
Thay vì họp phụ huynh chung, nhà trường tổ chức giới thiệu các chương trình ngoại khóa cho các phụ huynh tìm hiểu - Ảnh: PHAN QUỐC VINH
Từ ngày 15-11, Bộ Giáo dục và Đào tạo chính thức bãi bỏ quy định bắt buộc họp phụ huynh ba lần mỗi năm học theo Thông tư 81/2026/TT-BGDĐT về Điều lệ Ban đại diện cha mẹ học sinh (thay thế Thông tư 55/2011/TT-BGDĐT).
Trong đó quy định mới cho phép các lớp tổ chức họp phụ huynh theo hình thức trực tiếp, trực tuyến hoặc kết hợp cả hai thay vì chỉ bắt buộc họp trực tiếp tại trường như trước đây.
Vậy các phụ huynh ở Mỹ họp online với giáo viên như thế nào?
Phụ huynh Mỹ học quản con thời đại 4.0
Khi con gái tôi vào cấp hai thì khái niệm “học chung một lớp” không còn nữa vì các bạn nhỏ sẽ lựa chọn các môn học theo nhu cầu và chỉ học chung một vài môn giống nhau chứ không còn học cùng lớp truyền thống như hồi cấp một.
Do vậy nếu mỗi giáo viên phụ trách một môn khác nhau, phụ huynh không gặp họ thường xuyên và những cuộc họp riêng chỉ diễn ra vào một số thời điểm trong năm, liệu cha mẹ có bị thiếu thông tin về việc học của con?
Từ trải nghiệm của gia đình tôi, câu trả lời lại gần như ngược lại. Việc không gặp mặt trực tiếp thường xuyên không đồng nghĩa sự tương tác giữa gia đình và nhà trường giảm đi mà một phần rất lớn của sự tương tác ấy đã được số hóa.
Mỗi cháu đi học đều được nhà trường hỗ trợ cho một máy tính bảng để cầm đi học hằng ngày. Dĩ nhiên máy không tải được game hay bất cứ app lạ nào, không vào mạng xã hội... còn bài tập được ra trên các app đã được nhà trường cung cấp.
Trong năm học, các thông tin được gửi đến cha mẹ qua email, tin nhắn và trên hệ thống thông báo của trường. Nếu học sinh vắng mặt trong ngày, có vấn đề về chuyên cần hoặc có thông tin nghiêm trọng cần gia đình biết, phụ huynh có thể nhận được điện thoại tự động nhắc nhở mà không cần chờ đến cuộc họp phụ huynh. Thậm chí nhà trường hôm nay gặp sự cố như mất điện, sập mạng, học sinh có vấn đề về sức khỏe... thì ngay lập tức, phụ huynh đều được nắm bắt thông tin ngay.
Điểm số, bài tập, lịch kiểm tra hay những thông tin cơ bản về quá trình học tập hằng ngày cũng được cập nhật qua các nền tảng thông báo điện tử. Thậm chí một vài học sinh lỡ dùng hết số tiền trong tài khoản ăn trưa vẫn được “ăn nợ” trong vòng 15 USD trong khi thông báo “hỏa tốc” sẽ được gửi về để phụ huynh nhanh chóng nộp thêm.
Nhờ vậy, trước khi gặp giáo viên, phụ huynh thường đã có một lượng thông tin nhất định về tình hình của con. Cuộc trò chuyện sẽ không nhất thiết phải dành thời gian để giáo viên đọc lại từng điểm số mà có thể đi thẳng vào những câu hỏi quan trọng hơn. Có lẽ “mọi việc đã rõ ràng như ban ngày” được phụ huynh ghi nhận nhờ việc gửi trước thông tin trước đó cho mình đã giúp thời gian gặp giáo viên được sử dụng hiệu quả hơn.
Điều đó cũng cho thấy mối liên hệ giữa phụ huynh và nhà trường không còn chỉ được đo bằng số lần cha mẹ bước vào trường hoặc trực tiếp gặp giáo viên. Các thông tin đã được số hóa và cập nhật thường xuyên và có thể tiếp cận khi cần.
Những nội dung chung như lịch học, hoạt động của trường, các đợt gây quỹ tự nguyện, một số phí cần đóng hay vài quy định cũng có thể được gửi trước bằng email, ứng dụng thông báo, tài liệu điện tử thay vì dành phần lớn thời gian của một cuộc họp phụ huynh để phổ biến lại.
Họp phụ huynh online ở Mỹ ra sao?

Bảo tàng khoa học Fort Worth cử những nhà khoa học của bảo tàng thực hiện các thí nghiệm trực quan, giao lưu với học sinh - Ảnh: PHAN QUỐC VINH
Điều tôi thấy có ý nghĩa hơn sau những năm đồng hành với con ở trường Mỹ là cách các công cụ quản lý số hóa ấy được kết nối với nhau.
Phụ huynh có thể theo dõi liên tục những thông tin cơ bản trong suốt năm học và khi xuất hiện vấn đề cần trao đổi sâu hơn, gia đình có thể gặp đúng giáo viên đang dạy con bởi cuộc gặp đó sẽ dành cho những điều mà một bảng điểm hay hệ thống điện tử không thể giải thích cặn kẽ hết được.
