Ông Kevin Warsh đã vượt qua một thử thách quan trọng trong lần đầu xuất hiện với tư cách Chủ tịch Fed tại hội nghị thường niên của cơ quan này ở Jackson, bang Wyoming.
Ông đưa ra quan điểm toàn diện nhất từ trước đến nay về tình hình kinh tế; xóa tan những hoài nghi về cam kết của ngân hàng trung ương trong việc đưa lạm phát về mục tiêu 2%, sau khi phát đi những thông điệp trái chiều vào tháng trước; và thừa nhận Fed có thể “còn việc phải làm” để thực hiện cam kết đó, hàm ý sẵn sàng tăng lãi suất nếu áp lực giá cả không dịu bớt.
Tuy nhiên, con đường phía trước của ông Warsh đầy bất trắc. Thị trường tài chính hiện đánh giá khả năng Fed tăng lãi suất 0,25 điểm phần trăm tại cuộc họp ngày 15-16/9 là cao hơn 50%, đặt ông trước một quyết định khó khăn: có hành động đúng như kỳ vọng hay không.
' %2F%3E%3C%2Fsvg%3E)
Chủ tịch Fed Kevin Warsh (Ảnh: AFP)
Nếu số liệu lạm phát tháng tới tiếp tục hạ nhiệt, áp lực tăng lãi suất trong tháng 9 sẽ giảm bớt. Nhưng như phản ứng tiêu cực của thị trường sau cuộc họp tháng 7 đã cho thấy, ông Warsh sẽ phải giải thích vì sao việc “án binh bất động” lại phù hợp với thái độ không khoan nhượng của ông đối với lạm phát cao.
Ngược lại, tăng lãi suất vào tháng tới sẽ củng cố tính nghiêm túc trong cam kết chống lạm phát của ông. Nhưng làm vậy ngay trước thềm bầu cử giữa kỳ có thể sẽ khiến Nhà Trắng không hài lòng.
“Ông ấy đang là mục tiêu giằng co của nhiều phía,” Maurice Obstfeld, nghiên cứu viên cao cấp tại Viện Kinh tế Quốc tế Peterson và cựu kinh tế trưởng Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF), nhận xét.
Tăng hay không tăng
Trong bài phát biểu hôm thứ sáu (28/8), ông Warsh cho thấy mình đứng cùng phía với nhiều quan chức Fed đã sốt ruột vì lạm phát mãi chưa về mục tiêu. Theo ông, các số liệu giá cả hạ nhiệt trong mùa hè này chưa đủ thuyết phục; kinh tế vẫn tăng trưởng mạnh, cho thấy lãi suất hiện tại chưa đủ cao để hạ nhiệt giá cả. Và vì thị trường lao động vẫn ổn định, Fed có thể tập trung hoàn toàn vào việc kiểm soát lạm phát.
Chính những quan điểm này đã khiến Alberto Musalem, Chủ tịch Fed St. Louis, ủng hộ tăng lãi suất vào tháng trước. Ông Musalem không phải thành viên có quyền biểu quyết trong ủy ban hoạch định chính sách năm nay, nên không nằm trong số ba thành viên của Fed chính thức phản đối quyết định giữ nguyên lãi suất hồi tháng 7.
Trả lời phỏng vấn, ông Musalem tán thành thông điệp của ông Warsh hôm thứ sáu, đặc biệt là việc Chủ tịch Fed đã đặt ra “một mức độ và một mốc thời gian” cho đà giảm của lạm phát trước khi buộc phải thắt chặt chính sách.
Ông Musalem cho biết mình “rất cởi mở” trước cuộc họp tháng 9, nhưng cũng cho rằng có cơ sở vững chắc để tăng lãi suất nhằm dập tắt lạm phát.
Theo ông, hiện có “cả yếu tố cung lẫn những lực cầu dai dẳng đang đẩy lạm phát lên trên 2%”. “Tôi tin rằng nếu không có biện pháp kiềm chế nào, khả năng lạm phát vẫn cao hơn đáng kể so với mục tiêu sau 18 tháng nữa", ông nói.
Đó là tiếp cận theo hướng tăng lãi suất. Ở chiều ngược lại, Phó Chủ tịch Fed (giai đoạn 2006-2010) Donald Kohn cho rằng, nếu báo cáo chỉ số giá tiêu dùng (CPI) công bố ngày 11/9 cho thấy lạm phát hạ nhiệt, ông Warsh hoàn toàn có cơ sở để giữ nguyên lãi suất trong tháng 9. Lý do là ông đã trình bày rõ cách suy nghĩ của mình tại hội nghị Jackson Hole, nên việc không tăng lãi suất khi dữ liệu tốt lên sẽ được xem là nhất quán chứ không phải nhượng bộ.
Tuy nhiên, ông Kohn cũng cảnh báo rằng nếu Fed chọn không tăng lãi suất, cơ quan này phải đưa ra được lý do thật sự thuyết phục.
Tăng lãi suất sẽ lập tức đặt Chủ tịch Fed vào thế khó xử với Tổng thống Donald Trump, người lâu nay đã dùng nhiều cách để gây sức ép buộc Fed hạ lãi suất. Chính ông Trump đã đích thân chọn, đề xuất ông Warsh vào vị trí Chủ tịch Fed sau một quy trình “thử vai” công phu, với tiêu chí then chốt là tìm người ủng hộ quan điểm của mình.
Cuộc bầu cử giữa kỳ đang đến gần - bầu lại toàn bộ Hạ viện và 1/3 Thượng viện vào tháng 11, chính vì vậy, “nếu có thể trì hoãn quyết định về lãi suất đến sau bầu cử giữa kỳ, điều đó sẽ tốt cho Fed”, Kenneth Rogoff, giáo sư Đại học Harvard và cựu kinh tế trưởng IMF, nêu quan điểm.