Kiểm toán Nhà nước chuyển hồ sơ 13 vụ việc đến cơ quan điều tra

Chiều 21.9, Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho ý kiến về báo cáo công tác năm 2026 và dự kiến kế hoạch kiểm toán năm 2027 của Kiểm toán Nhà nước. Tổng Kiểm toán Nhà nước Nguyễn Hữu Nghĩa trình bày tờ trình, nêu những kết quả nổi bật trong hoạt động kiểm toán năm qua. Theo báo cáo được Thanh Niên thông tin, cơ quan kiểm toán đã kiến nghị xử lý hơn 79.600 tỉ đồng và hơn 4,6 triệu USD. Bên cạnh các kiến nghị tài chính, Kiểm toán Nhà nước đề xuất hủy bỏ, sửa đổi hoặc bổ sung một số nội dung chưa phù hợp quy định Nhà nước và thực tiễn. Tổng cộng, 138 văn bản được xác định cần xem xét, điều chỉnh nhằm bảo đảm việc quản lý, sử dụng nguồn lực công đúng quy định. Những kiến nghị này cho thấy hoạt động kiểm toán không chỉ tập trung vào con số sai lệch, mà còn hướng đến việc hoàn thiện cơ chế quản lý. Đáng chú ý nhất, Kiểm toán Nhà nước đã cung cấp thông tin và chuyển hồ sơ 13 vụ việc đến cơ quan điều tra để làm rõ các hành vi có dấu hiệu vi phạm pháp luật. Việc chuyển hồ sơ được thực hiện trên cơ sở những nội dung phát hiện trong quá trình kiểm toán, đồng thời mở ra bước xử lý tiếp theo theo thẩm quyền. Báo cáo không nêu chi tiết từng vụ việc, nhưng con số 13 cho thấy yêu cầu tăng cường kiểm soát trách nhiệm trong quản lý tài chính công. Cùng với đó, Kiểm toán Nhà nước kiến nghị Thủ tướng Chính phủ chỉ đạo, xử lý các vi phạm và khuyết điểm liên quan việc thực hiện Nghị định số 178/2024 và Nghị định số 67/2025. Các kiến nghị này được đặt trong bối cảnh nhiều chính sách, nguồn vốn và tài sản nhà nước cần được theo dõi chặt chẽ hơn. Mục tiêu trọng tâm là bảo đảm quy định được triển khai thống nhất, hạn chế sai sót, thất thoát và lãng phí trong thực tế. Bước sang năm 2027, Kiểm toán Nhà nước dự kiến triển khai 139 nhiệm vụ, với phạm vi trải rộng từ ngân sách, đầu tư công đến doanh nghiệp và ngân hàng. Cơ quan này dự kiến kiểm toán việc quản lý, sử dụng ngân sách tại 9 bộ, cơ quan Trung ương, đơn vị, đồng thời kiểm toán báo cáo quyết toán của 34 bộ, cơ quan Trung ương. Danh sách 34 đơn vị bao gồm cả các tổ chức nghề nghiệp, cho thấy kế hoạch được thiết kế với phạm vi tương đối rộng. Trong lĩnh vực chuyên đề, kế hoạch dự kiến gồm 24 chuyên đề, chưa tính 5 chuyên đề thuộc lĩnh vực an ninh, quốc phòng. Một số nội dung có quy mô lớn, phạm vi toàn ngành, như quản lý nhà, đất và trụ sở sau sắp xếp, cơ chế tự chủ tại các cơ sở giáo dục công lập. Kiểm toán Nhà nước cũng dự kiến xem xét việc quản lý, sử dụng vốn và tài sản nhà nước, những lĩnh vực thường gắn với yêu cầu minh bạch và hiệu quả cao. Riêng lĩnh vực đầu tư xây dựng, chương trình và dự án, kế hoạch năm 2027 dự kiến có 31 cuộc kiểm toán, trong đó bao gồm nhiều công trình lớn và quan trọng quốc gia. Các dự án được nêu gồm Cảng Hàng không quốc tế Gia Bình, Cảng Hàng không quốc tế Long Thành giai đoạn 1 và đường Vành đai 3 TP.HCM. Trong lĩnh vực doanh nghiệp, tài chính và ngân hàng, cơ quan này dự kiến kiểm toán Ngân hàng Nhà nước, 9 tập đoàn, tổng công ty nhà nước cùng 5 tổ chức tài chính, ngân hàng. Khi thẩm tra, Thường trực Ủy ban Kinh tế - Tài chính đề nghị Kiểm toán Nhà nước tiếp tục rà soát kế hoạch, giảm đầu mối, tăng chiều sâu và nâng khả năng liên thông giữa các cuộc kiểm toán. Cơ quan thẩm tra cũng lưu ý không nên tổ chức quá nhiều đoàn kiểm toán tại cùng một địa phương trong cùng thời điểm, nhằm tránh chồng chéo và giảm áp lực cho đơn vị được kiểm toán. Nguồn lực cần được ưu tiên cho quyết toán ngân sách nhà nước năm 2026, các chuyên đề lớn, lĩnh vực rủi ro cao và nhiệm vụ phục vụ trực tiếp hoạt động giám sát của Quốc hội, Ủy ban Thường vụ Quốc hội. Đối với dự án đầu tư xây dựng, chương trình, cơ quan thẩm tra đề nghị chú trọng khả năng huy động nguồn lực, mức độ hấp thụ vốn, tiến độ triển khai và kết quả đầu ra. Những dự án đã có đủ thời gian cùng dữ liệu cần được xem xét cả việc hạch toán hiệu quả kinh tế, xã hội, thay vì chỉ kiểm tra thủ tục hoặc tổng mức đầu tư. Với doanh nghiệp và tổ chức tài chính, ngân hàng, trọng tâm kiểm toán nên đặt vào hiệu quả quản lý vốn, tài sản, hiệu suất sử dụng tài sản và hiệu quả đầu tư. Các khoản chi có nguy cơ thất thoát, lãng phí cũng được đề nghị đưa vào diện tập trung kiểm tra trong kế hoạch sắp tới. Cách tiếp cận này nhằm chuyển trọng tâm từ việc kiểm tra dàn trải sang nhận diện rõ những nơi có rủi ro lớn, tác động rộng và cần xử lý kịp thời. Qua đó, hoạt động kiểm toán có thể hỗ trợ tốt hơn cho việc chấn chỉnh quản lý, nâng hiệu quả sử dụng ngân sách và bảo vệ tài sản nhà nước.