Sau 11 năm được miễn, Trung Quốc đã áp dụng trở lại thuế tiêu thụ đối với pin lithium-ion. Kể từ ngày 1/9/2026, pin lithium-ion sản xuất trong nước chịu thuế tiêu thụ ở mức 2%.
Thuế suất này sẽ tăng lên 4% từ ngày 1/9/2027, qua đó khôi phục chính sách thuế từng được tạm dừng đối với nhóm sản phẩm pin này từ năm 2015.
Chính sách mới đặc biệt đáng chú ý đối với ngành công nghiệp ô tô, khi pin lithium-ion vẫn là công nghệ chủ đạo trên xe điện. Tuy nhiên, khoản thuế bổ sung được áp trực tiếp lên các sản phẩm pin thuộc diện chịu thuế thay vì toàn bộ chiếc xe. Do đó, giá một mẫu xe điện sẽ không tăng trực tiếp 2% hoặc 4% như mức thuế nói trên.
Dù vậy, chi phí phát sinh vẫn có thể lan sang toàn bộ chuỗi cung ứng, tùy thuộc vào cách các nhà sản xuất pin và hãng xe phân bổ khoản chi phí này.
Các nhà sản xuất pin đang tìm cách chuyển phần thuế mới sang khách hàng là các hãng ô tô. Theo đó, các hãng như EVE Energy và Lishen Battery đã gửi thông báo cho khách hàng về khoản thuế tiêu thụ bổ sung 2% đối với các đơn hàng giao trong nước từ ngày 1/9.
CATL cũng đã tăng giá niêm yết của pin lưu trữ 314 Ah trên sàn thương mại điện tử của mình vào tháng 8, với lý do điều kiện nguồn cung thị trường và sự thay đổi về thuế.
Trong khi đó, các nhà sản xuất xe điện không muốn tự gánh thêm chi phí trong bối cảnh cạnh tranh gay gắt và biên lợi nhuận chịu nhiều sức ép. Theo SCMP, điều này đã dẫn tới các động thái phản kháng đến từ các nhà sản xuất xe điện Trung Quốc.
Dù mức thuế đã chính thức được áp dụng trở lại từ nhiều tuần trước, các công ty sản xuất pin và nhà sản xuất xe điện vẫn đang đàm phán để đạt được sự đồng thuận về việc chia sẻ khoản thuế này.
Trung Quốc hiện là thị trường xe điện lớn nhất thế giới, do đó chính sách mới nhất liên quan đến pin lithium-ion có thể tác động không chỉ đến ngành công nghiệp xe điện và chuỗi cung ứng pin khổng lồ của nước này, mà còn lan rộng tới thị trường toàn cầu.
Theo ước tính của JPMorgan hồi tháng 7, nếu các hãng xe điện phải tự gánh mức thuế tiêu thụ 4%, lợi nhuận từ giá bán của họ có thể bị ảnh hưởng tới 0,8%. Con số này được tính toán dựa trên một số mẫu xe phổ biến như Geely Xingyuan và Li Auto i9.
Mặc dù hoạt động xuất khẩu vẫn duy trì đà tăng trưởng, biên lợi nhuận toàn ngành của các nhà sản xuất ô tô Trung Quốc đã thu hẹp xuống còn 3,6% trong 7 tháng đầu năm. Theo số liệu của Hiệp hội Xe du lịch Trung Quốc (CPCA), mức này thấp hơn đáng kể so với biên lợi nhuận 6,5% của toàn bộ các doanh nghiệp thuộc lĩnh vực sản xuất hạ nguồn tại Trung Quốc.
Không chỉ pin lithium-ion sử dụng trên xe điện chịu ảnh hưởng từ chính sách thuế được khôi phục. Công nghệ này cũng được sử dụng rộng rãi trong các thiết bị điện tử tiêu dùng, do đó pin cung cấp cho các sản phẩm như điện thoại thông minh và máy tính xách tay cũng sẽ thuộc diện chịu thuế tiêu thụ.
Tuy nhiên, tác động tới giá bán cuối cùng của những thiết bị này được dự báo thấp hơn nhiều so với mức thuế 2% hoặc 4% nêu trên, bởi thuế được tính trên sản phẩm pin thay vì toàn bộ chiếc điện thoại hoặc máy tính xách tay.
Đáng chú ý, chính sách mới của Trung Quốc đồng thời tạo ra ưu đãi về thuế đối với một số công nghệ pin thế hệ mới. Theo đó, pin sodium-ion, pin thể rắn và pin nhiên liệu sẽ được miễn thuế tiêu thụ từ ngày 1/9/2026 đến hết ngày 31/12/2028.
Do đó, động thái mới của giới chức Trung Quốc được cho là nhằm thúc đẩy các nhà sản xuất pin và hãng ô tô đẩy mạnh nghiên cứu, phát triển cũng như thương mại hóa những công nghệ thay thế cho pin lithium-ion truyền thống.