Tại Lễ kỷ niệm 70 năm thành lập Đại học Bách khoa Hà Nội, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh yêu cầu xây dựng Đại học Bách khoa Hà Nội trở thành đại học nghiên cứu xuất sắc, tiên phong làm chủ công nghệ và giải quyết những bài toán lớn của đất nước.
Trước yêu cầu này, nhà trường đang nỗ lực chuyển mạnh từ nghiên cứu phân tán sang nghiên cứu có tổ chức, có mục tiêu; đồng thời, đổi mới quản trị, thu hút nhân tài, thúc đẩy hợp tác Nhà nước-nhà trường-doanh nghiệp và đào tạo nguồn nhân lực chiến lược.
Đây được xác định là những nền tảng quan trọng để Đại học Bách khoa Hà Nội phát huy vai trò tiên phong trong khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo, đóng góp thiết thực vào năng lực tự chủ công nghệ quốc gia.
Giáo sư, Tiến sĩ Lê Anh Tuấn, Giám đốc Đại học Bách khoa Hà Nội trao đổi cùng phóng viên Báo Nhân Dân về những giải pháp đột phá nhằm phát triển năng lực nghiên cứu, thu hút nhân tài, thúc đẩy đổi mới sáng tạo và đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao, góp phần nâng cao năng lực tự chủ công nghệ quốc gia.
Phóng viên: Thưa Giáo sư, Tiến sĩ Lê Anh Tuấn, ông có thể chia sẻ về giải pháp, cơ chế đột phá của Đại học Bách khoa Hà Nội để thực hiện yêu cầu của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm về xây dựng Đại học Bách khoa Hà Nội trở thành đại học nghiên cứu xuất sắc, đủ sức đảm nhận những nhiệm vụ lớn của quốc gia?
Giáo sư, Tiến sĩ Lê Anh Tuấn: Trước hết, thay mặt tập thể cán bộ, giảng viên, sinh viên và các thế hệ cựu sinh viên Đại học Bách khoa Hà Nội, tôi xin bày tỏ sự biết ơn sâu sắc trước sự quan tâm của Đảng, Nhà nước, đặc biệt là lời chỉ đạo của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm trong Lễ kỷ niệm 70 thành lập Nhà trường.
Chúng tôi hiểu “đại học nghiên cứu xuất sắc” không chỉ là tăng số lượng công bố khoa học, số lượng sản phẩm nghiên cứu mà còn là chất lượng công bố, là sản phẩm cụ thể, có địa chỉ sử dụng, có khả năng thương mại hóa và tạo ra giá trị cho đất nước. Đó là một phương thức tổ chức mới của tri thức: nghiên cứu phải trở thành hoạt động trung tâm, dẫn dắt đào tạo, phải gắn với những bài toán thực tiễn của nền kinh tế và đồng thời phải theo kịp xu hướng khoa học công nghệ của thế giới.
Đại học Bách khoa Hà Nội có nền tảng để làm việc này, với khoảng 1.800 cán bộ, giảng viên, trong đó có gần 1.200 giảng viên cơ hữu (xấp xỉ 30% có học hàm Giáo sư, Phó Giáo sư, 72% có trình độ tiến sĩ), cùng thế mạnh liên ngành và mạng lưới hợp tác quốc tế sâu rộng.
Giải pháp, cơ chế đột phá của Đại học Bách khoa Hà Nội xoay quanh ba trục.
Phương thức tổ chức mới của tri thức: nghiên cứu phải trở thành hoạt động trung tâm, dẫn dắt đào tạo, phải gắn với những bài toán thực tiễn của nền kinh tế và đồng thời phải theo kịp xu hướng khoa học công nghệ của thế giới.
Giáo sư, Tiến sĩ Lê Anh Tuấn, Giám đốc Đại học Bách khoa Hà Nội
Thứ nhất, chuyển từ nghiên cứu phân tán sang nghiên cứu có tổ chức, có mục tiêu. Nhà trường tập trung nguồn lực vào các lĩnh vực, công nghệ ưu tiên: Công nghệ số (dữ liệu lớn, trí tuệ nhân tạo ứng dụng, IoT và chuỗi khối); Công nghệ mạng di động thế hệ sau; Công nghệ bán dẫn; Công nghệ robot, tự động hóa và phương tiện tự hành; Công nghệ an ninh mạng và lượng tử; Vật liệu tiên tiến; Năng lượng mới; Công nghệ sinh học và y sinh. Trên cơ sở đó, hình thành các nhóm nghiên cứu mạnh và trung tâm nghiên cứu xuất sắc, gắn với những chương trình nghiên cứu liên ngành định hướng sản phẩm đầu ra cụ thể, có tầm vóc và thời hạn rõ ràng cho từng giai đoạn.
