Phóng viên trao đổi với ông Nguyễn Hoàng Trung, Chủ tịch Hội Nông dân thành phố Bắc Ninh, về những mục tiêu và giải pháp trọng tâm của đề án.
Đề án đặt ra những mục tiêu cụ thể nào đến năm 2030, thưa ông?
Ông Nguyễn Hoàng Trung: Mục tiêu tổng thể là nâng cao hiệu quả hoạt động của các hợp tác xã (HTX) nông nghiệp theo hướng bền vững, hiện đại, từng bước chuyển đổi số và tham gia hiệu quả vào chuỗi giá trị nông sản. Qua đó, phát triển HTX trở thành lực lượng nòng cốt trong xây dựng nông thôn mới, phát triển kinh tế nông nghiệp hàng hóa, thích ứng với hội nhập và chuyển đổi xanh, chuyển đổi số.
Đến năm 2030, đề án đặt ra các mục tiêu cụ thể về đào tạo, nâng cao năng lực quản lý; ứng dụng khoa học công nghệ; phát triển sản phẩm chủ lực và mở rộng thị trường tiêu thụ.
Trong đó, 100% cán bộ Hội được tuyên truyền, đào tạo về vị trí, vai trò của kinh tế tập thể, HTX và liên kết chuỗi giá trị. Tối thiểu 100 cán bộ nòng cốt được tập huấn TOT có thể hỗ trợ các HTX khác trong vùng. 500 cán bộ quản lý HTX nắm rõ Luật Hợp tác xã và được tư vấn tiếp cận các chính sách hỗ trợ phát triển; tối thiểu 500 cán bộ HTX được đào tạo về kỹ năng xây dựng mô hình kinh doanh, quản trị và tổ chức bộ máy. Đề án cũng hướng tới hỗ trợ tối thiểu 150 HTX có thể xây dựng kế hoạch phát triển chuỗi giá trị và đề xuất phương án liên kết”
Về ứng dụng khoa học công nghệ và chuyển đổi số, mục tiêu là hỗ trợ ít nhất 100 HTX ứng dụng công nghệ số trong một hoặc nhiều khâu như sản xuất, quản lý, truy xuất nguồn gốc và bán hàng.
Đồng thời, hỗ trợ xây dựng 10-12 mô hình HTX điển hình hoạt động theo chuỗi giá trị; hỗ trợ ít nhất 50 HTX phát triển sản phẩm chủ lực, trong đó có tối thiểu 75 sản phẩm được tiêu chuẩn hóa theo các chương trình, tiêu chuẩn như OCOP, VietGAP, HACCP, ISO. Ít nhất 50 HTX được hỗ trợ xây dựng gian hàng số, tham gia các nền tảng thương mại điện tử và kênh bán hàng trực tuyến; 50 HTX được khảo sát thị trường, tư vấn xây dựng phương án kinh doanh.
Riêng kết quả năm 2026 có 16 HTX tại 11 xã, phường tham gia đề án. Đề án đang hỗ trợ xây dựng 18 sản phẩm OCOP, vượt chỉ tiêu tối thiểu 15 sản phẩm của kế hoạch 2026. Nội dung hỗ trợ gồm thiết kế, in bao bì, nhãn; đăng ký nhãn hiệu; xây dựng tiêu chuẩn sản phẩm, câu chuyện sản phẩm, truy xuất nguồn gốc, hồ sơ OCOP. Một vài sản phẩm tiêu biểu xây dựng OCOP năm 2026 như Gạo thơm Sao Thần Nông, Dứa sấy Queen Bảo Đài, Mật ong hoa rừng vùng cao Xuân Lương, Nho Liêm Anh, Khoai tây Canh Nậu, Trống đồng gốm Luy Lâu.
Để hiện thực hóa các mục tiêu trên, đâu là những nhóm giải pháp trọng tâm của đề án?
Ông Nguyễn Hoàng Trung: Đề án tập trung vào bốn nhóm giải pháp chính. Thứ nhất, đẩy mạnh tuyên truyền, đào tạo và tập huấn nhằm nâng cao nhận thức, năng lực cho cán bộ Hội, cán bộ quản lý HTX, thành viên HTX, tổ hợp tác và hội viên nông dân.
Việc đào tạo sẽ gắn với nhu cầu thực tế của từng HTX, kết hợp hình thức trực tiếp tại cơ sở với đào tạo trực tuyến, giúp các đơn vị có thể vận dụng kiến thức vào hoạt động sản xuất, kinh doanh.
