Theo UNCTAD, 92% cơ sở kinh tế của Gaza đã bị hư hại hoặc phá hủy. GDP bình quân đầu người hàng ngày của Gaza là 0,58 USD. Giá cả cao hơn 274% so với năm 2022. Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Recep Tayyip Erdogan kêu gọi thế giới tái thiết Gaza 8 nước Arab và Hồi giáo thúc đẩy lộ trình hòa bình tại Gaza Sập n...
Ngày 24/9, Hội nghị Liên hợp quốc về thương mại và phát triển (UNCTAD) cho biết Dải Gaza đang phải hứng chịu cuộc khủng hoảng kinh tế tồi tệ nhất thế giới từng được ghi nhận, với 9/10 doanh nghiệp bị phá hủy và hàng trăm nghìn người thất nghiệp.
Phát biểu với báo giới tại Geneva (Thụy Sĩ), Quyền Tổng thư ký UNCTAD, ông Pedro Manuel Moreno cho biết: "Sự sụp đổ của nền kinh tế Gaza là cuộc khủng hoảng kinh tế nghiêm trọng nhất thế giới từng được ghi nhận, xóa sổ hàng thập kỷ phát triển và tạo ra một cuộc khủng hoảng kinh tế trầm trọng cho người dân."
Theo UNCTAD, 92% cơ sở kinh tế của Gaza đã bị hư hại hoặc phá hủy. GDP bình quân đầu người hàng ngày của Gaza là 0,58 USD. Giá cả cao hơn 274% so với năm 2022.
Điều phối viên của UNCTAD về hỗ trợ người Palestine, ông Mutasim Elagraa so sánh: nếu trước tháng 10/2023, 2/3 người dân Gaza nghèo, thì ngày nay, tất cả mọi người ở Gaza đều nghèo trên nhiều phương diện.
Hoạt động công nghiệp và sản xuất nông nghiệp đã giảm 94%, chỉ còn 1,5% đất canh tác có thể sử dụng được, buộc phải hoàn toàn phụ thuộc vào viện trợ lương thực nhân đạo.
Báo cáo của UNCTAD cũng cho biết thêm cuộc xung đột đã phá hủy hàng trăm nghìn việc làm, khiến hơn 90% dân số trong độ tuổi lao động của Gaza thất nghiệp.
Báo cáo cũng nêu chi tiết cuộc khủng hoảng kinh tế và tài chính ở khu Bờ Tây bị chiếm đóng, viện dẫn "việc giảm khả năng tiếp cận đất đai và tài nguyên thiên nhiên liên quan đến việc mở rộng khu định cư (của Israel)."
Ông Elagraa cho biết Chính phủ Palestine đã vay nợ rất nhiều từ các ngân hàng địa phương, sử dụng quỹ hưu trí của Palestine và nợ tiền các nhà thầu tư nhân. Ông cảnh báo các vùng lãnh thổ Palestine đang đối mặt với nguy cơ "sụp đổ hệ thống ngân hàng. Hậu quả về chính trị, xã hội và nhân đạo sẽ vô cùng to lớn."
Trong khi đó, số liệu của Văn phòng Điều phối các vấn đề nhân đạo của Liên hợp quốc (OCHA) cho biết hơn 6.500 người Palestine đã phải rời bỏ nhà cửa ở Bờ Tây kể từ năm 2023 do các cuộc tấn công của người định cư hoặc bị hạn chế tiếp cận. 49 cộng đồng đã bị di dời hoàn toàn và 83 cộng đồng bị di dời một phần.
Khoảng 88.000 cây và cây non, nguồn sinh kế của nhiều người, và hơn 3.100 phương tiện cũng bị hư hại.
OCHA và Quỹ Dân số Liên hợp quốc (UNFPA) báo cáo mức độ bạo lực dựa trên giới tính cao đối với phụ nữ và trẻ em gái ở Bờ Tây và Dải Gaza. Báo cáo cho biết số vụ việc được ghi nhận đã tăng hơn 30% trong quý II/2026 so với quý trước, trong đó phụ nữ và trẻ em gái phải đối mặt với việc bị từ chối các nguồn lực, cơ hội và dịch vụ, cũng như bạo lực về mặt tinh thần, thể chất và tình dục, bao gồm cả tảo hôn hoặc hôn nhân cưỡng bức.
