Hà Tĩnh tìm phương án xử lý 150 tấn rác dưới nền khu công nghiệp Bắc Thạch Hà

Trong quá trình thi công Khu công nghiệp Bắc Thạch Hà, Công ty trách nhiệm hữu hạn VSIP Hà Tĩnh bất ngờ phát hiện hàng trăm tấn rác sinh hoạt bị chôn lấp dưới lòng đất từ nhiều năm trước. Những túi nilon, bao bì, chai nhựa cùng nhiều loại rác khác được máy móc bốc lên, chất thành từng đống lớn giữa công trường đang san nền. Tỉnh Hà Tĩnh hiện phối hợp với chủ đầu tư tìm phương án xử lý, nhằm hạn chế ảnh hưởng môi trường và giữ tiến độ dự án trọng điểm. Khu công nghiệp Bắc Thạch Hà được quy hoạch trên tổng diện tích 412,34ha, chia thành hai giai đoạn triển khai với quy mô và thời hạn thực hiện khác nhau. Giai đoạn một rộng 190,41ha, tổng mức đầu tư 1.555 tỷ đồng, tập trung xây dựng các hạng mục nền tảng cho hoạt động sản xuất công nghiệp. Trong cơ cấu sử dụng đất, khu sản xuất công nghiệp và kho bãi chiếm 122,3ha, giao thông 27,7ha, cây xanh cùng mặt nước 17,3ha, phần còn lại dành cho tiện ích công cộng, dịch vụ và kho bãi. Dự án bắt đầu triển khai từ năm 2024, hiện có nhiều đơn vị thi công đường giao thông, cống thoát nước và các hạng mục san lấp mặt bằng. Công trường nằm tại khu vực nay thuộc xã Việt Xuyên, nơi hoạt động xây dựng diễn ra đồng thời với việc kiểm tra, xử lý những bất thường dưới nền đất. Gần trung tâm dự án, lượng rác bị đào lên cho thấy công tác chuẩn bị mặt bằng phải đối mặt với vấn đề phát sinh ngoài dự kiến ban đầu. Khu vực phát hiện rác từng là Khu xử lý rác Con Dài thuộc xã Việt Tiến cũ, nay đã dừng hoạt động trong thời gian dài. Qua quá trình thi công, các đơn vị đã đào xúc khoảng 150 tấn rác tồn đọng, chủ yếu gồm chất thải sinh hoạt bị vùi lấp hoặc tích tụ dưới nền đất. Chủ đầu tư trước đó đã khoan khảo sát địa chất theo quy trình, nhưng các hố khoan nằm ngoài phạm vi chôn lấp nên không phát hiện lượng rác nằm sâu bên dưới. Theo lãnh đạo Ủy ban Nhân dân xã Việt Xuyên, số rác này có nguồn gốc từ thời lò đốt rác sinh hoạt Bùi Xá còn hoạt động. Lò đốt được lắp đặt từ năm 2015, ngừng vận hành cuối năm 2022, sau thời gian dài thường xuyên chịu áp lực xử lý vượt quá khả năng tiếp nhận. Rác thu gom dồn về quá lớn, sân phơi chật hẹp, thành phần hữu cơ cao và độ ẩm tăng do mưa kéo dài khiến quá trình đốt không thể hoàn tất. Tình trạng ùn ứ còn trầm trọng hơn khi hệ thống lò đốt nhiều lần gặp sự cố kỹ thuật, gồm gãy ống khói và chập điện trong thời điểm bão lũ. Để giải phóng mặt bằng, tiếp nhận các đợt rác mới, đơn vị vận hành khi đó là Hợp tác xã Thanh niên bảo vệ môi trường Phù Việt đã tự ý chôn lấp tại chỗ phần mùn xỉ lẫn rác chưa cháy hết. Số chất thải này được đưa vào khu vực quy hoạch chôn xỉ, tạo nên khối lượng tồn lưu mà công trường chỉ phát hiện rõ khi máy móc đào đắp. Một lượng rác khác từ sân phơi bị nước mưa, lũ cuốn xuống hồ điều hòa, nhưng không được trục vớt kịp thời vì thiếu nhân lực và thiết bị phù hợp. Qua nhiều năm, rác tiếp tục tích tụ dưới đáy hồ, làm tăng khối lượng cần khảo sát, thu gom và xử lý khi dự án công nghiệp triển khai. Việc phát hiện khu vực rác chôn lấp ngoài dự kiến ảnh hưởng trực tiếp đến tiến độ san nền, đồng thời làm dấy lên yêu cầu kiểm soát nguy cơ ô nhiễm xung quanh. Trước thực trạng trên, tỉnh Hà Tĩnh giao Công ty cổ phần Môi trường và Công trình đô thị Hà Tĩnh phối hợp với Công ty trách nhiệm hữu hạn VSIP Hà Tĩnh khảo sát, đánh giá khối lượng. Hai đơn vị có nhiệm vụ lập phương án xử lý phù hợp, bảo đảm việc giải phóng mặt bằng không làm phát sinh thêm tác động xấu đối với môi trường khu vực. Theo VietnamPlus, xử lý sớm khoảng 150 tấn rác sẽ giúp trả lại mặt bằng sạch, hỗ trợ dự án duy trì tiến độ và tăng tính an toàn cho các hạng mục đang thi công.