Tòa án nhân dân TP Hà Nội mở phiên sơ thẩm xét xử vắng mặt cựu giám đốc chi nhánh SeABank - Ảnh: GIANG LONG
Ngày 9-11, Tòa án nhân dân TP Hà Nội mở phiên tòa xét xử vắng mặt hai bị cáo Lê Anh Tâm (45 tuổi, cựu Giám đốc Công ty TNHH Xây dựng An Việt Úc) và Nguyễn Thị Hương Giang (53 tuổi, cựu Giám đốc Ngân hàng TMCP Đông Nam Á - SeABank chi nhánh Hai Bà Trưng).
Bị cáo Tâm bị truy tố về tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản, còn bà Giang bị truy tố về tội vi phạm quy định về cho vay trong hoạt động của các tổ chức tín dụng.
Theo cáo trạng, vụ án liên quan đến việc lập khống hồ sơ mua bán thép, thuê kho bãi và tài sản bảo đảm để vay vốn ngân hàng cho các doanh nghiệp thuộc hệ thống Công ty cổ phần Tập đoàn Vina Megastar.
Những kho thép không có hàng vẫn được dùng thế chấp vay tiền tỉ
Theo cáo trạng, Công ty cổ phần Tập đoàn Vina Megastar do Nguyễn Hoàng Long làm Chủ tịch Hội đồng quản trị kiêm Tổng giám đốc.
Giai đoạn 2010-2011, Vina Megastar còn nợ SeABank chi nhánh Hai Bà Trưng 250 tỉ đồng, trong khi các công ty thành viên nợ thêm 150 tỉ đồng.
Do cần tiền trả nợ ngân hàng và tiếp tục kinh doanh, ông Long gặp Nguyễn Thị Hương Giang, khi đó là Phó tổng giám đốc kiêm Giám đốc SeABank chi nhánh Hai Bà Trưng, để trao đổi việc tiếp tục vay vốn.
Cáo trạng xác định ông Long và bà Giang thống nhất lập hồ sơ tín dụng khống.
Theo đó, ông Long chỉ đạo giám đốc các doanh nghiệp thành viên ký những hợp đồng mua bán thép cuộn, hợp đồng thuê kho ba bên dù thực tế không có hàng hóa lưu kho.
Hai bị cáo bỏ trốn và bị đưa ra xét xử vắng mặt - Ảnh: GIANG LONG
Ở phía ngân hàng, bà Giang bị cáo buộc không yêu cầu nhân viên kiểm tra, xác minh, thẩm định tài sản bảo đảm theo quy định mà chỉ đạo lập khống các biên bản thẩm định, kiểm kê hàng hóa để hoàn thiện hồ sơ giải ngân.
Một trong những khoản vay liên quan đến Lê Anh Tâm, em vợ của Nguyễn Hoàng Long.
Theo cáo trạng, Tâm đại diện Công ty TNHH Xây dựng An Việt Úc ký hợp đồng mua 730.000kg thép cuộn với Công ty TNHH một thành viên Cơ khí và Xây dựng Megastar, sau đó xuất hóa đơn thể hiện 737,4 ngàn kg thép, trị giá gần 12,9 tỉ đồng.
Số thép này được đưa vào hồ sơ làm tài sản bảo đảm cho khoản vay 7 tỉ đồng tại SeABank chi nhánh Hai Bà Trưng.
Ngân hàng còn ký hợp đồng thuê kho ba bên với Công ty An Việt Úc và Công ty TNHH Kim Đại Phát, kèm biên bản kiểm kê xác định hàng hóa đang được lưu giữ tại kho.
Tuy nhiên, kết quả điều tra xác định không có hoạt động mua bán thép như các hợp đồng đã lập, cũng không có hàng hóa ký gửi tại kho Công ty Kim Đại Phát.
Ngày 5-12-2011, ngân hàng giải ngân 7 tỉ đồng. Tâm ký ủy nhiệm chi chuyển số tiền này vào tài khoản của Lê Quỳnh Anh, vợ Nguyễn Hoàng Long. Sau đó tiền tiếp tục được chuyển đến Công ty TNHH Kinh doanh nhà Vĩnh Hưng do ông Long làm cổ đông, để góp vốn điều lệ.
Trong khoản vay 7 tỉ đồng này, cơ quan tố tụng xác định Tâm đã giúp sức cho Long chiếm đoạt 4,74 tỉ đồng, sau khi trừ giá trị căn hộ thế chấp 2,26 tỉ đồng.
Tiền vay chuyển qua các công ty, hai bị cáo bỏ trốn ra nước ngoài
Ngoài khoản vay 7 tỉ đồng, cáo trạng còn xác định Lê Anh Tâm tham gia ký khống hợp đồng mua bán thép giữa Công ty An Việt Úc và Công ty TNHH Công nghiệp và Thương mại Fuji do Lại Phú Chiến làm Giám đốc.
Hồ sơ thể hiện giao dịch 240 tấn thép cuộn, trong khi hóa đơn xuất cho Công ty Fuji ghi 238,4 ngàn kg thép trị giá hơn 3,76 tỉ đồng.
Số thép được đưa vào hồ sơ thế chấp để Công ty Fuji vay 2,25 tỉ đồng tại SeABank chi nhánh Hai Bà Trưng.