Trong một diễn biến liên quan, cùng ngày, Tổng thư ký Liên hợp quốc Antonio Guterres kêu gọi hỗ trợ chính trị và tài chính cho Cơ quan Cứu trợ và việc làm của Liên hợp quốc dành cho người tị nạn Palestine ở Cận Đông (UNRWA).
Ông Guterres cho biết kể từ khi xung đột tại Gaza bùng nổ vào tháng 10/2023, gần 400 nhân viên thiệt mạng, hàng trăm cơ sở của cơ quan này vẫn không thể tiếp cận, bị hư hại nghiêm trọng hoặc bị phá hủy hoàn toàn.
Trong khi đó, UNRWA bị loại khỏi các cuộc họp phối hợp, Israel không còn cấp thị thực cho nhân viên của cơ quan này. UNRWA cũng đang đối mặt với một cuộc khủng hoảng tài chính nghiêm trọng - thiếu hụt kinh phí lên tới 100 triệu USD, gây ảnh hưởng đến hoạt động của cơ quan và đe dọa phúc lợi của hàng triệu người tị nạn Palestine.
Đối với người tị nạn Palestine, UNRWA vẫn là một sự hiện diện ổn định quan trọng. Trong nhiều thập kỷ, trong môi trường đầy thách thức, UNRWA đã cung cấp các dịch vụ công cộng thiết yếu cho người tị nạn Palestine.
Đại hội đồng Liên hợp quốc đã gia hạn nhiệm vụ của UNRWA vào tháng 12/2025 thêm 3 năm. Nhưng khả năng hoạt động của cơ quan này đang bị đe dọa nghiêm trọng. Tổng thư ký Liên hợp quốc cảnh báo tình trạng hiện tại là không thể duy trì được.
Ông kêu gọi các quốc gia thành viên Liên hợp quốc phải hành động ngay lập tức bằng cách ủng hộ chính trị và tài chính vững chắc để bảo đảm thực thi nhiệm vụ của UNRWA, bảo vệ người tị nạn Palestine và bảo vệ quyền lợi của họ./.
(TTXVN/Vietnam+)
Ngày 24/9, Hội nghị Liên hợp quốc về thương mại và phát triển, gọi tắt là UNCTAD, cảnh báo Dải Gaza đang trải qua cuộc khủng hoảng kinh tế nghiêm trọng nhất thế giới từng được ghi nhận. Phát biểu tại Geneva, Thụy Sĩ, Quyền Tổng thư ký UNCTAD Pedro Manuel Moreno cho biết sự sụp đổ kinh tế đã xóa sạch hàng thập kỷ phát triển, đồng thời đẩy người dân vào thảm họa nhân đạo sâu sắc. Nhận định được VietnamPlus dẫn lại cho thấy quy mô tàn phá không chỉ nằm ở những công trình đổ nát, mà còn lan rộng đến việc làm, thu nhập, sản xuất và khả năng tự nuôi sống cộng đồng.
Theo UNCTAD, 92% cơ sở kinh tế tại Gaza đã bị hư hại hoặc phá hủy, trong khi 9/10 doanh nghiệp không còn nguyên trạng để hoạt động bình thường. GDP bình quân đầu người mỗi ngày chỉ còn 0,58 USD, còn mặt bằng giá tăng 274% so với năm 2022, khiến những nhu cầu cơ bản vượt xa khả năng chi trả của nhiều gia đình. Những con số ấy phản ánh một nền kinh tế gần như tê liệt, nơi người dân vừa mất tài sản, vừa đối mặt chi phí sinh hoạt tăng vọt và cơ hội kiếm sống ngày càng thu hẹp.