Thứ hai, xây dựng hạ tầng khoa học dùng chung theo hướng mở. Cơ sở dữ liệu, hạ tầng số và phòng thí nghiệm dùng chung giúp tránh đầu tư trùng lặp, nâng cao hiệu quả sử dụng cơ sở vật chất và thúc đẩy phát triển các sản phẩm nghiên cứu liên ngành. Điểm nhấn quan trọng của cơ chế này là tạo ra không gian để kết nối và hội tụ trí tuệ - các nhà khoa học thuộc nhiều ngành cùng làm việc trên một bài toán.
Thứ ba, đổi mới cơ chế quản trị và đánh giá dựa trên cơ sở dữ liệu minh bạch, công bằng và phát huy năng lực sáng tạo. Nhà khoa học chỉ có thể yên tâm gắn bó, theo đuổi những ý tưởng dài hơi và dìu dắt thế hệ kế tiếp khi cơ chế tin tưởng họ, trao quyền chủ động về chuyên môn và đánh giá bằng giá trị khoa học, giá trị ứng dụng thực chất. Đại học Bách khoa Hà Nội đang tiếp tục tái cơ cấu, sắp xếp cơ cấu tổ chức, đội ngũ để nâng cao năng lực thực thi, hướng tới mục tiêu thuộc nhóm 100-150 đại học hàng đầu châu Á vào năm 2035. Mục tiêu đó phải được tạo nên từ chất lượng đào tạo, nghiên cứu, uy tín học thuật và đóng góp cho đất nước, không phải từ chạy theo thứ hạng.
Phóng viên: Đối với công nghệ bán dẫn, một trong những hướng ưu tiên của Đại học Bách khoa Hà Nội, theo ông, nên lựa chọn những “mắt xích” nào để tập trung đầu tư và tạo lợi thế riêng? Nhà trường có giải pháp gì để vừa đào tạo đội ngũ đủ khả năng làm chủ công nghệ lõi, đồng thời hỗ trợ doanh nghiệp trong nước nâng cao năng lực thiết kế, nghiên cứu, thử nghiệm và từng bước tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng bán dẫn?
Giáo sư, Tiến sĩ Lê Anh Tuấn: Cạnh tranh công nghệ và biến động chuỗi cung ứng toàn cầu đang đặt ra yêu cầu cấp bách: muốn nâng cao năng suất, chất lượng và củng cố năng lực tự chủ, Việt Nam phải làm chủ được những khâu có hàm lượng tri thức cao. Bán dẫn là một trong những lĩnh vực như vậy. Với Đại học Bách khoa Hà Nội, đây không phải một ngành riêng lẻ mà là điểm giao của nhiều thế mạnh: vật liệu mới, vi điện tử, thiết bị và hệ thống thông minh, trí tuệ nhân tạo, thiết kế kiểm thử và năng lượng.
Cách tiếp cận của chúng tôi là hiểu và kết nối toàn chuỗi, nhưng làm chủ sâu những khâu mà nhà trường có lợi thế thật sự, thay vì dàn trải ở mọi khâu.
