Ông Lê Xuân Định - Thứ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ, phát biểu tại hội thảo - Ảnh: VĂN VINH
Ngày 21-9, tại Nha Trang, Ban Tuyên giáo Trung ương, Bộ Khoa học và Công nghệ và Tỉnh ủy Khánh Hòa phối hợp tổ chức hội thảo khoa học "Phát triển điện hạt nhân vì tăng trưởng xanh và an ninh năng lượng quốc gia".
Theo ông Lê Xuân Định - Thứ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ, năng lượng là nền tảng quan trọng của phát triển.
Nghị quyết Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng đã xác định phát triển điện hạt nhân là chủ trương chiến lược, dài hạn, góp phần bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia, phục vụ phát triển nhanh, bền vững.
Thứ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ nhìn nhận, để hiện thực hóa mục tiêu trở thành nước phát triển, thu nhập cao vào năm 2045, Việt Nam phải vừa bảo đảm đủ điện cho công nghiệp hóa, hiện đại hóa và chuyển đổi số. Đồng thời vừa phải chuyển dịch sang hệ thống năng lượng xanh, sạch, phát thải thấp.
Quốc hội đã quyết nghị tiếp tục thực hiện chủ trương đầu tư dự án Điện hạt nhân Ninh Thuận tại Nghị quyết số 174/2024/QH15; ban hành cơ chế, chính sách đặc biệt tại Nghị quyết số 189/2025/QH15; Quy hoạch điện 8 điều chỉnh đưa điện hạt nhân vào cơ cấu nguồn điện dài hạn.
Trong đó, nhà máy điện hạt nhân Ninh Thuận 1 (ở xã Phước Dinh) và Ninh Thuận 2 (ở xã Vĩnh Hải) được triển khai trên địa bàn tỉnh Khánh Hòa, là 2 dự án điện hạt nhân đầu tiên của cả nước.
Do đó việc triển khai dự án có ý nghĩa quan trọng đối với an ninh năng lượng quốc gia, đồng thời mở ra dư địa phát triển công nghiệp công nghệ cao, dịch vụ kỹ thuật, logistics và đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao của tỉnh Khánh Hòa.
Còn ông Hồ Xuân Trường - Phó bí thư thường trực Tỉnh ủy Khánh Hòa, cho biết Tỉnh ủy, HĐND, UBND, Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam tỉnh đã tập trung lãnh đạo, chỉ đạo đẩy nhanh tiến độ công tác giải phóng mặt bằng và chuẩn bị các điều kiện cần thiết, thể hiện quyết tâm chính trị cao cùng cả nước triển khai thành công Chương trình điện hạt nhân quốc gia.
Ban Thường vụ Tỉnh ủy Khánh Hòa đã chỉ đạo thành lập tổ công tác của UBND tỉnh để trực tiếp giải quyết các khó khăn, vướng mắc trong công tác giải phóng mặt bằng; khẩn trương tăng cường nhân lực có chuyên môn, nghiệp vụ cho các địa phương thuộc phạm vi dự án.
Đồng thời huy động sự vào cuộc của cả hệ thống chính trị, tăng cường tuyên truyền, vận động, thuyết phục để người dân đồng thuận, sớm hoàn thành công tác giải phóng mặt bằng phục vụ thi công dự án.
Phó bí thư thường trực Tỉnh ủy Khánh Hòa nhấn mạnh việc triển khai 2 dự án điện hạt nhân Ninh Thuận không chỉ có ý nghĩa chiến lược đối với quốc gia, mà còn mở ra cơ hội, động lực phát triển mới, góp phần quan trọng thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội của địa phương. Từ đó tạo tiền đề vững chắc để Khánh Hòa hiện thực hóa mục tiêu sớm trở thành thành phố trực thuộc Trung ương.
Quang cảnh hội thảo khoa học "Phát triển điện hạt nhân vì tăng trưởng xanh và an ninh năng lượng quốc gia" - Ảnh: VĂN MINH
Phát biểu tại hội thảo, ông Ngô Đông Hải - Phó trưởng Ban Tuyên giáo Trung ương, đánh giá hội thảo đã đạt được sự thống nhất cao trên các vấn đề cốt lõi, khẳng định tính tất yếu và chiến lược của điện hạt nhân đối với tương lai phát triển đất nước.
Hội thảo thống nhất nhận định, để bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia, giữ vững ổn định hệ thống điện và thực hiện cam kết quốc tế về phát thải ròng bằng "0" (Net Zero) vào năm 2050. Và điện hạt nhân là một giải pháp không thể thay thế trong cơ cấu điện quốc gia.
Theo ông Hải, các báo cáo khoa học đã chứng minh rõ vai trò của điện hạt nhân trong việc bảo đảm công suất nguồn, tính phát thải thấp và khả năng tích hợp hiệu quả với các nguồn năng lượng tái tạo.
Phát triển điện hạt nhân được đặt trong tổng thể chiến lược năng lượng quốc gia, gắn với yêu cầu bảo đảm đủ điện cho phát triển kinh tế - xã hội, tăng cường năng lực tự chủ, thúc đẩy tăng trưởng xanh và thực hiện mục tiêu giảm phát thải.
"Nghị quyết số 70-NQ/TW ngày 20-8-2025 của Bộ Chính trị về bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045 xác định bảo đảm vững chắc an ninh năng lượng quốc gia là nền tảng, tiền đề quan trọng để phát triển đất nước. Đồng thời, yêu cầu bảo đảm cung cấp năng lượng đầy đủ, ổn định, chất lượng cao cho phát triển kinh tế - xã hội, quốc phòng, an ninh, nâng cao đời sống nhân dân và bảo vệ môi trường" - ông Hải cho biết.
Tạo cơ sở pháp lý thuận lợi cho hợp tác năng lượng dài hạn giữa Việt Nam và NgaViệt Nam và Nga nhất trí tăng cường vai trò của cơ quan lập pháp hai nước trong tạo cơ sở pháp lý thuận lợi cho các dự án hợp tác năng lượng dài hạn, cũng như thúc đẩy trao đổi kinh nghiệm xây dựng chính sách, pháp luật về năng lượng và đào tạo nguồn nhân lực.