Chính cấu trúc chia lớp, học theo môn đó khiến việc trao đổi giữa phụ huynh và nhà trường cũng thay đổi. Nếu muốn biết con học toán ra sao, tôi trao đổi với giáo viên toán; muốn hiểu tình hình ở một môn khác, tôi gửi email để gặp giáo viên phụ trách môn đó.
Không có một giáo viên duy nhất có thể nắm toàn bộ những gì diễn ra với đứa trẻ trong tất cả các lớp. Vì vậy, “họp phụ huynh” đối với tôi nhiều khi thực chất là những cuộc hẹn riêng với từng giáo viên bộ môn.
Giáo viên của trường thường thông báo trước những khoảng thời gian họ có thể gặp phụ huynh. Từng gia đình đăng ký khung giờ phù hợp và trong nhiều trường hợp có thể lựa chọn gặp trực tiếp tại trường hoặc trao đổi qua nền tảng Zoom. Đến giờ đã đăng ký, phụ huynh chỉ cần vào đúng phòng hoặc đúng đường link để gặp giáo viên.
Điểm tôi thấy thuận tiện là những cuộc gặp này không phải một buổi họp kéo dài với hàng chục phụ huynh cùng tham dự. Khoảng thời gian gặp gỡ trên không gian mạng có thể chỉ 10-15 phút nhưng gần như được dành hoàn toàn cho chính con mình.
Giáo viên có thể nói cụ thể học sinh đang làm tốt ở đâu, gặp khó khăn ở phần nào, mức độ tham gia trong lớp ra sao hay có điều gì gia đình cần lưu ý. Ngược lại, cha mẹ cũng có cơ hội chia sẻ những điều về con mà giáo viên chưa chắc quan sát được ở trường. Có cô đùa rằng không nhận gì từ email của cô chứng tỏ cháu đang hoàn thành tốt yêu cầu của bộ môn chứ không phải là cô không quan tâm sâu sát cháu.
Từ đó tôi thấy việc gặp từng giáo viên bộ môn cũng giúp phụ huynh có cái nhìn đầy đủ hơn về con. Một đứa trẻ có thể rất mạnh trong lớp học này nhưng lại gặp khó khăn ở lớp khác; có thể chủ động khi học môn mình yêu thích nhưng ít tham gia hơn ở môn không phải nhiều sở trường. Những góc nhìn đó khó có thể được phản ánh đầy đủ nếu chỉ nghe một nhận xét chung chung cũng như giáo viên e ngại sự va chạm trước tập thể như ở Việt Nam.
Hình thức đăng ký từng giờ riêng cũng giải quyết một vấn đề rất thực tế đó là phụ huynh ở Mỹ có lịch làm việc khác nhau, có người ở xa trường, có gia đình chỉ có một chiếc xe đi lại hoặc không dễ xin nghỉ cả buổi chỉ để dự một cuộc họp ngắn. Nếu một cuộc trao đổi với giáo viên chỉ cần khoảng vài phút, việc được chọn gặp trực tiếp hoặc online giúp phụ huynh dễ tham gia hơn nhiều.
Con mình đang làm tốt điều gì, cần cải thiện điều gì?
Ở cấp độ lớp lớn hơn, giáo viên cũng gửi email thông báo có thể hẹn với mình trong khung thời gian đã thông báo tùy vào nhu cầu của phụ huynh hoặc không gặp cũng không sao nếu con không gặp vấn đề gì khó khăn với môn học chứ không họp phụ huynh kiểu bắt buộc.
Tuy vậy, sau vài năm trải nghiệm, tôi thấy điều đáng chú ý không nằm ở chuyện họp qua zoom hay gặp trực tiếp bởi công nghệ chỉ là phương tiện. Điều quan trọng hơn là phụ huynh biết mình sẽ cần gặp ai, đăng ký được thời gian phù hợp và cuộc trò chuyện sẽ chỉ tập trung vào đúng đứa trẻ mà cả gia đình lẫn giáo viên cùng quan tâm thay vì phải nghe nội dung lan man hoặc của những gia đình khác.
Sau cùng, dù học sinh có bao nhiêu giáo viên, học ở bao nhiêu phòng khác nhau hay sử dụng bao nhiêu nền tảng công nghệ thì mục tiêu của phụ huynh vẫn quay về một vài câu hỏi rất đơn giản: con mình đang làm tốt điều gì, cần cải thiện điều gì và gia đình cùng nhà trường có thể làm gì tiếp theo?
Từ đó giải quyết ba câu hỏi này là phần cốt lõi của cuộc gặp giữa phụ huynh và giáo viên trở nên hiệu quả hơn nhiều thay vì chúng ta hoàn toàn bị động trước mỗi thông báo của giáo viên chủ nhiệm cho việc chuẩn bị họp phụ huynh.
Từ ngày 15-11, các trường không còn phải tổ chức họp phụ huynh ba lần mỗi năm học, đồng thời có thể làm trực tiếp, trực tuyến hoặc kết hợp.