Giáo sư, Tiến sĩ Lê Anh Tuấn
Công nghiệp bán dẫn là một chuỗi giá trị dài, đòi hỏi vốn đầu tư rất lớn. Vì vậy, cách tiếp cận của chúng tôi là hiểu và kết nối toàn chuỗi, nhưng làm chủ sâu những khâu mà nhà trường có lợi thế thật sự, thay vì dàn trải ở mọi khâu. Nhà trường có truyền thống đào tạo kỹ sư thiết kế vi mạch và vật liệu điện tử bán dẫn từ trước năm 2000, với hơn 3.300 sinh viên ở các ngành liên quan. Chúng tôi triển khai theo bốn hướng:
Một là, làm chủ thiết kế và nhân lực chất lượng cao. Đây là khâu có giá trị gia tăng cao mà chúng ta có lợi thế về trí tuệ con người, đồng thời là khâu khan hiếm nhân lực nhất. Chúng tôi đầu tư cho đội ngũ, công cụ thiết kế và các nhóm nghiên cứu chuyên sâu ở những hướng có thế mạnh như vi mạch tín hiệu hỗn hợp, vi mạch cho trí tuệ nhân tạo và hệ thống nhúng, điện tử công suất, để kỹ sư Bách khoa không chỉ vận hành công nghệ của người khác mà có thể tham gia thiết kế, làm chủ công nghệ lõi.
Hai là, nghiên cứu và thử nghiệm có chọn lọc ở các khâu vật liệu, linh kiện, đóng gói và kiểm định. Nhà trường tập trung vào vật liệu bán dẫn mới, linh kiện cỡ nhỏ như cảm biến, MEMS, linh kiện công suất ở quy mô phòng thí nghiệm và sản xuất thử, cùng nghiên cứu đóng gói tiên tiến, kiểm thử, đo kiểm độ tin cậy. Vai trò của nhà trường là nghiên cứu, hoàn thiện quy trình, xây dựng tiêu chuẩn và đào tạo kỹ sư. Sản xuất hàng loạt thuộc về doanh nghiệp. Hệ thống phòng thí nghiệm dùng chung và Không gian Đổi mới sáng tạo liên ngành sẽ là nơi hoàn thiện công nghệ và kiểm định.
Ba là, hợp tác ở những khâu cần vốn lớn. Với chế tạo wafer và đóng gói tiên tiến, chúng tôi chủ trương đồng hành, hợp tác với doanh nghiệp, tập đoàn công nghệ và đối tác quốc tế, chia sẻ hạ tầng với các cơ sở đào tạo trong liên minh đào tạo bán dẫn, thay vì đầu tư dàn trải. Cách làm này vừa bảo đảm hiệu quả sử dụng nguồn lực, vừa giúp kỹ sư, nhà khoa học của nhà trường tiếp cận công nghệ sản xuất thực tế.
Bốn là, gắn với ứng dụng và kết nối với địa phương có định hướng công nghiệp công nghệ cao. Chúng tôi hợp tác ba nhà để đưa bán dẫn vào những bài toán thực của công nghiệp như ô-tô, năng lượng, tự động hóa, thiết bị y tế, Internet vạn vật, đồng thời hỗ trợ doanh nghiệp, nhất là doanh nghiệp trong nước, nâng cao năng lực kỹ thuật, cải tiến sản xuất để tham gia sâu và bền vững vào chuỗi cung ứng toàn cầu. Cơ sở 2-Đại học Bách khoa Hà Nội tại Hưng Yên, nơi tỉnh đang định vị mình là cực tăng trưởng mới về công nghiệp công nghệ cao, đặc biệt là bán dẫn, sẽ là địa bàn thuận lợi để thử nghiệm, ứng dụng và đào tạo gắn với sản xuất, trong khi cơ sở Hà Nội phát huy thế mạnh nghiên cứu cơ bản và thiết kế.
Phóng viên: Để trở thành điểm hội tụ trí tuệ Việt Nam toàn cầu và chuyên gia quốc tế, Đại học Bách khoa Hà Nội cần làm những gì để thu hút nhân tài, tạo môi trường nghiên cứu thuận lợi và mở rộng các hình thức hợp tác với chuyên gia trong và ngoài nước?
Giáo sư, Tiến sĩ Lê Anh Tuấn: Nhân tài không chỉ đến vì mức đãi ngộ. Họ đến nơi có môi trường học thuật tử tế, có bài toán đáng theo đuổi và được trao niềm tin. Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đã chỉ rõ yêu cầu: chủ động kết nối, tạo chương trình nghiên cứu có tầm vóc, vị trí làm việc xứng đáng và cơ hội lập nghiệp hấp dẫn. Chúng tôi cụ thể hóa thành bốn nhóm cơ chế.
