Giảm mạnh kế hoạch phát hành trái phiếu chính phủ

Nguồn ảnh: VnExpress

Kho bạc Nhà nước điều chỉnh kế hoạch phát hành trái phiếu chính phủ bằng phương thức đấu thầu từ 500.000 tỷ đồng xuống 400.000 tỷ đồng.

Thông tin được công bố sáng 12/10 tại Sở Giao dịch chứng khoán Hà Nội, nơi tổ chức các phiên đấu thầu. Kho bạc dự kiến khối lượng trái phiếu chính phủ phát hành quý cuối năm là 100.000 tỷ đồng, trong đó kỳ hạn 10 năm chiếm phân nửa.

Kho bạc thường công bố kế hoạch phát hành định kỳ tháng, quý, năm; nhưng có thể điều chỉnh khối lượng thực tế để phù hợp tình hình thị trường và nhu cầu sử dụng vốn của ngân sách nhà nước. Điển hình 3 trong 5 phiên đấu thầu gần nhất, Kho bạc phải phát hành trái phiếu kỳ hạn 10 năm nhiều hơn kế hoạch do nhu cầu tăng đột biến.

Đầu năm đến nay, Kho bạc huy động được 316.000 tỷ đồng trái phiếu chính phủ. Nhà phát hành đạt xấp xỉ 80% mục tiêu cả năm tính theo kế hoạch điều chỉnh, còn theo kế hoạch cũ mới đạt 63%.

Năm ngoái, Kho bạc được giao mục tiêu huy động kỷ lục 500.000 tỷ đồng, nhưng thực tế chỉ đạt hơn 371.000 tỷ đồng, tương ứng 74%.

Trước khi kế hoạch năm nay được điều chỉnh, nhiều nhóm phân tích cho rằng việc Kho bạc Nhà nước đứng trước áp lực phát hành lớn để hoàn thành kế hoạch huy động là một trong những nguyên nhân khiến lợi suất trái phiếu chính phủ nhích lên trong thời gian gần đây. Bên cạnh đó, môi trường lợi suất quốc tế cao sau các động thái thắt chặt của Ngân hàng Trung ương Châu Âu (ECB) và khả năng Cục Dự trữ liên bang Mỹ (Fed) tăng lãi suất lần đầu kể từ 2023 cũng gián tiếp ảnh hưởng mặt bằng lợi suất trong nước.

Lãi suất trúng thầu trái phiếu kỳ hạn 10 năm hiện neo quanh 4,43%, cao nhất kể từ 2023.

Theo chuyên gia Công ty Chứng khoán Yuanta Việt Nam, nhà phát hành có ba động lực để đẩy mạnh phát hành trong thời gian tới.

Thứ nhất, nhu cầu vốn cho đầu tư công và các dự án hạ tầng đang vào giai đoạn lớn hơn, không chỉ cuối năm nay mà cả những năm tới. Tổng vốn đầu tư toàn xã hội giai đoạn 2026-2030 dự kiến khoảng 38,5 triệu tỷ đồng, trong đó kế hoạch đầu tư công trung hạn từ ngân sách nhà nước 8,2 triệu tỷ. Trái phiếu chính phủ được kỳ vọng góp phần giải cơn khát vốn trung dài hạn.

Động lực thứ hai mang tính "thiên thời", bởi thị trường đang thuận lợi cả về thanh khoản ngắn hạn lẫn nhu cầu của nhà đầu tư trong bối cảnh lãi suất có thể kéo dài đà tăng.

Cuối cùng, dư địa tài trợ từ hệ thống ngân hàng đang thu hẹp khi dư nợ tín dụng đã trên 145% GDP. Do đó, cần dịch chuyển một phần nhu cầu vốn dài hạn sang thị trường vốn, trong đó trái phiếu chính phủ đóng vai trò lớn.

Phương Đông

Kho bạc Nhà nước vừa chính thức hạ mục tiêu phát hành trái phiếu chính phủ năm nay từ 500.000 tỷ đồng xuống 400.000 tỷ đồng, qua đó giảm đáng kể áp lực huy động vốn cho quý cuối năm. Tính từ đầu năm đến nay, cơ quan này đã huy động thành công 316.000 tỷ đồng, tương đương gần 80% kế hoạch mới điều chỉnh thay vì mức 63% theo chỉ tiêu ban đầu. Quyết định điều chỉnh linh hoạt này phản ánh sát sao tiến độ giải ngân thực tế cùng nhu cầu sử dụng vốn của ngân sách nhà nước. Trước đợt điều chỉnh, kỳ vọng huy động quá lớn từng là tác nhân đẩy mặt bằng lãi suất trúng thầu lên cao, điển hình như kỳ hạn 10 năm đã chạm mốc 4,43%. Bên cạnh áp lực nội tại, xu hướng neo cao của lợi suất toàn cầu dưới tác động thắt chặt chính sách từ các ngân hàng trung ương quốc tế cũng gián tiếp gây sức ép lên thị trường trong nước. Tuy nhiên, lực cầu thực tế vẫn duy trì tích cực khi nhà điều hành liên tục phải phát hành vượt hạn ngạch kỳ hạn 10 năm ở 3 trong 5 phiên gần nhất. Đánh giá về triển vọng dài hạn, giới phân tích nhận định kênh trái phiếu chính phủ sẽ giữ vai trò then chốt trong việc san sẻ gánh nặng cung ứng vốn với hệ thống ngân hàng khi tỷ lệ tín dụng đã vượt 145% GDP. Quy mô đầu tư công giai đoạn tới dự kiến rất lớn, đòi hỏi thị trường vốn phải nhanh chóng khơi thông các nguồn lực trung và dài hạn. Diễn biến hạ chỉ tiêu lần này tạo bước đệm cân bằng thanh khoản, tạo điều kiện thuận lợi cho các đợt gọi thầu tiếp theo.