Sáng 31/10, thảo luận tại Quốc hội về tình hình kinh tế - xã hội, đại biểu Châu Quỳnh Dao, Hiệu trưởng Trường THPT Ngô Sĩ Liên, tỉnh An Giang, đặt câu hỏi vì sao một đĩa cơm, chai nước bán trong trường học lại có giá cao hơn bên ngoài.
Theo bà, học sinh phải ở trong khuôn viên trường để bảo đảm an toàn, ít có cơ hội lựa chọn nơi ăn uống khác. Trong khi đó, việc đấu giá cho thuê mặt bằng căng tin có thể làm tăng chi phí kinh doanh, cuối cùng được tính vào giá bán cho học sinh.
Đại biểu lấy ví dụ một suất ăn giá 35.000 đồng, trong đó chi phí thuê mặt bằng có thể chiếm 30-40%, tương đương khoảng 10.500-14.000 đồng. Khoản này lớn hơn nhiều so với phần chi phí thuế 8% (khoảng 2.000 đồng) trong một suất ăn.
Bà ghi nhận chính sách giảm thuế đối với đơn vị cung cấp suất ăn trường học, nhưng cho rằng biện pháp này mới giải quyết một phần vấn đề. Nếu chi phí thuê mặt bằng vẫn cao, việc giảm thuế khó giúp hạ đáng kể giá bữa ăn.
"Nếu chỉ giảm thuế cho đơn vị cung cấp suất ăn mà không xóa bỏ đấu giá tài sản trong trường học thì đến bao giờ trò nghèo mới được ăn no, ăn đủ và ăn sạch?", bà Dao đặt vấn đề.
Theo nữ đại biểu, bất cập nằm ở việc áp dụng cơ chế quản lý, cho thuê tài sản công trong trường học, bệnh viện tương tự mặt bằng kinh doanh thông thường. Việc quản lý chặt chẽ là cần thiết để tránh thất thoát tài sản Nhà nước, song phải tính đến đặc thù của những nơi có mục tiêu phục vụ người học, người bệnh.
Bà cũng cho rằng quy định về quản lý tài sản công và lựa chọn đơn vị cung cấp dịch vụ còn thiếu đồng bộ, khiến nhà trường gặp khó khăn khi tổ chức bữa ăn. Trong khi việc cho thuê mặt bằng gắn với quy định về đấu giá tài sản công, việc lựa chọn nhà cung cấp suất ăn lại phải tuân thủ các quy định về đấu thầu và dịch vụ công.
Đại biểu Châu Quỳnh Dao phát biểu tại hội trường Quốc hội sáng 31/10. Ảnh: Cổng TĐTT Quốc hội
Từ thực tế này, đại biểu kiến nghị Chính phủ sửa đổi quy định hướng dẫn về quản lý, sử dụng tài sản công, bổ sung cơ chế đặc thù đối với mặt bằng phục vụ các dịch vụ thiết yếu trong trường học và bệnh viện. Thay vì đấu giá cho thuê mặt bằng, các cơ quan cần nghiên cứu cơ chế thu khoản chi phí cố định đủ bù đắp hao mòn tài sản, đồng thời lựa chọn đơn vị cung cấp dịch vụ dựa trên uy tín, chất lượng, giá cả và khả năng bảo đảm an toàn thực phẩm.
Khi sửa Luật Quản lý, sử dụng tài sản công, Quốc hội cần có quy định riêng về sử dụng tài sản phục vụ hoạt động giáo dục, y tế, làm rõ cách thức cho thuê mặt bằng, lựa chọn nhà cung cấp và kiểm soát chất lượng dịch vụ.
Đại biểu cũng dẫn kinh nghiệm Singapore, Nhật Bản và Hàn Quốc trong tổ chức bữa ăn học đường, nhấn mạnh vai trò của Nhà nước trong bảo đảm cơ sở vật chất, kiểm soát giá và chất lượng bữa ăn.
Theo bà, căng tin không chỉ là nơi bán thức ăn mà còn góp phần giáo dục thói quen ăn uống, chăm sóc sức khỏe học sinh. Vì vậy, các chính sách cần ưu tiên quyền lợi người học, có sự phối hợp giám sát của nhà trường, phụ huynh và chính quyền địa phương.
Thủ tướng Lê Minh Hưng dự phiên thảo luận kinh tế xã hội tại hội trường Quốc hội, sáng 31/10. Ảnh: Cổng TTĐT Quốc hội
Từ đầu năm học 2026-2027, nhiều trường học tại Hà Nội bị phụ huynh phản ánh về chất lượng suất ăn bán trú. Tại Trường Tiểu học Trung Giã, suất ăn giá 40.000 đồng bị cho là quá ít so với số tiền, khiến địa phương phải chấm dứt hợp đồng với nhà cung cấp. Trường Tiểu học Quảng Bị 1 cũng bị phản ánh về định lượng bữa ăn, trong khi một số trường khác xảy ra tình trạng suất ăn giao muộn 2-3 tiếng, ảnh hưởng sinh hoạt của học sinh.
Ngày 28/10, Bộ Giáo dục và Đào tạo công bố dự thảo thông tư về tổ chức bữa ăn nội trú, bán trú và dịch vụ căng tin trong trường học. Dự thảo yêu cầu công khai thực đơn, quy định trách nhiệm của nhà trường và đơn vị cung cấp trong bảo đảm dinh dưỡng, an toàn thực phẩm, đồng thời tạo điều kiện để phụ huynh tham gia giám sát.
Việc lựa chọn nhà cung cấp phải căn cứ vào năng lực, điều kiện an toàn thực phẩm, nguồn gốc nguyên liệu, chất lượng dịch vụ và các quy định pháp luật liên quan. Dự thảo đang được lấy ý kiến đến ngày 7/11.
Vũ Tuân