Những kết quả này không chỉ đặt ra câu hỏi về chất lượng sản phẩm, mà còn khiến người tiêu dùng đặc biệt quan tâm đến những thành phần thực tế mà mình đang đưa vào cơ thể. Theo Thạc sĩ, Dược sĩ Nguyễn Thanh Tâm, Phó Trưởng khoa Dược, Bệnh viện đa khoa Phương Đông, Natri Benzoat được sử dụng trong thực phẩm và dược phẩm với vai trò chất bảo quản, nhưng việc sử dụng ở hàm lượng cao hoặc không đúng quy định có thể tiềm ẩn những nguy cơ đối với sức khỏe.
Natri Benzoat cao hơn nhiều lần mức công bố
Mới đây, Công an thành phố Hà Nội phối hợp các lực lượng chức năng triệt phá cơ sở sản xuất, kinh doanh thực phẩm bổ sung có dấu hiệu giả mạo, thu giữ hơn 1,2 triệu sản phẩm viên sủi.
Đáng chú ý, kết quả kiểm nghiệm cho thấy hàm lượng Natri Benzoat trong 4 mẫu sản phẩm ở mức 4,18-6,78%, trong khi mức được công bố không quá 0,2%.
Theo Thạc sĩ, Dược sĩ Nguyễn Thanh Tâm, Natri Benzoat là muối natri hữu cơ của acid benzoic, có khả năng ức chế sự phát triển của vi khuẩn, nấm men và nấm mốc. Chất này được sử dụng trong thực phẩm, dược phẩm nhằm bảo quản, duy trì độ ổn định và kéo dài thời hạn sử dụng của sản phẩm. Trong một số công thức dược phẩm, Natri Benzoat còn được sử dụng như tá dược và chất đệm.
Natri Benzoat được FDA xếp vào nhóm GRAS, tức được công nhận là an toàn trong thực phẩm, với giới hạn tối đa 0,1% khối lượng. WHO ấn định mức tiêu thụ hằng ngày chấp nhận được lên tới 20mg/kg thể trọng, trong khi EMA cho phép sử dụng làm chất bảo quản trong dược phẩm với liều khuyến nghị tối đa 5mg/kg thể trọng/ngày.
Tuy nhiên, theo chuyên gia, việc một chất được công nhận là an toàn ở liều lượng cho phép không đồng nghĩa với việc sử dụng ở hàm lượng cao là không có nguy cơ.
Natri Benzoat có thể liên quan đến một số tác dụng bất lợi như phản ứng dị ứng, mẫn cảm, nổi mề đay, triệu chứng giống hen suyễn, kích ứng da hoặc khó chịu đường tiêu hóa. Trong môi trường acid và khi có mặt acid ascorbic (vitamin C), chất này có thể tạo thành benzene - một chất gây ung thư đã được xác nhận.
Một số nghiên cứu cũng ghi nhận mối liên quan giữa việc tiêu thụ Natri Benzoat với tình trạng gia tăng tăng động ở trẻ nhỏ, ảnh hưởng đến hệ vi sinh đường ruột. Ở liều lượng cao, Natri Benzoat có thể kích thích stress oxy hóa ở cấp độ tế bào, có nguy cơ gây tổn thương DNA và ảnh hưởng bất lợi đối với người mắc bệnh gan.
Với kết quả kiểm nghiệm cho thấy hàm lượng Natri Benzoat trong một số sản phẩm cao hơn đáng kể so với mức công bố, vấn đề càng cần được lưu ý khi sản phẩm có đối tượng sử dụng là trẻ em.
Thành phần trên nhãn không có trong sản phẩm
Không chỉ vấn đề về hàm lượng Natri Benzoat, kết quả kiểm nghiệm còn cho thấy một số thành phần được công bố trên nhãn như rau má, vitamin B1, B3, B6 và một số hoạt chất không được phát hiện trong sản phẩm.
Theo Thạc sĩ, Dược sĩ Nguyễn Thanh Tâm, trước hết điều này ảnh hưởng đến giá trị và tính trung thực của sản phẩm đối với người tiêu dùng.
Khi một sản phẩm công bố có vitamin B1, B3, B6 hoặc các hoạt chất khác, người mua có quyền kỳ vọng những thành phần này thực sự có mặt trong sản phẩm với hàm lượng phù hợp. Tuy nhiên, nếu kiểm nghiệm cho thấy một số thành phần được quảng cáo trên nhãn không được phát hiện, người sử dụng không nhận được những thành phần và giá trị mà sản phẩm đã công bố.
Điều này đặc biệt đáng lưu ý khi người tiêu dùng lựa chọn sản phẩm dựa trên những thông tin về thành phần và công dụng được quảng cáo, chẳng hạn bổ sung vitamin, tăng sức đề kháng hoặc hỗ trợ sức khỏe.
Với trẻ em, phụ huynh càng khó đánh giá chính xác lợi ích cũng như nguy cơ nếu thành phần thực tế của sản phẩm không đúng với thông tin công bố. Việc lựa chọn sản phẩm vì thế không thể chỉ dựa vào quảng cáo hoặc những công dụng được ghi trên bao bì.
Đã cho trẻ sử dụng sản phẩm nghi ngờ, cha mẹ cần làm gì?
Đối với những gia đình đã mua hoặc cho trẻ sử dụng các sản phẩm C sủi mang nhãn hiệu Multivitamin Pro, Actiso Râu ngô-Rau má và Actiso Pro do Công ty Vintechpharm cung cấp, Thạc sĩ, Dược sĩ Nguyễn Thanh Tâm khuyến cáo trước hết cần ngừng sử dụng sản phẩm.
Phụ huynh nên giữ lại vỏ hộp, lọ sản phẩm, số lô, hạn sử dụng và thông tin nơi mua để phục vụ việc xác minh. Theo thông tin mới nhất, Công an Hà Nội đề nghị những cá nhân, tổ chức đã mua hoặc sử dụng các sản phẩm này liên hệ Phòng Cảnh sát kinh tế để cung cấp thông tin phục vụ điều tra.
Nếu trẻ đã sử dụng nhưng chưa xuất hiện biểu hiện bất thường, phụ huynh không nên quá hoang mang và không tự ý sử dụng thuốc để “giải độc”. Việc cần làm là ngừng sản phẩm và theo dõi sức khỏe của trẻ.
Trong trường hợp trẻ xuất hiện các biểu hiện như nôn, đau bụng, tiêu chảy, nổi mẩn, khó thở, lơ mơ hoặc những triệu chứng bất thường khác, cần đưa trẻ đến cơ sở y tế để được đánh giá. Khi đi khám, phụ huynh nên mang theo sản phẩm hoặc hình ảnh, vỏ hộp để bác sĩ có thêm thông tin về loại sản phẩm và mức độ phơi nhiễm.
Các cá nhân, tổ chức từng mua, sử dụng các sản phẩm C sủi mang nhãn hiệu Multivitamin Pro, Actiso Râu ngô-Rau má và Actiso Pro do Công ty Vintechpharm cung cấp được đề nghị khẩn trương liên hệ Phòng Cảnh sát kinh tế, Công an thành phố Hà Nội (Điều tra viên Mã Đại Dương, số điện thoại 0949.926.926; địa chỉ số 356 đường Vạn Xuân, xã Hoài Đức, thành phố Hà Nội) để phối hợp cung cấp thông tin, phục vụ công tác điều tra, xử lý theo quy định của pháp luật.
THIÊN LAM