Thứ nhất, trao quyền và tin tưởng. Nhà khoa học được chủ động về chuyên môn, được xây dựng nhóm nghiên cứu, được làm việc theo những hướng nghiên cứu dài hơi với cơ chế đãi ngộ theo thỏa thuận và cơ chế đánh giá phù hợp gắn với cam kết đầu ra và đặc thù của khoa học và công nghệ.
Thứ hai, hợp tác linh hoạt. Không phải chuyên gia nào cũng có thể về làm việc toàn thời gian. Với những nhà khoa học người Việt ở nước ngoài và chuyên gia quốc tế chưa thể về thường xuyên, chúng tôi mở rộng các hình thức như giáo sư thỉnh giảng, đồng hướng dẫn nghiên cứu sinh, đồng chủ trì chương trình, nhiệm vụ nghiên cứu, hay tham gia dưới hình thức vận hành phòng thí nghiệm liên kết và chuyển giao công nghệ từ xa. Thúc đẩy mạnh hợp tác ba nhà để các chuyên gia đến từ doanh nghiệp đồng hành với đại học ngay từ khi ý tưởng được hình thành và trong suốt quá trình phát triển sản phẩm.
Thứ ba, phát huy mạng lưới sẵn có. Nhà trường có hơn 300.000 cựu sinh viên trên toàn cầu, hợp tác với hơn 100 đối tác quốc tế và tham gia 10 mạng lưới quốc tế. Đó là nguồn lực quý để kết nối chuyên gia, nguồn tài trợ và cơ hội hợp tác. Chúng tôi trân trọng lời mong mỏi của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước rằng các thế hệ cựu sinh viên mang về mái trường những bài toán thực tiễn, kinh nghiệm và cơ hội hợp tác, cùng nâng đỡ ý tưởng của thế hệ trẻ.
Thứ tư, xây dựng môi trường học thuật liêm chính. Trong thời đại trí tuệ nhân tạo, uy tín khoa học dựa trên năng lực kiểm chứng và sự trung thực học thuật. Một môi trường minh bạch, trọng chất lượng và tôn trọng sáng tạo sẽ là sức hút bền vững nhất đối với người tài.
Phóng viên: Như ông từng cho biết, Không gian Đổi mới sáng tạo liên ngành là "trái tim" của sự sáng tạo và kết nối tri thức, là nơi hiện thực hóa mô hình hợp tác “Ba nhà” - nhà trường, doanh nghiệp và nhà nước, nhằm tạo ra những giá trị thực tiễn phục vụ sự phát triển của đất nước. Ông có thể cho biết nhiều hơn về vai trò của Không gian Đổi mới sáng tạo liên ngành trong hình thành hạ tầng đổi mới sáng tạo dùng chung, thúc đẩy hợp tác, hoàn thiện công nghệ và ứng dụng vào thực tiễn?
Giáo sư, Tiến sĩ Lê Anh Tuấn: Không gian Đổi mới sáng tạo liên ngành được thiết kế để giải quyết một “điểm nghẽn” quen thuộc của khoa học nước ta: khoảng trống giữa kết quả nghiên cứu trong phòng thí nghiệm và sản phẩm có thể sống được trên thị trường.
Không gian này vận hành dựa trên nền tảng hợp tác ba nhà: Nhà nước, nhà trường và doanh nghiệp, trong đó mỗi bên có nhiệm vụ, trách nhiệm và lợi ích rõ ràng, nghiên cứu gắn với đầu tư và định hướng thị trường cho sản phẩm. Nhà nước định hướng và giao nhiệm vụ lớn, kiến tạo cơ chế và bảo đảm nguồn lực dài hạn; nhà trường đóng vai trò nguồn tri thức, công nghệ và nhân lực chất lượng cao; doanh nghiệp đặt hàng bài toán, đồng đầu tư, thử nghiệm và là bên sử dụng sản phẩm. Doanh nghiệp gắn kết với nhà trường bằng sự đồng hành tại không gian sáng tạo, trung tâm thiết kế, tính toán, chế thử, kiểm thử, hoàn thiện, ươm tạo và thị trường hóa sản phẩm.