Sau khi tiền được ngân hàng giải ngân vào tài khoản Công ty An Việt Úc, Tâm rút toàn bộ 2,25 tỉ đồng chuyển cho ông Long sử dụng thanh toán các khoản nợ công ty.
Đại diện viện kiểm sát giữ quyền công tố tại phiên tòa - Ảnh: GIANG LONG
Cáo trạng xác định với hai hợp đồng vay liên quan Công ty An Việt Úc và Công ty Fuji, Tâm đã giúp sức cho Nguyễn Hoàng Long chiếm đoạt tổng cộng gần 7 tỉ đồng.
Cùng thủ đoạn lập khống hợp đồng mua bán thép và hồ sơ tài sản bảo đảm, Công ty TNHH Vật tư tổng hợp Long Biên do Thái Quốc Trung làm Giám đốc vay 2,45 tỉ đồng. Khoản tiền này được chuyển qua Công ty TNHH Sản xuất và Thương mại Bắc Việt rồi chuyển cho ông Long.
Trước khi vụ án bị khởi tố, Công ty Long Biên đã trả 1,7 tỉ đồng tiền gốc, số thiệt hại còn lại được xác định là 735 triệu đồng.
Một khoản vay khác liên quan Công ty cổ phần Megastar Năng Lượng do chính Nguyễn Hoàng Long làm Chủ tịch Hội đồng quản trị.
Doanh nghiệp này lập hồ sơ mua 700 tấn thép cuộn từ Công ty Fuji, với hóa đơn thể hiện 690 ngàn kg thép, trị giá hơn 10,8 tỉ đồng, để vay 6,5 tỉ đồng.
Dù không có số thép trong kho như hồ sơ thể hiện, khoản vay vẫn được phê duyệt và giải ngân. Tiền được chuyển qua Công ty Fuji rồi về ông Long sử dụng trả các khoản nợ cũ của công ty.
Cơ quan điều tra xác định bà Nguyễn Thị Hương Giang biết các doanh nghiệp không có hàng hóa làm tài sản bảo đảm nhưng vẫn chỉ đạo cấp dưới lập khống hồ sơ, ký duyệt bốn khoản vay, gây thiệt hại cho SeABank chi nhánh Hai Bà Trưng tổng cộng 14,2 tỉ đồng.
Cáo trạng cũng nêu, bà Giang đã xuất cảnh từ ngày 28-6-2012 và chưa có mặt tại Việt Nam. Trong khi đó, Lê Anh Tâm xuất cảnh bỏ trốn ngày 3-11-2013.
Hai người sau đó bị truy nã. Cơ quan điều tra từng tạm đình chỉ điều tra bị can, đến tháng 3-2026 ra quyết định phục hồi điều tra và hoàn tất hồ sơ đề nghị truy tố, xét xử vắng mặt.
Trước đó, Tòa án nhân dân TP Hà Nội đã xét xử Nguyễn Hoàng Long cùng các đồng phạm trong vụ án liên quan Vina Megastar.
Từ nước ngoài, cựu giám đốc chi nhánh SeABank gửi đơn xin khoan hồng
Tại phiên tòa, chủ tọa cho biết đã nhận được đơn của bị cáo Nguyễn Thị Hương Giang gửi về từ nước ngoài.
Theo nội dung đơn được công bố tại tòa, bà Giang cho rằng năm 2012, tình hình tài chính SeABank gặp khó khăn, hoạt động phê duyệt tín dụng và giải ngân được thực hiện rất chặt chẽ.
Một số khoản vay dù thuộc thẩm quyền chi nhánh vẫn phải trình hội sở phê duyệt.Bị cáo đề nghị tòa đánh giá khách quan vai trò của những người liên quan, làm rõ trách nhiệm hội sở.
Bà Giang cũng thừa nhận những sai lầm của mình và mong được pháp luật khoan hồng.Bào chữa cho bà Giang, luật sư tiếp tục đề nghị làm rõ trách nhiệm của các bộ phận thẩm định, phê duyệt tại hội sở, bên cạnh trách nhiệm của người đứng đầu chi nhánh.
Đối đáp, đại diện Viện kiểm sát nhân dân TP Hà Nội cho rằng sai phạm đã hình thành ngay từ khi các bên bàn bạc, lập khống hợp đồng mua bán hàng hóa, hồ sơ tín dụng và tài sản bảo đảm.
Theo viện kiểm sát, hội sở thực hiện thẩm định trên cơ sở hồ sơ do chi nhánh chuyển lên. Vì vậy, việc hồ sơ phải qua hội sở phê duyệt không làm thay đổi trách nhiệm của những người trực tiếp tham gia lập khống hồ sơ và vi phạm quy định cho vay.
Sau thời gian nghị án, Hội đồng xét xử tuyên phạt Lê Anh Tâm 12 năm tù về tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản, Nguyễn Thị Hương Giang 10 năm tù về tội vi phạm quy định về cho vay trong hoạt động của các tổ chức tín dụng.
Cựu nhân viên ngân hàng 'vay - trả - vay lại', chiếm đoạt gần 2 tỉTừng là nhân viên ngân hàng, Nguyễn Đặng Duy nhiều lần vay tiền một phụ nữ với lý do đáo hạn cho khách, rồi chiếm đoạt 1,98 tỉ đồng.