Giữa không khí trang nghiêm của Lễ an táng 731 hài cốt liệt sĩ tại Nghĩa trang Liệt sĩ TPHCM, bà Trần Thị Lệ Thu lặng lẽ dâng nén hương tri ân những người vừa trở về.
Trong sâu thẳm, người con gái của Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Trần Văn Kiểu vẫn canh cánh một niềm hy vọng: Đưa được cha về nằm bên mẹ, hoàn thành di nguyện thiêng liêng sau hơn nửa thế kỷ chia ly.
Khắc khoải từng tiếng chuông điện thoại
Hòa vào dòng người đến viếng, bà Trần Thị Lệ Thu nghẹn ngào không giấu nổi những giọt nước mắt. Với bà, đây không chỉ là một sự kiện tri ân cấp Nhà nước, mà còn là khoảnh khắc chạm vào trái tim của hàng nghìn thân nhân liệt sĩ đã hy sinh vì Tổ quốc.
Anh hùng liệt sĩ Trần Văn Kiểu (1918-1968) là Khu ủy viên, Phó trưởng Ban Công vận đặc khu Sài Gòn - Gia Định. Tên ông được khắc trên bia tưởng niệm tại Công viên Lê Thị Riêng và được đặt cho một tuyến đường ở quận 6 cũ.
"Tôi cảm thấy rất xúc động và ấm lòng. Tuy chưa tìm được ba, nhưng thấy các chú, các anh được đưa về nghĩa trang rộng rãi, thoáng đãng như thế này, tôi thấy sự hy sinh của họ được Nhà nước vô cùng quan tâm và trân trọng", bà Lệ Thu trải lòng.
Chiến dịch 500 ngày đêm tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ đã mang lại cho bà những cảm xúc đặc biệt. Ý nghĩa to lớn của chiến dịch không dừng lại ở những con số, mà chính là sự an ủi tinh thần vô giá dành cho những gia đình vẫn đang mòn mỏi ngóng tin người thân.
Nhiều thập kỷ trôi qua, cuộc sống của người con gái Anh hùng Trần Văn Kiểu luôn trong trạng thái phấp phỏng chờ đợi. Mỗi cuộc gọi từ số máy lạ, mỗi thông tin rải rác trên báo chí hay từ cơ quan chức năng đều khiến tim bà thắt lại.

Bà Thu đặt hoa viếng các liệt sĩ (Ảnh: Lê Trai).
Bà Lệ Thu vẫn nhớ như in khoảnh khắc hồi hộp khi nhận tin tức về việc phát hiện hố chôn tập thể có hơn 30 bộ hài cốt dưới khu vực Bia tưởng niệm liệt sĩ Lê Thị Riêng, liệt sĩ Trần Văn Kiểu và các anh hùng liệt sĩ.
“Cùng lúc đó, công an khu vực gọi điện xin thông tin phía ngoại của cha tôi để lấy thêm ADN. Khi ấy, tôi rất mừng, nghĩ có thể đã tìm được cha. Thế nhưng khi hỏi kỹ lại, đó chỉ là cơ quan chức năng muốn lấy thêm thông tin chứ chưa có kết quả gì”, bà nhớ lại.
Dù chưa có tin tức chính thức về hài cốt của cha, bà Thu chưa bao giờ từ bỏ hy vọng. Ngày nào bà cũng theo dõi từng trang báo, từng bản tin truyền hình. Bởi với bà, thêm một bộ hài cốt được quy tập là thêm một đốm sáng hy vọng được thắp lên.
“Ngày xưa tôi ít khi nghe điện thoại từ số lạ, nhưng giờ tôi rất trông chờ có cuộc gọi đến. Biết đâu một lúc nào đó, tôi nhận được điện thoại từ Bộ Tư lệnh TPHCM hay từ Công viên Lê Thị Riêng, báo rằng đã tìm thấy hài cốt cha mình”, bà Thu bộc bạch.
Ước muốn hoàn thành di nguyện của mẹ
Thời gian dành cho cuộc tìm kiếm của gia đình không còn nhiều. Anh trai bà Thu nay đã trên 80 tuổi, còn bản thân bà sắp bước sang tuổi 70. Sức khỏe và thời gian trôi qua càng khiến tâm nguyện tìm lại hài cốt người cha trở nên gấp gáp hơn.
Nguyện vọng lớn nhất của bà Lệ Thu là đưa cha trở về để ba mẹ được nằm cạnh nhau sau hơn nửa thế kỷ cách biệt.

Bà Thu hy vọng sẽ sớm tìm thấy hài cốt cha mình (Ảnh: Lê Trai).
"Tôi khấn hoài, chỉ mong cha ở đâu đó xui khiến sao cho gia đình tìm được cha, đưa cha về gần với mẹ, hoàn thành nguyện vọng của mẹ trước khi qua đời. Đó là mong ước lớn nhất của cuộc đời tôi", bà khấn nguyện trước hương linh các anh hùng liệt sĩ.
Rời nghĩa trang sau buổi lễ, bà Lệ Thu mang theo nỗi mong chờ khắc khoải. Bà vẫn chờ một ngày chuông điện thoại vang lên mang theo tin vui mà gia đình đã đằng đẵng đợi suốt hơn nửa thế kỷ, để di nguyện của người mẹ quá cố được trọn vẹn, và nỗi day dứt của người con gái thôi đau đớn.
Công tác tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ tại Công viên Lê Thị Riêng được thực hiện theo kết luận của Phó Thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà tại hội thảo xác minh thông tin mộ tập thể liệt sĩ ở khu vực Nghĩa trang Đô Thành - Chí Hòa (nay là Công viên Lê Thị Riêng).
Lực lượng chức năng hy vọng thông qua chiến dịch này cũng sẽ tìm thấy được hài cốt của Anh hùng lực lượng vũ trang Lê Thị Riêng và Trần Văn Kiểu, khi có nhiều thông tin cho rằng hài cốt của 2 liệt sĩ được chôn cất tại đây.
Đến nay, Bộ Tư lệnh TPHCM đã phát hiện, quy tập được 731 bộ hài cốt liệt sĩ tại Công viên Lê Thị Riêng. Trong đó, có 698 bộ hài cốt liệt sĩ được quy tập riêng lẻ và 33 bộ hài cốt liệt sĩ được tìm thấy tại 8 vị trí mộ tập thể.