Đã tìm ra nguyên nhân cá chết hàng loạt trên sông Trà Khúc ở Quảng Ngãi - Thanh Niên

Kết quả quan trắc cho thấy không phát hiện dấu hiệu ô nhiễm nghiêm trọng. Cơ quan chức năng nhận định cá chết chủ yếu do bị mắc kẹt trong các vùng nước trũng, biệt lập khi mực nước sông Trà Khúc hạ thấp.

Ngày 15.9, Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Quảng Ngãi có báo cáo gửi UBND tỉnh về kết quả quan trắc chất lượng nước và đánh giá nguyên nhân hiện tượng cá chết trên sông Trà Khúc.

Không phát hiện ô nhiễm nghiêm trọng

Theo báo cáo, từ ngày 6 - 8.9, tại khu vực bờ bắc sông Trà Khúc, đoạn từ cầu Trà Khúc 2 đến đập dâng hạ lưu sông Trà Khúc thuộc phường Trương Quang Trọng, xuất hiện tình trạng cá chết tập trung tại các hố trũng, ao nước nhỏ và rãnh cát trên bãi bồi ven sông.

Qua kiểm tra thực tế ngày 8.9, lực lượng chức năng ghi nhận cá chết chủ yếu tại những vùng nước biệt lập, mực nước thấp, diện tích nhỏ. Loài chết nhiều nhất là cá rô phi, ngoài ra còn có một số loại thủy sản khác như tôm, ốc.

Đáng chú ý, cơ quan chức năng không ghi nhận cá chết trên diện rộng tại dòng chảy chính của sông Trà Khúc. Tại những khu vực nước liền kề, cá vẫn sinh sống bình thường và không phát hiện dấu hiệu dịch bệnh thủy sản.

Để đánh giá nguyên nhân, Sở Nông nghiệp và Môi trường đã chỉ đạo Chi cục Bảo vệ môi trường lấy 2 mẫu nước mặt tại khu vực xảy ra cá chết để phân tích các chỉ tiêu môi trường.

Kết quả cho thấy các chỉ tiêu đặc trưng phản ánh ô nhiễm hữu cơ đều nằm trong giới hạn cho phép. Đặc biệt, hàm lượng ô xy hòa tan (DO) tại cả 2 vị trí lấy mẫu đều đạt 5,7 mg/l, bảo đảm điều kiện sống đối với thủy sinh vật nước ngọt.

Từ kết quả phân tích, cơ quan chức năng không phát hiện dấu hiệu ô nhiễm hữu cơ nghiêm trọng, ô nhiễm hóa chất hoặc hiện tượng suy giảm ô xy hòa tan trên diện rộng có khả năng gây chết cá hàng loạt.

Kết quả quan trắc cũng cho thấy chất lượng nước mặt tại khu vực kiểm tra cơ bản đáp ứng yêu cầu theo QCVN 08:2023/BTNMT (mức B) đối với các chỉ tiêu hóa lý đặc trưng.

Cá chết do mắc kẹt khi nước sông rút

Qua tổng hợp kết quả kiểm tra hiện trường, diễn biến thủy văn và phân tích chất lượng nước, Sở Nông nghiệp và Môi trường Quảng Ngãi nhận định hiện tượng cá chết xảy ra cục bộ tại các hố trũng, rãnh cát và ao nước nhỏ hình thành trên các bãi bồi sau khi mực nước sông Trà Khúc hạ thấp.

Theo cơ quan chức năng, trước thời điểm xảy ra hiện tượng cá chết, khu vực thượng lưu đập dâng hạ lưu sông Trà Khúc được duy trì mực nước để phục vụ vận hành thử công trình và tạo cảnh quan. Sau đó, các cửa van được mở để đưa dòng chảy trở về trạng thái tự nhiên.

Việc mực nước rút nhanh khiến một lượng cá bị cô lập trong các hố nước, vùng trũng không còn kết nối với dòng chảy chính. Trong điều kiện nắng nóng, mực nước thấp, thể tích nước nhỏ và trao đổi nước kém, chất lượng môi trường tại các hố nước biệt lập suy giảm cục bộ, khiến cá thiếu nước, thiếu ô xy và chết.

Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Quảng Ngãi khẳng định hiện tượng cá chết không phải là sự cố ô nhiễm môi trường nước trên toàn đoạn sông Trà Khúc, mà chủ yếu là hệ quả của việc cá bị mắc kẹt trong các vùng nước trũng, biệt lập khi mực nước sông hạ thấp.

Trước đó, như Thanh Niên đã phản ánh, sáng 8.9 xuất hiện tình trạng cá chết tập trung thành từng vùng tại các khu vực trũng thấp, ao nước tù còn sót lại sau khi nước sông Trà Khúc rút, đoạn qua phường Trương Quang Trọng.

Nhiều loại cá như rô phi, chép, trê, lóc, bống... bị chết, trong đó cá rô phi chiếm số lượng lớn. Một số loại thủy sản khác như tôm, ốc cũng được ghi nhận chết. Tại một số khu vực, xác cá chết lâu ngày phân hủy, ruồi nhặng bu bám và bốc mùi hôi.

Sau phản ánh của Thanh Niên, UBND tỉnh Quảng Ngãi đã yêu cầu Sở Nông nghiệp và Môi trường kiểm tra, xác định nguyên nhân và có biện pháp xử lý tình trạng cá chết trên sông Trà Khúc.