Điều phối viên UNCTAD về hỗ trợ người Palestine Mutasim Elagraa cho biết trước tháng 10/2023, khoảng 2/3 người dân Gaza đã nghèo, nhưng hiện nay toàn bộ cư dân đều nghèo trên nhiều phương diện. Hoạt động công nghiệp và sản xuất nông nghiệp giảm 94%, chỉ còn 1,5% đất canh tác có thể sử dụng, khiến Gaza phải hoàn toàn dựa vào viện trợ lương thực nhân đạo. Đằng sau tỷ lệ sản xuất sụt giảm là sự biến mất của sinh kế, nguồn cung trong nước và khả năng chủ động bảo đảm lương thực cho hàng triệu người.
Báo cáo UNCTAD nêu rõ cuộc xung đột đã phá hủy hàng trăm nghìn việc làm, khiến hơn 90% dân số Gaza trong độ tuổi lao động rơi vào cảnh thất nghiệp. Khi doanh nghiệp đóng cửa, đất nông nghiệp không thể canh tác và hoạt động sản xuất gần như ngừng lại, thu nhập của các hộ gia đình cũng nhanh chóng cạn kiệt. Tình trạng này tạo thêm sức ép lên viện trợ quốc tế, đồng thời làm suy yếu nền tảng phục hồi kinh tế ngay cả khi điều kiện an ninh được cải thiện.
Khủng hoảng không chỉ giới hạn ở Gaza, bởi báo cáo còn mô tả tình hình kinh tế và tài chính ngày càng khó khăn tại khu Bờ Tây bị chiếm đóng. UNCTAD viện dẫn việc mở rộng khu định cư làm giảm khả năng tiếp cận đất đai và tài nguyên thiên nhiên, qua đó tiếp tục thu hẹp không gian phát triển của người Palestine. Ông Elagraa cho biết Chính phủ Palestine đã vay nợ lớn từ các ngân hàng địa phương, sử dụng quỹ hưu trí và còn nợ tiền nhiều nhà thầu tư nhân.
Quan chức UNCTAD cảnh báo các vùng lãnh thổ Palestine đang đối mặt nguy cơ sụp đổ hệ thống ngân hàng, với hậu quả chính trị, xã hội và nhân đạo vô cùng lớn. Dữ liệu OCHA cho biết hơn 6.500 người Palestine đã phải rời bỏ nhà cửa tại Bờ Tây kể từ năm 2023, do các cuộc tấn công của người định cư hoặc bị hạn chế tiếp cận. Trong số đó, 49 cộng đồng bị di dời hoàn toàn, 83 cộng đồng bị di dời một phần, cùng khoảng 88.000 cây và cây non và hơn 3.100 phương tiện bị hư hại.
Những tổn thất tại Bờ Tây còn gắn với tình trạng bạo lực dựa trên giới tính được OCHA và Quỹ Dân số Liên hợp quốc ghi nhận ở mức cao đối với phụ nữ và trẻ em gái. Số vụ việc được ghi nhận tăng hơn 30% trong quý II/2026 so với quý trước, bao gồm việc bị từ chối nguồn lực, cơ hội, dịch vụ cùng các hình thức bạo lực tinh thần, thể chất và tình dục. Báo cáo cũng đề cập tảo hôn và hôn nhân cưỡng bức, cho thấy khủng hoảng kéo dài đang làm những nhóm dễ tổn thương chịu thêm nhiều rủi ro.
Trong diễn biến liên quan, Tổng thư ký Liên hợp quốc Antonio Guterres kêu gọi hỗ trợ chính trị và tài chính cho UNRWA, cơ quan cung cấp dịch vụ thiết yếu cho người tị nạn Palestine suốt nhiều thập kỷ. Kể từ khi xung đột Gaza bùng nổ vào tháng 10/2023, gần 400 nhân viên UNRWA đã thiệt mạng, hàng trăm cơ sở bị hư hại nghiêm trọng, phá hủy hoàn toàn hoặc không thể tiếp cận, trong khi cơ quan này thiếu 100 triệu USD kinh phí. Đại hội đồng Liên hợp quốc đã gia hạn nhiệm vụ UNRWA thêm ba năm vào tháng 12/2025, nhưng ông Guterres cảnh báo tình trạng hiện nay không thể duy trì và kêu gọi các quốc gia hành động ngay lập tức.
