Điện Biên có địa hình miền núi, dân cư phân tán và nhiều vùng sản xuất khó tiếp cận. Các sản phẩm như chè, cà-phê, mắc-ca,… lại có yêu cầu về thời gian thu gom, sơ chế và chế biến nên đặt ra bài toán tổ chức logistics phù hợp đặc thù địa hình.
Không những vậy, với hàng hóa, nông sản tại vùng cao, khoảng cách địa lý không phải lúc nào cũng là vấn đề lớn nhất. Điểm nghẽn có thể nằm ở chặng đường từ nương, đồi xuống điểm tập kết, thu mua. Địa hình dốc, đường nhỏ hẹp, quanh co, trơn trượt và đặc biệt, điều kiện thời tiết xấu khiến việc vận chuyển phụ thuộc nhiều vào điều kiện đường bộ và tốn thêm nhiều công sức trong thời điểm thu hoạch.
Tại Mường Ảng, bài toán này đặc biệt rõ với vùng sản xuất cà-phê, mắc-ca, nằm trên đồi, có những khu vực cách điểm tập kết, thu mua 4-5km, địa hình dốc và đường vận chuyển hạn chế.
Từ thực tế đó, phát huy thế mạnh về công nghệ, mạng lưới, hệ thống phương tiện vận chuyển chuyên dụng, đa dạng tại các địa bàn, Vietnam Post đã nghiên cứu và ứng dụng UAV như một công đoạn trong chuỗi logistics; theo đó, khảo sát nhu cầu của người dân, các điểm lập tuyến bay; vận chuyển nông sản từ điểm thu hoạch đến điểm tập kết bằng UAV, sau đó, tiếp tục trung chuyển bằng phương tiện mặt đất đến hợp tác xã, cơ sở thu mua hoặc chế biến theo nhu cầu của khách hàng.
Với tải trọng vận chuyển 50kg/chuyến UAV, Vietnam Post không đơn thuần là rút ngắn một chặng vận chuyển mà quan trọng hơn là từng bước triển khai mô hình logistics phù hợp đặc thù vùng sản xuất. Hàng hóa, nông sản có thể được đưa ra khỏi vùng sản xuất nhanh hơn, giảm bớt các khâu trung gian và mở rộng khả năng kết nối với thị trường.
Cách tiếp cận này không nhằm thay thế toàn bộ phương thức vận chuyển hiện có, mà bổ sung một phương thức phù hợp cho những chặng đường bộ khó tiếp cận; qua đó, có thể tổ chức và kiểm soát tốt hơn hành trình hàng hóa, nông sản từ vùng sản xuất đến điểm tập kết và các chặng tiếp theo.
Ông Chu Quang Hào, Tổng Giám đốc Tổng công ty Bưu điện Việt Nam cho biết: Công nghệ là một trong những động lực quan trọng để đổi mới hoạt động bưu chính, logistics. Trong đó, UAV là một hướng công nghệ mới mà Vietnam Post chủ động nghiên cứu, thử nghiệm để đánh giá khả năng ứng dụng vào thực tiễn.
Với mạng lưới phục vụ rộng khắp đến xã, thôn, bản, Vietnam Post đặc biệt quan tâm đến khả năng ứng dụng UAV tại những khu vực địa hình khó khăn, khoảng cách vận chuyển xa hoặc phương thức vận chuyển truyền thống còn hạn chế, nhất là với những hàng hóa có yêu cầu cao về thời gian vận chuyển, việc ứng dụng UAV có thể coi là một phương thức mang lại hiệu quả ưu việt.
“Việc tham gia phát triển kinh tế tầm thấp đối với Vietnam Post không chỉ là ứng dụng một phương tiện vận chuyển mới, mà xa hơn là kết hợp mạng lưới vật lý hiện có với công nghệ để hình thành những phương thức logistics mới, hiệu quả hơn và phục vụ tốt hơn nhu cầu của người dân, doanh nghiệp và địa phương”, ông Chu Quang Hào nhấn mạnh.
Từ góc độ nông nghiệp, UAV được nghiên cứu cho nhiều bài toán khác nhau như vận chuyển nông sản sau thu hoạch, phun/rải thuốc, phân bón và hỗ trợ một số hoạt động trong nông nghiệp.
Từ kết quả triển khai tại Mường Ảng, Vietnam Post sẽ tiếp tục nghiên cứu mở rộng mô hình triển khai tại một số phương khác; đồng thời, từng bước đưa phương thức vận chuyển bằng UAV vào kết nối chặng giữa trong mạng lưới của Vietnam Post. Bên cạnh đó, đơn vị sẽ mở rộng phương thức vận chuyển bằng UAV sang các lĩnh vực khác, phù hợp điều kiện thực tế.
Thái Linh