Thứ hai, hỗ trợ HTX ứng dụng khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số. Các HTX có nhu cầu đổi mới quản trị, mở rộng sản xuất, kinh doanh, nhất là những đơn vị tham gia chuỗi giá trị nông sản chủ lực, có tiềm năng ứng dụng công nghệ cao, sẽ được ưu tiên hỗ trợ. Việc chuyển đổi số được triển khai phù hợp với điều kiện thực tiễn, từ sản xuất, kế toán, quản lý đến truy xuất nguồn gốc sản phẩm.
Thứ ba, hỗ trợ xây dựng và tăng cường liên kết chuỗi giá trị, phát triển sản phẩm chủ lực. Đề án chú trọng hình thành các mô hình HTX điển hình đại diện cho vùng miền núi, trung du, đồng bằng và các lĩnh vực trồng trọt, chăn nuôi, thủy sản.
Thứ tư, nâng cao năng lực thị trường, phát triển bán hàng đa kênh. Các HTX sẽ được hỗ trợ xây dựng gian hàng số, tham gia sàn thương mại điện tử, khai thác kênh bán hàng trực tuyến và mạng xã hội.
Hội Nông dân thành phố Bắc Ninh sẽ làm gì để hỗ trợ các HTX nâng cao năng lực, mở rộng thị trường và tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị?
Ông Nguyễn Hoàng Trung: Hội Nông dân thành phố Bắc Ninh có vai trò quan trọng trong tuyên truyền, vận động, đào tạo, hỗ trợ hội viên và kết nối các chủ thể tham gia chuỗi giá trị. Việc triển khai đề án sẽ tập trung vào những nhu cầu thực tế của HTX, từ nâng cao năng lực quản lý, tổ chức sản xuất đến phát triển sản phẩm, xây dựng thương hiệu và tìm kiếm thị trường tiêu thụ. Hội Nông dân thành phố Bắc Ninh đã tổ chức các hội nghị, lớp tập huấn, hỗ trợ HTX thiết kế bao bì, nhãn mác, xây dựng sản phẩm OCOP.
Thông qua dự án, hiệu quả kinh tế của các HTX được cải thiện, doanh thu bình quân của các HTX tham gia dự án tăng từ 8-10%/năm. Kết quả này cho thấy việc nâng cao năng lực, hỗ trợ xây dựng sản phẩm và mở rộng kênh tiêu thụ có ý nghĩa thiết thực đối với hoạt động của HTX.
Trong giai đoạn tới, Hội Nông dân thành phố Bắc Ninh sẽ tiếp tục phát huy những kinh nghiệm đã có, tăng cường phối hợp với các cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp và tổ chức khoa học công nghệ để hỗ trợ HTX phát triển sản xuất, nâng cao chất lượng sản phẩm, mở rộng thị trường.
Theo ông, kết quả quan trọng nhất mà đề án hướng tới là gì?
Ông Nguyễn Hoàng Trung: Điều quan trọng là nâng cao hiệu quả hoạt động và khả năng tham gia chuỗi giá trị của các HTX nông nghiệp, giúp các đơn vị không chỉ dừng ở cung cấp dịch vụ đầu vào mà từng bước tham gia sâu hơn vào sản xuất, sơ chế, bảo quản, chế biến và tiêu thụ sản phẩm.
Khi HTX nâng cao được năng lực quản trị, ứng dụng khoa học công nghệ, xây dựng sản phẩm đạt tiêu chuẩn và kết nối hiệu quả với thị trường, giá trị nông sản sẽ được nâng lên, khả năng cạnh tranh được cải thiện. Qua đó, tạo điều kiện để nông dân tham gia các mô hình liên kết sản xuất bền vững, nâng cao thu nhập và ổn định đầu ra cho sản phẩm.
Đề án có tổng kinh phí thực hiện hơn 30,5 tỷ đồng, trong đó ngân sách nhà nước hỗ trợ 21,14 tỷ đồng, nguồn đối ứng của cơ sở 9,36 tỷ đồng. Đây là nguồn lực để triển khai các hoạt động đào tạo, hỗ trợ chuyển đổi số, phát triển sản phẩm và mở rộng thị trường theo mục tiêu đã đề ra.
Chúng tôi kỳ vọng, thông qua việc triển khai đồng bộ các nhóm giải pháp, các HTX nông nghiệp trên địa bàn thành phố Bắc Ninh sẽ từng bước nâng cao năng lực, phát triển theo hướng hiện đại, bền vững, trở thành cầu nối hiệu quả giữa nông dân với doanh nghiệp và thị trường, đóng góp tích cực vào quá trình phát triển nông nghiệp hàng hóa và kinh tế nông thôn.
Trân trọng cảm ơn ông!