Không gian này chính là hạ tầng đổi mới sáng tạo dùng chung, nơi giảng viên, nghiên cứu sinh, sinh viên, các nhóm khởi nghiệp và kỹ sư, chuyên gia đến từ doanh nghiệp cùng làm việc, để tính thị trường được hình thành ngay từ giai đoạn đưa ra ý tưởng. Tính chất liên ngành của Không gian Đổi mới sáng tạo thể hiện ở sản phẩm nghiên cứu có tính liên ngành cao, tập hợp trí tuệ của các chuyên gia đến từ nhiều ngành nghề khác nhau như vật liệu, cơ khí, điện tử, tự động hóa, công nghệ số và trí tuệ nhân tạo... đến thị trường và quản lý. Khi Không gian này được tham gia mạng lưới Design Factory toàn cầu, trí tuệ Việt Nam sẽ có thêm nhiều cơ hội được tương tác, học hỏi từ kinh nghiệm quốc tế cũng như có cơ hội được nâng tầm với những bài toán quy mô vượt biên giới.
Phóng viên: Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh yêu cầu tạo đột phá trong đào tạo nhân tài, xây dựng đội ngũ đủ sức dẫn dắt công nghệ và công nghiệp Việt Nam đối với Đại học Bách khoa Hà Nội. Theo ông, cần triển khai những giải pháp trọng tâm nào để hiện thực hóa yêu cầu này?
Giáo sư, Tiến sĩ Lê Anh Tuấn: Đây là một trong những sứ mệnh của Đại học Bách khoa Hà Nội. Hiện nhà trường có quy mô khoảng 45.000 người học, với 68 chương trình đại học, 42 chương trình thạc sĩ và 28 chương trình tiến sĩ. Quy mô đó đòi hỏi chúng tôi vừa giữ vững chất lượng đại trà, vừa tạo ra đột phá ở nhóm đào tạo nhân tài và nguồn nhân lực khoa học, công nghệ trình độ cao. Như Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đã nói, đất nước đang chờ những lời giải từ trí tuệ Bách khoa. Chúng tôi coi đó là lời đặt hàng và là niềm tin cần được đền đáp bằng kết quả cụ thể.
Nhiệm vụ chiến lược quan trọng cần làm ngay là định vị lại phân khúc, tái cơ cấu đào tạo, chú trọng đào tạo nguồn nhân lực chiến lược, tài năng gắn với quốc tế hóa; đào tạo sau đại học gắn với nghiên cứu và đổi mới sáng tạo. Lấy năng lực sáng tạo, khả năng làm chủ công nghệ, giải quyết vấn đề và tạo ra giá trị mới làm thước đo về năng lực, kỹ năng đầu ra của người học. Lấy đội ngũ nhà khoa học, chuyên gia đầu ngành, tổng công trình sư, kỹ sư trưởng có khả năng tổ chức, dẫn dắt các chương trình khoa học, công nghệ quy mô lớn, dẫn dắt nền khoa học công nghệ nước nhà làm nền tảng định vị danh tiếng và uy tín của đại học.
Một số nhiệm vụ, giải pháp cụ thể sẽ được triển khai bao gồm:
Một là, phát hiện, bồi dưỡng người tài từ sớm, gắn đào tạo với nghiên cứu và sản xuất. Sinh viên giỏi được tham gia nhóm nghiên cứu, đồng hành với thầy cô, chuyên gia, làm việc trên bài toán thực tế từ những năm đầu, thay vì chờ đến cuối khóa.
Hai là, củng cố nền tảng. Chúng tôi coi trọng khoa học cơ bản, tư duy logic, tư duy hệ thống và thực hành trải nghiệm. Công nghệ thay đổi rất nhanh, chỉ nền tảng vững mới giúp người kỹ sư thích ứng và dẫn dắt.
Ba là, đào tạo kỹ sư có năng lực làm chủ thiết kế, thử nghiệm và có trách nhiệm nghề nghiệp, đào tạo chuyên gia đủ sức dẫn dắt các chương trình nghiên cứu lớn, giải quyết các bài toán lớn của thực tiễn đất nước và địa phương.
Bốn là, thích ứng với thời đại trí tuệ nhân tạo. Chúng tôi đưa AI vào chương trình như một công cụ, đồng thời rèn cho người học tư duy đổi mới, tự chủ, độc lập, năng lực kiểm chứng và trung thực học thuật. Điều cần tránh là để công nghệ thay thế tư duy của người học.
