Làn sóng nghị sĩ cấp tiến muốn định hình lại Đảng Dân chủ Mỹ

Trở lại, có lợi hại hơn?

Justice Democrats là một tổ chức chính trị cánh tả tại Mỹ, chuyên hậu thuẫn các ứng viên cấp tiến thách thức những gương mặt ôn hòa trong nội bộ Đảng Dân chủ, với mục tiêu mở rộng tiếng nói của phe cấp tiến tại Quốc hội.

Theo báo New York Times, hai năm trước, tổ chức này gặp thất bại lớn khi hai nghị sĩ được họ ủng hộ là Cori Bush (bang Missouri) và Jamaal Bowman (bang New York) đều thua trong các cuộc bầu cử sơ bộ.

Cả hai đều thua các đối thủ ôn hòa hơn, vốn nhận được nguồn tài trợ lớn từ các nhóm vận động thân Israel và ngành tiền mã hóa.

• 

  Chính quyền ông Trump liên tiếp kiện các bang sát ngày bầu cử giữa kỳĐỌC NGAY

Một siêu Ủy ban hành động chính trị (PAC) có liên hệ với Ủy ban Các vấn đề công cộng Mỹ - Israel (AIPAC) đã chi gần 15 triệu USD để vận động chống ông Bowman, đồng thời hỗ trợ đối thủ của bà Bush hơn 8 triệu USD.

Theo Giám đốc truyền thông Justice Democrats Usamah Andrabi, thất bại này là hồi chuông cảnh tỉnh về sức ảnh hưởng của tiền bạc đối với các cuộc bầu cử sơ bộ.

Tuy nhiên, bối cảnh chính trị hiện nay đang mở ra cơ hội mới cho họ. Tâm lý bất mãn của cử tri Dân chủ đối với giới lãnh đạo đảng, cùng làn sóng phản đối chiến dịch quân sự của Israel tại Dải Gaza, đã tạo thêm động lực cho các ứng viên cấp tiến.

Justice Democrats dự kiến có ít nhất 7 ứng viên do tổ chức tuyển mộ hoặc hậu thuẫn bước vào Quốc hội từ tháng 1-2027. Cộng với 9 nghị sĩ đương nhiệm được tổ chức ủng hộ, lực lượng này có thể tăng gần gấp đôi.

Các ứng viên mới chủ yếu là những người trẻ theo chủ nghĩa xã hội dân chủ, với chương trình nghị sự gồm mở rộng chăm sóc sức khỏe toàn dân, bãi bỏ Cơ quan Thực thi di trú và hải quan Mỹ (ICE), đồng thời hạn chế ảnh hưởng của tiền bạc từ giới doanh nghiệp đối với chính trị.

Những gương mặt đáng chú ý hiện gồm Donavan McKinney, 34 tuổi, nghị sĩ bang Michigan; Darializa Avila Chevalier, 32 tuổi, nhà hoạt động tại New York; Melat Kiros, 29 tuổi, luật sư vừa đánh bại nữ nghị sĩ đương nhiệm có 15 nhiệm kỳ tại Denver; Claire Valdez, 37 tuổi, nghị sĩ bang New York; và bác sĩ phẫu thuật Adam Hamawy, 57 tuổi, tại New Jersey.

Cuộc cạnh tranh nội bộ phe Dân chủ

Theo New York Times, Justice Democrats không chỉ muốn tăng số ghế mà còn hướng đến tác động lên chương trình nghị sự của Đảng Dân chủ, nhất là để chuẩn bị cho cuộc bầu cử tổng thống năm 2028. 

Ông Andrabi cho rằng các ứng viên mới có thể giúp đảng khơi dậy sự ủng hộ từ các nhóm cử tri cơ sở, thay vì tiếp tục dựa vào những cách làm cũ.

Tuy nhiên, việc có thêm nghị sĩ không đồng nghĩa với khả năng định hình chính sách. Nếu Đảng Dân chủ giành lại Hạ viện, nhóm cấp tiến vẫn có thể gặp khó khi thúc đẩy các dự luật lớn do số thành viên còn hạn chế. 

Họ cũng có thể bất đồng với hạ nghị sĩ Hakeem Jeffries, người được kỳ vọng trở thành Chủ tịch Hạ viện nếu Đảng Dân chủ giành chiến thắng.

Đây không phải lần đầu các nghị sĩ cấp tiến đối mặt với sự phản đối từ nội bộ. Năm 2018, nhóm “Biệt đội” (The Squad), gồm các hạ nghị sĩ Ocasio-Cortez, Rashida Tlaib, Ilhan Omar và Ayanna Pressley, từng có nhiều bất đồng với Chủ tịch Hạ viện khi đó là Nancy Pelosi và các nghị sĩ ôn hòa.

Một số người trong đảng khi ấy xem họ là những nhân vật gây chú ý trên mạng xã hội hơn là những nhà lập pháp có khả năng thỏa hiệp.

Bà Kiros cho biết bầu không khí hiện nay đã khác. Bà nhận thấy hiện nay bà được các đồng nghiệp phe Dân chủ đón nhận cởi mở hơn so với những gì nhóm The Squad từng trải qua.

Bác sĩ Hamawy thì cho rằng thế hệ nghị sĩ mới có thể phối hợp chặt chẽ hơn để thúc đẩy các mục tiêu chung, từ chương trình chăm sóc sức khỏe toàn dân, đến bãi bỏ ICE và cải tổ nền kinh tế.

Ba ngày trước bầu cử giữa kỳ, tòa Mỹ yêu cầu chính quyền ông Trump chấm dứt đe dọa truy tố các quan chức bầu cử, nếu họ không tuân thủ yêu cầu xử lý các lá phiếu bị nghi không phải công dân Mỹ.