung tham khảo cần được thử nghiệm, hiệu chỉnh theo từng ngành và không thay thế tiêu chuẩn hoặc quy trình phê duyệt riêng của các nhà sản xuất thiết bị gốc (OEM).

KPI: Đo kết quả thương mại, không đo số sự kiện

Hệ thống chỉ số cần theo dõi từ đầu vào đến tác động. Ở đầu vào, cần ghi nhận số doanh nghiệp có hồ sơ đầy đủ, nhu cầu mua hàng đã xác minh, sản phẩm mục tiêu rõ ràng và cam kết nguồn lực. Ở bước chuyển đổi, cần theo dõi số yêu cầu báo giá, mẫu thử, lượt đánh giá nhà máy, hồ sơ được phê duyệt, hành động khắc phục và chứng nhận hoàn tất.

Kết quả thương mại cần thể hiện qua đơn đặt hàng, hợp đồng, đơn hàng đã thực hiện và doanh thu thực nhận. Về dài hạn, cần đánh giá khả năng tăng giá trị gia tăng nội địa, cải thiện năng lực kỹ thuật, phát triển khách hàng mới và tham gia công đoạn có giá trị cao hơn. Các chỉ tiêu định lượng chỉ nên xác lập sau khi có số liệu nền và thống nhất nguồn lực triển khai.

Bắc Ninh 2027: Công nghiệp, con người, bản sắc và kết nối

Các lĩnh vực như điện tử, cơ khí chính xác, tự động hóa và công nghiệp hỗ trợ có thể được xem xét ưu tiên trên cơ sở nhu cầu thực tế của nhà mua hàng và năng lực doanh nghiệp địa phương. Cùng với phát triển công nghiệp, Bắc Ninh cần chú trọng đội ngũ kỹ sư, lao động kỹ năng, doanh nhân công nghệ và thế hệ trẻ có khả năng đổi mới sáng tạo.

Năng lực cạnh tranh dài hạn cũng cần gắn với phát triển xanh, gìn giữ bản sắc văn hóa và hội nhập bền vững. Những định hướng này cần được cụ thể hóa bằng chương trình, nguồn lực và chỉ số phù hợp. Qua đó, kết nối quốc tế không chỉ mở rộng cơ hội kinh doanh mà còn góp phần xây dựng nền tảng công nghiệp có khả năng thích ứng và phát triển lâu dài.

Cẩm nang chiến lược Go Global Bắc Ninh 2026: Từ nhà máy tiến ra toàn cầu - 5

Diễn đàn ESG Việt Nam là sự kiện thường niên do báo Dân trí khởi xướng và tổ chức từ năm 2024. Điểm nhấn của Diễn đàn là chuỗi hoạt động hội thảo, tọa đàm, company tour và lễ vinh danh Vietnam ESG Awards tôn vinh các đơn vị thực thi tốt ESG. 

Diễn đàn ESG Việt Nam 2026 diễn ra vào tháng 12/2026 có chủ đề “Nắm bắt cơ hội - Dẫn dắt tăng trưởng”. Chủ đề của Diễn đàn được lựa chọn trong bối cảnh các tiêu chuẩn về môi trường, xã hội và quản trị (ESG) ngày càng trở thành yếu tố then chốt quyết định năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp.

Diễn đàn năm nay không chỉ tập trung vào tính cấp thiết của việc hành động sớm mà còn đặt trọng tâm vào vai trò tiên phong của doanh nghiệp và tổ chức trong việc chuyển hóa thách thức thành động lực dẫn dắt tăng trưởng bền vững.

Diễn đàn Go Global Bắc Ninh 2026 diễn ra ngày 10/10 vừa qua đã nhấn mạnh yêu cầu chuyển hóa các cơ hội kết nối thành năng lực cung ứng thực chất và đơn hàng cụ thể. Dù GRDP của địa phương tăng trưởng 11,81% trong 9 tháng đầu năm 2026, đà tăng trưởng công nghiệp nhìn chung vẫn chưa tự động mở ra cánh cửa tham gia chuỗi cung ứng toàn cầu cho toàn bộ doanh nghiệp trong nước. Trên cơ sở khảo sát thực tế, cẩm nang chiến lược Go Global định hình lộ trình năm bước bài bản giúp nhà sản xuất nội địa từng bước nâng cấp vị thế. Doanh nghiệp cần chủ động hoàn thiện năng lực quản trị, tối ưu bộ chỉ số QCD và ESG, đồng thời đáp ứng các tiêu chuẩn kỹ thuật khắt khe thay vì chỉ dựa vào lợi thế chi phí hay vị trí địa lý. Thành công của chiến lược đòi hỏi sự phối hợp đồng bộ giữa doanh nghiệp, hiệp hội sản xuất và chính quyền địa phương. Trong khi hiệp hội xây dựng cơ sở dữ liệu để ghép nối đối tác chuẩn xác, chính quyền đóng vai trò thiết kế cơ chế hỗ trợ và tháo gỡ vướng mắc chính sách. Sự liên kết này tạo nền tảng vững chắc để đưa các nhà máy công nghiệp địa phương tiến sâu vào chuỗi giá trị toàn cầu.
amung