Năm là, đổi mới môi trường và mô hình quản trị. Nhà trường tiếp tục tái cơ cấu, sắp xếp đội ngũ, hiện đại hóa quản trị đại học dựa trên dữ liệu theo mô hình AI-First University với sự hiện diện của AI trong mọi hoạt động, tạo môi trường học thuật có sức thu hút. Mục tiêu cuối cùng là người học Bách khoa có năng lực thực thi cao và sản phẩm do “người Bách khoa” tạo ra đủ sức sống để mang lại giá trị thiết thực cho xã hội.
Phóng viên: Theo chỉ đạo của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm, Phân hiệu tại Hưng Yên cần mở rộng không gian đào tạo, nghiên cứu, thử nghiệm và gắn kết với sản xuất trong vùng. Theo ông, không gian phát triển của một cơ sở đào tạo trọng điểm cần được xác định ra sao, có những thuận lợi hay khó khăn nào? Ông có đề xuất một cơ chế hỗ trợ “luồng xanh” để đẩy nhanh tiến độ?
Giáo sư, Tiến sĩ Lê Anh Tuấn: Chúng tôi xác định Phân hiệu Đại học Bách khoa Hà Nội tại Hưng Yên là nhiệm vụ chiến lược, không chỉ là mở rộng về diện tích. Đây là cơ hội tái cấu trúc không gian phát triển của nhà trường theo mô hình mới, hiện đại và kết nối chặt chẽ với tập đoàn, doanh nghiệp và vùng Thủ đô, vùng Đồng bằng sông Hồng, nơi đào tạo, nghiên cứu, thử nghiệm và đổi mới sáng tạo được gắn kết chặt chẽ với thực tiễn sản xuất.
Phân hiệu Đại học Bách khoa Hà Nội tại Hưng Yên là nhiệm vụ chiến lược, cơ hội tái cấu trúc không gian phát triển của nhà trường theo mô hình mới, hiện đại và kết nối chặt chẽ với tập đoàn, doanh nghiệp và vùng Thủ đô, vùng Đồng bằng sông Hồng, nơi đào tạo, nghiên cứu, thử nghiệm và đổi mới sáng tạo được gắn kết chặt chẽ với thực tiễn sản xuất.
Về quy mô, Phân hiệu Đại học Bách khoa Hà Nội tại Hưng Yên có diện tích hơn 68 đặt tại hai xã Nghĩa Trụ và Văn Giang, đáp ứng quy mô đào tạo gần 30.000 người học, bao gồm khu giảng đường, phòng thí nghiệm, thực hành; trung tâm đổi mới sáng tạo và nghiên cứu phức hợp theo mô hình hợp tác ba nhà; khu điều hành và văn phòng; khu ký túc xá và thể thao, văn hóa; khu lưu trú chuyên gia; công viên cây xanh, hồ nước; hệ thống giao thông nội khu và giao thông kết nối vùng.
Về tiến độ và định hướng triển khai. Điều đáng mừng là dự án giải phóng mặt bằng từ nguồn ngân sách địa phương đã được tỉnh Hưng Yên giao cho xã Nghĩa Trụ làm chủ đầu tư. Dưới sự chỉ đạo quyết liệt và quan tâm sát sao của lãnh đạo tỉnh Hưng Yên, Bộ Giáo dục và Đào tạo, cùng với sự vào cuộc chủ động và quyết tâm cao của Đại học Bách khoa Hà Nội, xã Nghĩa Trụ, xã Văn Giang, tin tưởng kế hoạch bàn giao mặt bằng và khởi công xây dựng khuôn viên này sẽ đáp ứng tiến độ vào cuối tháng 1/2027.
Về thuận lợi. Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tại Lễ Kỷ niệm 70 năm thành lập Đại học Bách khoa Hà Nội đã đề nghị Chính phủ, các ban, bộ, ngành và địa phương hỗ trợ nguồn lực để nhà trường phát triển, đặc biệt trong việc xây dựng Cơ sở 2-Phân hiệu Đại học Bách khoa Hà Nội tại Hưng Yên thành tổ hợp đổi mới sáng tạo hiện đại. Việc phát triển Cơ sở 2-Phân hiệu Đại học Bách khoa Hà Nội tại Hưng Yên cũng đã được đề cập trong Quyết định số 663/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ. Đây là minh chứng cho sự quan tâm, chỉ đạo sát sao của Lãnh đạo Đảng, Nhà nước, sự đồng hành của các ban, bộ, ngành, Thành phố Hà Nội và đặc biệt là tỉnh Hưng Yên.
