Đề xuất giảm ít nhất 30% tiền thuê đất cho doanh nghiệp nhỏ và vừa

Chiều 17/10, Bộ trưởng Tài chính Ngô Văn Tuấn thay mặt Chính phủ trình Quốc hội dự án Luật Phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa, thay thế Luật Hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa năm 2017. Trong đó, chính sách tiếp cận mặt bằng sản xuất được đề xuất bổ sung hình thức hỗ trợ bằng phiếu, bên cạnh cơ chế Nhà nước hoàn trả kinh phí cho chủ đầu tư.

Hỗ trợ tiền thuê lại đất bằng voucher

Theo Điều 10 dự thảo, doanh nghiệp nhỏ và vừa được hỗ trợ giảm tối thiểu 30% tiền thuê lại đất trong 5 năm đầu kể từ ngày ký hợp đồng với chủ đầu tư kinh doanh hạ tầng khu công nghiệp, cụm công nghiệp, cơ sở ươm tạo thuộc các trường hợp quy định tại điều này. UBND cấp tỉnh quyết định mức giảm cụ thể.

Phạm vi hỗ trợ gắn với các trường hợp chủ đầu tư được Nhà nước hỗ trợ đầu tư hạ tầng và trường hợp khu công nghiệp, cụm công nghiệp thành lập mới không nhận hỗ trợ đầu tư hạ tầng được nêu trong dự thảo.

Khoản hỗ trợ được thực hiện theo một trong hai hình thức: Nhà nước hoàn trả cho chủ đầu tư hoặc cấp phiếu hỗ trợ (voucher) cho doanh nghiệp thanh toán phần chi phí thuê lại đất được hỗ trợ.

Với hình thức voucher, cơ quan có thẩm quyền tại địa phương lập dự toán, cấp phiếu cho doanh nghiệp đủ điều kiện và thanh, quyết toán kinh phí ngân sách theo quy định.

Dự thảo cũng đề xuất địa phương sử dụng ngân sách để đầu tư hạ tầng khu công nghiệp, cụm công nghiệp dành cho doanh nghiệp nhỏ và vừa thuê; hoặc hỗ trợ một phần cho chủ đầu tư xây dựng hạ tầng khu công nghiệp, cụm công nghiệp, cơ sở ươm tạo.

Các hạng mục được hỗ trợ gồm thu hồi đất, bồi thường, tái định cư; công trình giao thông, cấp điện, cấp nước, thoát nước, xử lý nước thải và thông tin liên lạc.

Chủ đầu tư được hỗ trợ phải dành một phần diện tích đất đã có hạ tầng cho doanh nghiệp nhỏ và vừa thuê, thuê lại, ưu tiên doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo và doanh nghiệp trong lĩnh vực công nghiệp hỗ trợ.

Đề nghị ngăn tăng giá thuê để hưởng hỗ trợ

Đối với khu công nghiệp, cụm công nghiệp thành lập mới sau khi luật có hiệu lực, dự thảo đề xuất bố trí bình quân 20ha mỗi khu hoặc 5% diện tích đất khu công nghiệp, cụm công nghiệp trên địa bàn cho doanh nghiệp nhỏ và vừa thuê, thuê lại.

Trường hợp không nhận hỗ trợ của Nhà nước để đầu tư hạ tầng, sau hai năm kể từ khi hoàn thành hạ tầng mà không có doanh nghiệp nhỏ và vừa thuê, chủ đầu tư được cho doanh nghiệp khác thuê, thuê lại.

Ngoài ra, doanh nghiệp nhỏ và vừa được đề xuất ưu tiên tiếp cận thuê nhà, đất là tài sản công chưa sử dụng hoặc không sử dụng tại địa phương. Thông tin quỹ đất, mặt bằng còn trống, danh mục nhà, xưởng và tài sản công chưa sử dụng phải được công khai trên cổng thông tin điện tử địa phương. 

Thẩm tra dự án luật, ông Phan Văn Mãi, Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính cho biết Ủy ban cơ bản tán thành việc hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa tiếp cận mặt bằng. Tuy nhiên, cơ quan này lưu ý nhiều nội dung liên quan trực tiếp đến pháp luật về đất đai, ngân sách và tài sản công, đề nghị chỉnh lý theo hướng quy định mục tiêu, đối tượng, nguyên tắc hỗ trợ.

Theo Ủy ban, việc dùng ngân sách địa phương đầu tư hạ tầng cho doanh nghiệp thuê khó thực hiện ở nơi có nguồn thu hạn chế. Quy định bố trí bình quân 20ha mỗi khu hoặc 5% diện tích cũng khó bảo đảm tính khả thi do nhu cầu, quỹ đất giữa các địa phương khác nhau.

Đối với mức hỗ trợ giảm tối thiểu 30% tiền thuê lại đất trong 5 năm đầu, cơ quan thẩm tra đề nghị làm rõ nguồn ngân sách, cơ chế hoàn trả, "không để phát sinh việc tăng giá thuê để hưởng hỗ trợ".