Tiến sĩ Cấn Văn Lực, Thành viên Hội đồng Tư vấn chính sách tài chính - tiền tệ quốc gia, cho rằng Lâm Đồng có dư địa rất lớn nhưng tăng trưởng chưa tương xứng - Ảnh: M.V
Lâm Đồng là tỉnh rộng nhất nước và có quy mô kinh tế thuộc nhóm dẫn đầu, nhưng nửa đầu năm 2026 Lâm Đồng chỉ tăng trưởng 7,72%, xếp thứ 24/34 tỉnh, thành.
Chủ đề của diễn đàn tại Đà Lạt là "Đột phá thể chế - Hợp lực công tư", do Hội Doanh nhân trẻ Lâm Đồng phối hợp tổ chức. Trình bày tham luận chính, tiến sĩ Cấn Văn Lực, Thành viên Hội đồng Tư vấn chính sách tài chính - tiền tệ quốc gia, cho rằng Lâm Đồng có dư địa rất lớn nhưng tăng trưởng chưa tương xứng.
Theo số liệu ông Lực dẫn ra, quy mô GRDP năm 2025 của tỉnh Lâm Đồng xếp thứ 8, song GRDP bình quân đầu người chỉ khoảng 4.050 USD - bằng 84% mức bình quân cả nước. Tốc độ tăng trưởng 6 tháng đầu năm chỉ đạt 7,72%, thấp hơn mức 8,18% của cả nước.
Trước hết, giải ngân đầu tư công quá chậm: đến đầu tháng 9, tỉnh mới đạt 41,3%, trong khi mục tiêu là 95%. Dòng vốn tín dụng gần như đứng yên, nửa đầu năm chỉ tăng 2,24%, chưa bằng một phần ba mức tăng của cả nước. Số doanh nghiệp rút lui khỏi thị trường trong 8 tháng lên tới 2.590, tăng hơn 36%, theo số liệu Cục Thống kê và Nhóm nghiên cứu BIDV tổng hợp.
Hai thế mạnh truyền thống là nông nghiệp và du lịch, theo ông Lực, vẫn chưa trở thành động lực đúng nghĩa. Nông nghiệp giá trị còn thấp, sản xuất phân tán, liên kết nông dân - doanh nghiệp - chế biến lỏng lẻo, chế biến sâu hạn chế. Du lịch thì quá tải cục bộ, sức ép lên môi trường và chất lượng dịch vụ ngày một lớn. Chỉ số hiệu quả kinh tế tư nhân (BPI) của tỉnh chỉ đạt 3,26, thấp hơn mức trung bình cả nước là 4,2.
Ông Lực nhìn nhận việc hợp nhất ba tỉnh cũ mở ra không gian phát triển hiếm có - từ cao nguyên, trung du đến biển - cho phép Lâm Đồng hình thành một chuỗi giá trị tương đối trọn vẹn: nguyên liệu, chế biến, logistics, xuất khẩu, du lịch và đô thị. Vấn đề là tái định vị không gian và mô hình tăng trưởng sau sáp nhập.
Du lịch Lâm Đồng đang bị dồn nén ở những đô thị vốn đã nổi tiếng - Ảnh: M.V
Vị chuyên gia gợi ý bốn đột phá chiến lược đến năm 2030, gói trong công thức "Hạ tầng - Công nghệ - Chuỗi giá trị - Thể chế và nguồn nhân lực". Ưu tiên trước hết là hạ tầng giao thông liên vùng, logistics và hạ tầng số để nối Tây Nguyên với Nam Trung Bộ và Đông Nam Bộ.
Kế đó là lấy khoa học công nghệ, chuyển đổi số và chuyển đổi xanh làm nền tảng, tập trung các cụm ngành mũi nhọn như nông nghiệp công nghệ cao, chế biến sâu, năng lượng tái tạo và du lịch, cùng với cải cách thực chất môi trường đầu tư - kinh doanh.
Với du lịch, ông đề nghị thay đổi cách tính hiệu quả, không chạy theo lượng khách mà hướng tới "du lịch xanh". Với đầu tư công, tỉnh cần quyết liệt để giải ngân đạt từ 95% trở lên.
Doanh nghiệp cần mạnh dạn nói cái khó
Ở góc độ địa phương, Phó chủ tịch UBND tỉnh Lâm Đồng Nguyễn Minh cho rằng muốn kinh tế tư nhân lớn mạnh, phải tháo gỡ điểm nghẽn thể chế, cải thiện môi trường đầu tư và khơi thông dòng vốn. Ông đề nghị doanh nghiệp mạnh dạn nêu khó khăn cụ thể và cùng đề xuất giải pháp khả thi.
Giải thể doanh nghiệp: Nhiều việc cần làm bên cạnh 'chiến dịch' của ngành thuếKinh tế thị trường không chỉ cần cơ chế thông thoáng để doanh nghiệp gia nhập, mà còn phải tạo điều kiện để doanh nghiệp rút lui nhanh chóng, minh bạch và đúng pháp luật. Thế nhưng, pháp luật hiện hành vẫn có sự chênh lệch đáng kể giữa hai chiều này.