Trong khu vườn rộng gần 2 ha ở P.Mỹ Ngãi, tỉnh Đồng Tháp, những hàng chùm ruột xanh mướt nối dài. Giữa màu xanh của cây trái là quán cà phê, những chậu cây kiểng cùng nhiều món đồ xưa cũ được anh Toàn sưu tầm, kinh doanh. Tất cả tạo nên một không gian vừa sản xuất nông nghiệp, vừa phục vụ khách tham quan, trải nghiệm.
Anh Toàn kể, năm 2008, sau khi tốt nghiệp THPT, anh đăng ký đi lao động tại Nhật Bản. Dù gia đình lo lắng và ngăn cản, anh vẫn kiên định với lựa chọn của mình. Sang Nhật Bản, anh làm việc cho một công ty chuyên gia công nội thất. Công việc chủ yếu là lao động công nghiệp, nhưng quãng thời gian làm việc tại Nhật giúp anh tích lũy được số vốn đầu tiên và hình thành quyết tâm trở về quê lập nghiệp.
Tiền lương có được, anh dành dụm gửi về cho gia đình trả dần khoản nợ vay lúc đi xuất khẩu lao động. Sau khi trả hết nợ, anh mua được 1 ha đất. Năm 2011, sau 3 năm lao động tại Nhật Bản, anh trở về quê khởi nghiệp và mua thêm đất, nâng tổng diện tích đất sản xuất và làm mô hình lên gần 2 ha.
Có vốn và đất, anh Toàn không chọn một hướng đi mà liên tục thử nghiệm nhiều mô hình, từ trồng cây kiểng, sưu tầm và kinh doanh đồ xưa cũ đến phát triển du lịch vườn, quán nước. Qua từng mô hình, anh từng bước tìm cách tạo thêm giá trị trên cùng một diện tích đất.

Vườn chùm ruột với hơn 2.000 cây của anh Toàn
ẢNH: DUY TÂN
Trong số những mô hình đã và đang thực hiện, vườn chùm ruột mang lại nguồn thu nhập cao bất ngờ. Ban đầu, anh trồng khoảng 1.000 cây. Nhận thấy cây sinh trưởng tốt, phù hợp với đất đai và đầu ra tương đối ổn định, anh tiếp tục mở rộng, nâng số lượng lên hơn 2.000 cây.
Anh Toàn cho biết chùm ruột là loại cây tương đối dễ trồng và có khả năng cho trái quanh năm, mỗi đợt thu hoạch kéo dài khoảng 3 tháng. Nhờ anh biết cách chăm sóc và xử lý cho ra trái vào thời điểm thị trường khan hiếm nên giá thường ở mức cao. Những tháng cuối năm, khu vườn trở nên nhộn nhịp. Thương lái từ nhiều nơi tìm đến mua chùm ruột để cung cấp cho các cơ sở chế biến phục vụ nhu cầu làm mứt dịp tết.
Giá chùm ruột thay đổi theo thời điểm, có lúc đạt khoảng 35.000 đồng/kg. Mỗi năm, vườn cho sản lượng khoảng 20 tấn. Sau khi trừ chi phí, anh Toàn cho biết mô hình mang lại lợi nhuận khoảng 400 - 500 triệu đồng.
Không dừng lại ở việc bán trái, anh Toàn tận dụng chính khu vườn để phát triển thêm dịch vụ trải nghiệm. Từ đó, "Chùm ruột Garden" ra đời, kết hợp giữa sản xuất nông nghiệp, không gian thưởng thức đồ uống và trải nghiệm miệt vườn.

Anh Toàn thu hoạch chùm ruột
ẢNH: DUY TÂN
Giữa những hàng cây xanh mát, anh đầu tư quán nước, bố trí không gian để khách tham quan, chụp ảnh và trải nghiệm cuộc sống miệt vườn. Khách không chỉ thưởng thức các món nước mà còn có thể tự hái chùm ruột, tham quan vườn và thưởng thức một số loại trái cây có sẵn. Những ngày cuối tuần, khu vườn đón từ 300 - 500 lượt khách.
Theo anh Toàn, việc kết hợp sản xuất nông nghiệp với dịch vụ trải nghiệm giúp khu vườn có thêm nguồn thu, đồng thời tạo ra giá trị khác cho những loại cây vốn quen thuộc với người dân miền Tây. "Nhiều du khách đến đây rất thích không khí vườn quê. Họ vừa uống nước, chụp hình, vừa đi dạo trong vườn. Có người lần đầu tiên được nhìn thấy cả một vườn chùm ruột rộng như vậy", anh nói.
Từ một khu vườn trồng chùm ruột, anh Toàn đang từng bước xây dựng hệ sinh thái nhỏ kết hợp giữa nông nghiệp, dịch vụ trải nghiệm, cây kiểng và đồ xưa cũ. Với anh, giá trị của khu vườn không chỉ nằm ở sản lượng trái thu hoạch mỗi năm mà còn ở cách tạo ra nhiều sản phẩm, dịch vụ từ chính mảnh đất quê nhà.
Chị Lê Thị Diễm Thúy, Phó bí thư Đoàn P.Cao Lãnh, sau khi tham quan mô hình vườn chùm ruột của anh Toàn, cho biết đây là điểm đến để đoàn viên, thanh niên tham quan, học hỏi kinh nghiệm khởi nghiệp. Chị cho rằng mô hình này gần như là duy nhất ở địa phương, góp phần truyền cảm hứng cho thanh niên mạnh dạn phát triển các mô hình kinh tế phù hợp với điều kiện địa phương.