Cơ sở 1 tại Hà Nội và Cơ sở 2 tại Hưng Yên cách nhau khoảng 20km, được kết nối thuận lợi qua đường vành đai 2 và vành đai 3. Đây là yếu tố thuận lợi đáng kể cho việc phối hợp hoạt động giữa hai cơ sở. Bên cạnh đó, Cơ sở 2 nằm cạnh các khu đô thị và khu công nghiệp công nghệ cao của tỉnh mang lại lợi thế lớn cho Đại học Bách khoa Hà Nội phát triển hệ sinh thái theo mô hình tổ hợp đổi mới sáng tạo hiện đại.
Về khó khăn. Thách thức lớn nhất trong giai đoạn hiện nay sẽ bắt đầu từ khâu khởi công xây dựng từ hạ tầng nội khu, hạ tầng kết nối đến hiện thực hóa xây dựng các phân khu trong khuôn viên theo đúng một ý tưởng thiết kế đồng bộ và xuyên suốt trong bối cảnh nguồn nhân lực xây dựng khan hiếm và giá vật tư biến động. Bên cạnh đó, kinh nghiệm trong quản lý dự án lớn của đại học, với vai trò là chủ đầu tư, cần được cải thiện, nâng cao.
Về cơ chế “luồng xanh”. Để khuôn viên này đi vào hoạt động theo kế hoạch đã phê duyệt, hoàn thành xây dựng giai đoạn 1 vào năm 2030, chúng tôi kiến nghị Chính phủ, các ban, bộ, ngành và địa phương đồng hành, hỗ trợ và trên cơ sở tuân thủ pháp luật hiện hành, đề xuất cơ chế đặc thù hoặc thí điểm theo đúng thẩm quyền ở một số nội dung như quy trình phê duyệt và giải ngân nguồn tài chính từ Chương trình mục tiêu quốc gia, nguồn tài chính vay từ Ngân hàng Phát triển châu Á (ADB) theo cơ chế đặc thù với tỷ lệ đối ứng, tỷ lệ vay lại ưu đãi, quy trình giải ngân thuận lợi. Bên cạnh đó, các dự án trang bị cơ sở vật chất, trung tâm nghiên cứu xuất sắc, phòng thí nghiệm trọng điểm theo các hướng nghiên cứu ưu tiên của đại học; các chương trình, dự án nghiên cứu từ nguồn ngân sách; các dự án thu hút nguồn hợp tác công tư; các đề án thu hút nhân tài... nhận được sự hỗ trợ mạnh mẽ từ các cơ chế thí điểm "luồng xanh" có kiểm soát.
Việt Nam đang bước vào giai đoạn phát triển mới, lấy khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo làm động lực trung tâm của phát triển đất nước với mục tiêu tăng trưởng 2 con số; nhu cầu ngày càng lớn về nguồn nhân lực chất lượng cao, chiến lược; yêu cầu làm chủ, sáng tạo công nghệ đóng vai trò đặc biệt quan trọng. Đại học Bách khoa Hà Nội ý thức được sứ mệnh, vai trò và trách nhiệm của một đơn vị tiên phong.
Hướng đến mục tiêu trở thành một đại học hàng đầu của châu Á, là nơi Kết nối trí tuệ-Kiến tạo tương lai-Phụng sự Tổ quốc như mong mỏi của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm, đòi hỏi người Bách khoa phải đặt mình trong một tâm thế mới, tư duy mới, khát vọng mạnh mẽ để xây dựng một mô hình quản trị hiện đại và hiệu quả hơn, một môi trường học thuật có sức thu hút nhân tài và điều quan trọng nhất là người học của Đại học Bách khoa Hà Nội có năng lực thực thi cao và sản phẩm do “người Bách khoa” tạo ra có đủ sức sống để mang lại giá trị thiết thực cho xã hội.
Phóng viên: Xin trân trọng cảm ơn ông!
QUỲNH NGUYỄN - LÊ HÀ