Từ 0h ngày 1/11, giá xăng trong nước đồng loạt giảm mạnh sau khi thuế suất thuế tiêu thụ đặc biệt đối với xăng được đưa về 0%. Cụ thể, xăng E5 RON 92 giảm 1.800 đồng/lít, xuống còn 24.220 đồng/lít; xăng E10 RON 95 giảm 1.580 đồng/lít, xuống 24.150 đồng/lít. Trong khi đó, các mặt hàng dầu giữ nguyên giá.
Cùng ngày, giá bán lẻ điện bình quân được điều chỉnh giảm 2%, xuống còn 2.159,9037 đồng/kWh (chưa bao gồm VAT). Đây là lần đầu tiên giá bán lẻ điện bình quân được điều chỉnh giảm sau khoảng 20 năm, nếu không tính các đợt giảm tiền điện để hỗ trợ người dân, doanh nghiệp trong giai đoạn dịch Covid-19.
Việc giảm đồng loạt giá xăng, điện được kỳ vọng tạo tác động lan tỏa đến mặt bằng chi phí của nền kinh tế, nhất là trong bối cảnh doanh nghiệp vẫn chịu áp lực về chi phí đầu vào.
Trước đó, phát biểu trong phiên thảo luận về kinh tế - xã hội tại hội trường Quốc hội, Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng làm rõ thêm 3 vấn đề lớn thuộc lĩnh vực kinh tế tài chính và ngân sách mà các đại biểu quan tâm, cụ thể là về: Mục tiêu tăng trưởng kinh tế cao và bền vững; phân bổ, giải ngân vốn đầu tư công; kiểm soát lạm phát.
Liên quan đến kiểm soát lạm phát, Phó Thủ tướng cho biết, Chính phủ đã triển khai nhiều giải pháp nhằm hạn chế tác động của biến động giá cả thế giới, nhất là giá năng lượng, để thực hiện mục tiêu lạm phát 4,5% được Quốc hội đặt ra.
Các giải pháp gồm tạm ứng ngân sách cho Quỹ Bình ổn giá xăng dầu, giảm thuế, phí đối với xăng dầu; tiếp tục giảm 2% thuế giá trị gia tăng đến hết năm nay và điều hành theo hướng ổn định giá hàng hóa, dịch vụ do Nhà nước quản lý.
Ông Nguyễn Tiến Thỏa, Chủ tịch Hội Thẩm định giá Việt Nam, cho biết theo tính toán của ông, việc giảm 2% giá bán lẻ điện bình quân có thể làm CPI chung giảm 0,0662% ở vòng tác động trực tiếp. Ở vòng tác động thứ hai, mức giảm có thể lên tới 0,1324%.
Đối với một số ngành sản xuất sử dụng nhiều điện, mức giảm giá thành cũng có thể được lượng hóa. Cụ thể, giá thành sản xuất thép có thể giảm khoảng 0,12%, xi măng giảm 0,3% và dệt may giảm 0,23%.
Với người tiêu dùng, theo tính toán của ông Thỏa, hộ gia đình sử dụng bình quân khoảng 400kWh điện mỗi tháng có thể tiết kiệm gần 20.000 đồng tiền điện nhờ đợt điều chỉnh này.
Đánh giá về triển vọng lạm phát những tháng cuối năm, ông Thỏa cho biết trong 9 tháng đầu năm, CPI đã tăng 4,52%. Từ nay đến cuối năm, nhu cầu tiêu dùng thường tăng cao, cùng với việc đẩy mạnh giải ngân vốn và tăng trưởng tín dụng có thể tạo thêm áp lực lên mặt bằng giá.
Bên cạnh đó, diễn biến giá năng lượng thế giới và tỷ giá cũng là những yếu tố cần theo dõi. Trong bối cảnh này, ông cho rằng cần tiếp tục phối hợp các giải pháp kiểm soát giá, trong đó đối với những mặt hàng Nhà nước định giá, nên cố gắng chưa điều chỉnh tăng trong những tháng cuối năm.
Theo ông Thỏa, nếu thực hiện đồng bộ các giải pháp và kiểm soát được CPI trong khoảng 4,5-5% thì có thể coi là thành công trong công tác điều hành giá, kiểm soát lạm phát năm nay.
' %2F%3E%3C%2Fsvg%3E)
Nhân viên đổ xăng dầu tại một cửa hàng ở Hà Nội (Ảnh: Mạnh Quân).
TS Nguyễn Minh Phong - Thành viên Hội đồng Tư vấn Kinh tế, Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam cho rằng việc giảm chi phí năng lượng có thể tạo thêm động lực đầu tư cho doanh nghiệp, củng cố niềm tin vào sự đồng hành của Chính phủ. Người dân cũng được giảm bớt áp lực chi tiêu khi một phần chi phí sinh hoạt và giá hàng hóa được tiết giảm.
Năng lượng là một trong những yếu tố đầu vào quan trọng của nền kinh tế. Việt Nam có mức tiêu thụ năng lượng tương đối lớn so với quy mô GDP và nhu cầu sản xuất. Đặc biệt, các lĩnh vực vận tải và sản xuất sử dụng nhiều năng lượng sẽ được hưởng lợi khi chi phí nhiên liệu, điện năng giảm.
Theo ông Phong, việc tiết giảm chi phí năng lượng không chỉ giúp doanh nghiệp ổn định, thậm chí giảm giá thành sản phẩm, mà còn hạn chế hiệu ứng tăng giá dây chuyền đối với các nhóm hàng hóa, dịch vụ khác. Khi áp lực chi phí được giảm bớt, doanh nghiệp có thêm dư địa đầu tư, duy trì sản xuất, tạo việc làm và góp phần cải thiện sức mua của thị trường.
Đánh giá riêng về việc giá điện bình quân giảm 2% từ ngày 1/11, TS Nguyễn Minh Phong cho rằng đây là sự kiện đáng chú ý, phản ánh sự thay đổi trong cơ chế điều hành giá điện tại Việt Nam. Trong nhiều thập kỷ, giá điện thường được nhìn nhận theo chiều hướng tăng mà ít có những đợt điều chỉnh giảm.
"Việc giá điện giảm lần này cho thấy cơ chế giá đang từng bước vận hành linh hoạt hơn, phản ánh nguyên tắc thị trường có tăng, có giảm", TS Phong nói.
Chuyên gia cũng đánh giá cao việc EVN giảm giá điện sau khi kết thúc giai đoạn khó khăn về tài chính, thay vì duy trì tâm lý chờ đợi hoặc chỉ đề xuất tăng giá khi chi phí đầu vào tăng. Tuy nhiên, ông Phong cho rằng cơ chế điều chỉnh giá điện cũng cần linh hoạt hơn, rút ngắn thời gian và giảm bớt các tầng nấc thủ tục để những đề xuất điều chỉnh giá của EVN sớm được triển khai.
Một vấn đề được TS Nguyễn Minh Phong lưu ý, bên cạnh điều chỉnh các chính sách thuế, giá năng lượng, cơ quan quản lý cần theo dõi diễn biến giá hàng hóa, dịch vụ, đồng thời khuyến khích doanh nghiệp tiết giảm chi phí, chia sẻ lợi ích với người tiêu dùng. Đây cũng là yếu tố quan trọng để chính sách giảm giá xăng, điện phát huy hiệu quả thực chất, thay vì chỉ dừng lại ở việc cải thiện chi phí và lợi nhuận của doanh nghiệp.