Cựu cán bộ ở Yên Bái lĩnh án 16 năm 6 tháng tù sau khi từng được tuyên vô tội

Sau hai ngày xét xử và nghị án, chiều 29/9, TAND TP Hà Nội tuyên phạt Đinh Tiến Hùng, cựu cán bộ tỉnh Yên Bái cũ, 16 năm 6 tháng tù về hai tội sử dụng trái phép vật liệu nổ và vi phạm quy định về khai thác tài nguyên. Bản án khép lại vụ án gây chú ý bởi năm 2023, TAND tỉnh Yên Bái từng tuyên ông Hùng vô tội, trước khi Viện Kiểm sát kháng nghị và TAND Cấp cao chấp thuận hủy án để điều tra lại. Theo thông tin Tiền Phong đăng tải, hội đồng xét xử lần này xác định các bị cáo đã cùng tham gia khai thác quặng trái phép tại mỏ Núi Ngàng, nay thuộc xã Đại Đồng, huyện Yên Bình, tỉnh Yên Bái cũ. Trong nhóm bị cáo Công ty Tuyên Huy, Phó giám đốc Nguyễn Trọng Tuấn nhận 14 năm tù, Giám đốc Nguyễn Văn Hậu nhận 11 năm 6 tháng, còn Bùi Mạnh Hùng, cũng là Phó giám đốc, nhận 7 năm tù. Nguyễn Mạnh Hùng, được giới thiệu là lao động tự do, bị phạt 10 năm tù; phía Công ty Thương mại Ngọc Tâm, Giám đốc Lăng Đức Hân nhận 16 năm tù, công nhân Bùi Minh Đức nhận 9 năm 6 tháng. Thủ kho vật liệu nổ Trần Đắc Việt và nhân viên Nguyễn Văn Báu cùng nhận 6 năm tù về một trong hai tội, trong khi Lưu Bằng Đoàn bị phạt 30 tháng tù treo, thời gian thử thách 60 tháng. Hội đồng xét xử nhận định hành vi của các bị cáo nguy hiểm cho xã hội, gây ảnh hưởng xấu đến dư luận và xâm phạm tài nguyên quốc gia, đồng thời cho rằng động cơ phạm tội xuất phát từ lòng tham. Các bị cáo còn bị áp dụng tình tiết tăng nặng vì nhiều lần vận chuyển, sử dụng vật liệu nổ; riêng hành vi khai thác tài nguyên không bị tính tăng nặng do tòa không xác định được khối lượng. Với ông Hùng, tòa ghi nhận tình tiết giảm nhẹ gồm thành tích trong công tác và việc gia đình tự nguyện nộp 50 triệu đồng, bên cạnh số tiền các gia đình bị cáo khác đã nộp. Tòa tuyên tịch thu sung công quỹ nhà nước khoản tiền gia đình các bị cáo nộp, trong đó có 50 triệu đồng của gia đình ông Hùng; đây là tình tiết giảm nhẹ được ghi nhận khi lượng hình. Theo hồ sơ, các bị cáo muốn khai thác quặng trái phép tại mỏ Núi Ngàng để thu hồi khoản vốn góp 10 tỷ đồng, sau khi việc hợp tác đầu tư nhà máy tuyển quặng không diễn ra như mong muốn. Năm 2020, nhóm ông Hùng góp 10 tỷ đồng cùng nhóm Công ty Tuyên Huy để sửa chữa nhà máy tuyển quặng, với thỏa thuận nhận 40% lợi nhuận và 500.000 đồng mỗi tấn tinh quặng đến khi thu hồi đủ vốn. Đến tháng 7/2020, sau nhiều lần thúc giục nhưng không đạt thỏa thuận, hai nhóm bàn cách lợi dụng việc thi công đường vào mỏ để xin giấy phép vận chuyển vật liệu nổ lên Núi Ngàng. Nhóm ông Hùng gồm Nguyễn Trọng Tuấn, Nguyễn Mạnh Hùng và Nguyễn Văn Hậu thống nhất khai thác quặng trái phép, rồi phân chia lợi nhuận với ông Hùng hưởng một phần ba, Công ty Tuyên Huy hưởng hai phần ba. Nguyễn Mạnh Hùng được phân công tìm, thuê thợ nổ mìn khai thác đá chứa quặng, còn Lăng Đức Hân được giao làm hồ sơ xin huyện Yên Bình chấp thuận chủ trương sửa chữa, nâng cấp đường vào mỏ. Công ty Ngọc Tâm được cấp phép vận chuyển hơn 868 kg thuốc nổ và 863 kíp nổ, nhưng theo hồ sơ, Lăng Đức Hân chỉ đạo xuất kho vật liệu nổ vượt số lượng được phép. Khi việc vận chuyển bị phát hiện, cơ quan chức năng ghi nhận hơn 1.096 tấn đá chứa chì kẽm đã khai thác, trị giá hơn 2 tỷ đồng, nhưng các bị cáo chưa thu được lợi nhuận. Bản án xác định nhóm bị cáo phải chịu trách nhiệm về 1.816 kg thuốc nổ, 2.442 kíp nổ bị sử dụng trái phép, cùng 1.073 tấn đá chứa quặng chì kẽm trị giá 2 tỷ đồng. Hồ sơ cho thấy kế hoạch khai thác gắn với mục tiêu thu hồi vốn góp, nhưng việc sử dụng vật liệu nổ vượt phép đã khiến vụ hợp tác biến thành vụ án hình sự nghiêm trọng. Những mức án được tuyên trải từ án treo đến 16 năm tù, phản ánh vai trò và trách nhiệm khác nhau của từng người trong hoạt động tại mỏ Núi Ngàng. Sau lần tuyên vô tội năm 2023 và quá trình điều tra lại, ông Đinh Tiến Hùng nay phải chấp hành mức án tổng cộng 16 năm 6 tháng tù theo phán quyết của TAND TP Hà Nội.