Đưa hài cốt liệt sĩ trở về nhà sau hơn 50 năm hy sinh

Chiều 25/9, tại Nghĩa trang liệt sĩ Duy Hòa, người thân liệt sĩ Phan Văn Cánh có mặt từ sớm, chuẩn bị cất bốc và đưa hài cốt ông trở về quê nhà. Hơn nửa thế kỷ sau ngày hy sinh, hành trình tìm kiếm tưởng như không có hồi kết cuối cùng đã mở ra cơ hội để gia đình đón ông về an nghỉ bên quê hương. Những người có mặt lặng lẽ thực hiện từng phần việc, trong niềm xúc động khi một người thân thất lạc lâu năm sắp được trở về. Liệt sĩ Phan Văn Cánh sinh năm 1954, quê xã Yên Nghĩa, huyện Ý Yên, tỉnh Nam Hà cũ, địa danh nay là thôn An Nghĩa, xã Tân Minh, tỉnh Ninh Bình. Ông hy sinh năm 1973, rồi gia đình mất liên lạc và không biết phần mộ được an táng ở đâu trong suốt nhiều năm sau đó. Từ quê nhà, người thân đã tìm kiếm thông tin tại nhiều nơi, nhưng những nỗ lực kéo dài vẫn chưa giúp xác định chính xác nơi ông yên nghỉ. Bước ngoặt đến khoảng năm 2022, khi gia đình bất ngờ nhận tin từ Ủy ban nhân dân xã về một cựu chiến binh tại tỉnh Quảng Nam cũ, nay thuộc thành phố Đà Nẵng. Người cựu chiến binh này nắm giữ thông tin liên quan đến liệt sĩ Phan Văn Cánh, giúp gia đình có thêm manh mối sau thời gian dài chờ đợi. Từ nhiều nguồn cung cấp khác nhau, thân nhân từng bước xác định phần mộ nghi là của liệt sĩ Cánh tại Nghĩa trang liệt sĩ Duy Hòa. Phần mộ được xác định ở mộ số 335, hàng 03, lô 08, Nghĩa trang liệt sĩ Duy Hòa, nay thuộc xã Thu Bồn, thành phố Đà Nẵng. Cũng trong năm 2022, người thân từ quê nhà tìm đến nơi này, đứng trước phần mộ được cho là nơi liệt sĩ Phan Văn Cánh đã yên nghỉ. Tuy nhiên, để biến niềm tin thành kết luận chính xác, gia đình cần thực hiện quy trình lấy mẫu hài cốt và giám định ADN theo hướng dẫn. Các mẫu hài cốt tại nghĩa trang được lấy để đối chiếu với mẫu ADN của thân nhân trong gia đình, qua đó kiểm tra mối quan hệ huyết thống. Tháng 7, gia đình nhận thông báo từ Viện Pháp y Quốc gia về kết quả giám định, khép lại quãng thời gian dài thấp thỏm chờ tin. Kết quả cho thấy mẫu hài cốt tại Nghĩa trang liệt sĩ Duy Hòa trùng khớp với mẫu ADN của bà Phan Thị Cúc, em gái liệt sĩ Phan Văn Cánh. Kết quả giám định mang đến sự xác nhận mà gia đình đã chờ đợi hơn nửa thế kỷ, đồng thời làm rõ danh tính người liệt sĩ tại phần mộ số 335. Sau nhiều năm chỉ có những thông tin rời rạc, thân nhân nay biết chắc nơi ông từng được an táng và có thể đưa ông trở về quê cũ. Cuộc trở về vì thế không chỉ là việc di chuyển hài cốt, mà còn là sự nối lại một mạch ký ức gia đình bị gián đoạn từ năm 1973. Theo gia đình, mẹ liệt sĩ Phan Văn Cánh là cụ Nguyễn Thị Tửu, năm nay 95 tuổi, còn cha ông là ông Phan Văn Cống, 97 tuổi và vẫn minh mẫn. Ở tuổi cao, cha mẹ liệt sĩ cuối cùng có thêm cơ hội đón người con đã xa nhà nhiều thập kỷ trở về, dù hành trình ấy đến muộn hơn mong đợi. Sự hiện diện của hai cụ khiến ngày đưa hài cốt về quê càng chất chứa nhiều cảm xúc, sau những năm tháng gia đình kiên trì tìm kiếm. Đại diện lãnh đạo Ban Chỉ huy Quân sự xã Thu Bồn cho biết công tác cất bốc hài cốt liệt sĩ Phan Văn Cánh hoàn tất vào gần cuối giờ ngày 25/9. Hài cốt được đưa lên ô tô, rời Nghĩa trang liệt sĩ Duy Hòa, bắt đầu chặng đường trở về nơi gia đình đã nhiều năm mong ngóng. Theo thông tin Dân Trí đăng tải, gia đình sẽ đưa hài cốt liệt sĩ về quê nhà an táng, khép lại hành trình tìm kiếm kéo dài hơn 50 năm.