Mở rộng bảo lãnh tín dụng, xem xét dòng tiền
Chiều 30/10, Quốc hội thảo luận về tình hình thực hiện kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội, ngân sách nhà nước cùng một số nội dung quan trọng khác.
Phát biểu thảo luận, đại biểu Trần Quốc Tuấn (Vĩnh Long) dẫn báo cáo thẩm tra cho biết CPI bình quân 9 tháng tăng 4,52%; nhà ở, điện nước, chất đốt và vật liệu xây dựng tăng 6,68%; hàng ăn và dịch vụ ăn uống tăng 4,72%.
“Đối với người lao động, khi tiền điện, tiền ăn, nhà ở và đi lại tăng thì phần thu nhập còn lại cho học hành, khám chữa bệnh và tiết kiệm sẽ bị thu hẹp”, ông Tuấn nêu.
Đại biểu đề nghị Chính phủ tiếp tục có những giải pháp chỉ đạo, điều hành linh hoạt chính sách tiền tệ, tài khóa và điều hành giá theo một kịch bản thống nhất; theo dõi riêng các mặt hàng thiết yếu và công khai trước lộ trình điều chỉnh giá do Nhà nước quản lý.
Ông cũng lưu ý theo dõi riêng giá hàng thiết yếu và hỗ trợ có mục tiêu cho nhóm dễ bị tổn thương. Bởi khi giá cả ổn định thì tiền lương của công nhân, thu nhập của người dân mới có thể lo được cuộc sống hằng ngày, doanh nghiệp cũng yên tâm sản xuất kinh doanh.
Bên cạnh đó, đại biểu đoàn Vĩnh Long cũng nhấn mạnh, cần khơi thông nguồn vốn cho sản xuất, giúp doanh nghiệp vay được vốn với chi phí hợp lý.
“Chính phủ cần tiếp tục chỉ đạo sát sao hơn nữa, về số dư nợ tín dụng tăng, nó đã đi vào đâu, đã tạo ra năng lực sản xuất nào và có dòng tiền trả nợ hay không?”, ông Tuấn đặt vấn đề.
Theo ông, một nền kinh tế có thể tăng trưởng nhanh trong ngắn hạn nhờ vốn vay, nhưng tăng trưởng bền vững phải dựa vào dự án tạo ra sản phẩm, năng suất và dòng tiền.
Do vậy, cần tiếp tục chỉ đạo các tổ chức tín dụng có những giải pháp hiệu quả hơn nữa nhằm giúp doanh nghiệp nhỏ và vừa vay vốn được thuận lợi hơn bằng cách mở rộng bảo lãnh tín dụng, xem xét cả dòng tiền, hợp đồng và đơn hàng khi thẩm định.
Vốn có sẵn nhưng không chảy vào sản xuất
Đại biểu Lê Hoàng Anh (Gia Lai) cho biết, dự toán năm 2027, tổng mức vay ngân sách nhà nước gần 1,28 triệu tỷ đồng, trong đó, khoảng 540.000 tỷ đồng là vay để trả nợ gốc.
“Vay không dễ”, khẳng định điều này, đại biểu lưu ý, thị trường vốn càng mỏng, áp lực lên nguồn vốn dài hạn càng lớn. Nghịch lý là vốn có sẵn nhưng không chảy vào sản xuất. Tiền gửi từ người dân đã vượt 11,2 triệu tỷ đồng. Người dân còn giữ ước khoảng 500 tấn vàng, xấp xỉ 12% GDP.
Tuy nhiên, theo đại biểu, cái thiếu không phải vốn mà là đường dẫn vốn. “Thiếu đường dẫn trong nước, vốn tìm đường ra nước ngoài”, ông nói.
Theo đại biểu đoàn Gia Lai, vốn dài hạn chỉ đi theo niềm tin dài hạn. Niềm tin ấy trước hết là niềm tin vào pháp luật. Vì vậy, trước hết cần bảo đảm điều kiện nền tảng: sự ổn định và khả năng tiên liệu của pháp luật.
Trên nền tảng đó, ông đề nghị cụ thể hóa chủ trương cho vay theo dữ liệu, dòng tiền và giữ vốn chủ sở hữu ở trong nước.
“Tăng trưởng hai con số bắt đầu từ quyết tâm, nhưng chỉ bền vững khi được nuôi bằng vốn dài hạn và niềm tin dài hạn. Doanh nghiệp của người Việt, vốn của người Việt thì giá trị gia tăng phải ở lại Việt Nam”, đại biểu cho hay.
Để đảm bảo kỷ cương ngân sách, đại biểu Hoàng Quang Hàm (Tây Ninh) kiến nghị, nghị quyết phân bổ ngân sách Trung ương cần quy định rõ đến 31/3/2027 chưa phân bổ xong thì hủy dự toán, giảm bội chi để giữ kỷ luật ngân sách.
Ông lưu ý, không tăng sức ép lên điều hành vay; trừ các khoản để thực hiện các chủ trương quan trọng của cấp có thẩm quyền thì cho phép kéo dài đến 30/6.
"Sau khi hủy dự toán nếu thực sự có nhiệm vụ cấp bách, cần thiết thì sử dụng dự phòng ngân sách hoặc điều chuyển từ nhiệm vụ chậm giải ngân", ông Hàm nói.
Bên cạnh đó, đại biểu đoàn Tây Ninh cũng đề nghị sửa Luật Ngân sách Nhà nước để quy định giới hạn về số tiền và thời hạn cuối cùng phải phân bổ. Đồng thời, cần xem xét trách nhiệm nếu để tình trạng này tiếp tục diễn ra.