Việc lãnh đạo Bộ GD-ĐT yêu cầu người học chỉ được cấp bằng cử nhân ngôn ngữ Anh khi có chứng chỉ xác nhận đạt trình độ C1, thu hút sự quan tâm của nhiều người - Ảnh minh họa do AI tạo
Yêu cầu người học văn bằng 2 ngôn ngữ Anh phải đạt trình độ C1 cho thấy quyết tâm siết chất lượng đào tạo của Bộ Giáo dục và Đào tạo.
Tuy nhiên, dưới góc độ khoa học giáo dục, liệu chuẩn đầu ra cao như vậy có thực sự nâng chất lượng đào tạo, hay đang tạo thêm áp lực cho người học mà chưa chắc đạt được mục tiêu đề ra?
Quy chế quy định ra sao?
Lãnh đạo Bộ Giáo dục và Đào tạo yêu cầu người học ngành ngôn ngữ Anh phải đạt chứng chỉ C1 mới được cấp bằng cử nhân.
Điều này đặt ra nghịch lý khi người học có thể hoàn thành toàn bộ chương trình, thi đậu tất cả học phần, tích lũy đủ tín chỉ nhưng vẫn chưa được công nhận tốt nghiệp chỉ vì thiếu chứng chỉ độc lập.
Vậy kết quả học tập trong suốt quá trình đào tạo có ý nghĩa gì khi một chứng chỉ bên ngoài lại trở thành điều kiện quyết định quyền được cấp bằng của người học?
Theo Quy chế đào tạo trình độ đại học (Điều 14 Thông tư 08/2021/TT-BGDĐT), sinh viên được xét công nhận tốt nghiệp khi tích lũy đủ học phần, số tín chỉ, hoàn thành các nội dung bắt buộc và đạt chuẩn đầu ra của chương trình đào tạo.
Do đó cần làm rõ yêu cầu C1 đã được xác lập trong chuẩn đầu ra từ đầu hay được bổ sung thành điều kiện độc lập để cấp bằng.
Nếu yêu cầu mới áp dụng cả với người đã nhập học theo quy định trước đó, quyền lợi của họ cần được xem xét nghiêm túc. Không thể để người học hoàn thành nghĩa vụ học tập nhưng vẫn phải chờ một điều kiện chưa được xác định rõ khi bắt đầu khóa học.
C1 là trình độ ngoại ngữ cao cấp, đòi hỏi khả năng sử dụng tiếng Anh linh hoạt trong môi trường học thuật và nghề nghiệp. Đây là mục tiêu đáng khuyến khích đối với cử nhân ngôn ngữ Anh, nhưng phải đi cùng thời lượng đào tạo, phương pháp giảng dạy và môi trường thực hành tương xứng.
Siết chất lượng là cần thiết
Nếu Bộ cho rằng C1 là ngưỡng năng lực cần thiết đối với người tốt nghiệp ngành ngôn ngữ Anh, vậy đội ngũ trực tiếp giảng dạy và đánh giá người học có đáp ứng được ngưỡng này hay không?
Bộ cần công khai tiêu chuẩn năng lực ngoại ngữ của giảng viên, có cơ chế đánh giá và minh bạch kết quả. Nếu muốn thuyết phục người học về tính cần thiết của chuẩn C1, hệ thống đào tạo trước hết phải chứng minh được năng lực đáp ứng chuẩn của chính đội ngũ giảng dạy.
Không thể yêu cầu người học vượt qua một ngưỡng năng lực mà chính những người đào tạo họ chưa chắc đã đạt được. Chuẩn chất lượng phải được áp dụng nhất quán, có kiểm chứng và đi kèm trách nhiệm giải trình.
Chất lượng đào tạo cũng không thể chỉ được đo bằng một chứng chỉ. Năng lực đọc hiểu tài liệu chuyên ngành, viết học thuật, giao tiếp và tư duy bằng tiếng Anh cần được đánh giá thực chất.
Bộ cần công khai căn cứ pháp lý của yêu cầu C1, làm rõ mối quan hệ giữa chứng chỉ này với chuẩn đầu ra chương trình đào tạo, đồng thời có quy định chuyển tiếp bảo vệ quyền lợi người đang theo học.
Việc yêu cầu các trường rà soát chương trình đào tạo văn bằng 2, siết chặt quản lý học tập và xử lý nghiêm hành vi gian lận là cần thiết. Tuy nhiên, mọi biện pháp nâng cao chất lượng phải dựa trên cơ sở pháp luật, bảo đảm tính khả thi và quyền lợi chính đáng của người học.
Thời của AI rồi, văn bằng 2 ngôn ngữ Anh không còn cần thiết để 'vào ra' sau đại học?Nhiều người cho rằng cần xem xét lại việc sử dụng văn bằng 2 ngôn ngữ Anh để đáp ứng chuẩn ngoại ngữ đầu vào, đầu ra sau đại học, đồng thời điều chỉnh các quy định cho phù hợp với thực tiễn.