Tầm cao mới của sân chơi Đông Nam Á
Sự xuất hiện của FIFA ASEAN Cup có thể khiến nhiều khán giả… bối rối. 1 tháng sau ASEAN Cup 2026, giải đấu có tuổi đời nhiều thập niên, làng bóng đá Đông Nam Á lại có một sân chơi với số lượng đội tham gia gần như tương tự, quy mô và thể thức không khác biệt nhiều (ngoại trừ việc lược bỏ trận bán kết và thi đấu tập trung ở một địa điểm).
Đội tuyển VN sẽ đối mặt với thách thức lớn hơn ASEAN Cup
ẢNH: MINH TÚ
Tuy nhiên, FIFA ASEAN Cup ra đời là có lý do, và chính lý do ấy khiến chặng đường chinh phục đỉnh cao của đội tuyển VN ở giải này gian nan hơn. ASEAN Cup (tiền thân là AFF Cup trước đây) thường không diễn ra trong FIFA Days, cũng không thuộc hệ thống thi đấu của FIFA. Do đó, nhiều đội tuyển không triệu tập được lực lượng tốt nhất, đặc biệt với những đội có nhiều cầu thủ đá ở nước ngoài như Thái Lan, Philippines hay Indonesia. FIFA ASEAN Cup giải quyết triệt để bài toán này: diễn ra trong quãng FIFA Days tháng 9 và 10, do FIFA quản lý, đưa vào hệ thống thi đấu. Điều này giúp các đội tuyển có quyền triệu tập lực lượng tốt nhất mà không vấp phải sự "kháng cự" từ CLB; ngoài ra, mỗi chiến thắng ở sân chơi này cũng có số điểm thưởng lớn hơn ASEAN Cup truyền thống.
"FIFA ASEAN Cup được xây dựng để tạo ra các trận đấu có tính cạnh tranh trong lịch thi đấu quốc tế chính thức. Giải đấu hướng đến 3 mục tiêu: mở rộng cơ hội thi đấu cho các đội tuyển, tăng cường liên kết bóng đá trong khu vực và đưa các đội bóng Đông Nam Á cùng những khách mời lân cận vào một sân chơi chung", FIFA lý giải. FIFA ASEAN Cup 2026 là giải đầu tiên của sân chơi Đông Nam Á cấp độ FIFA.
Giải đấu diễn ra từ ngày 24.9 - 5.10, với 14 đội tham dự (gồm 11 đội Đông Nam Á và 3 khách mời gồm Hồng Kông, Pakistan và Bangladesh) được chia thành 2 nhóm đấu.
Nhóm 1 gồm 8 đội tuyển, chia thành 2 bảng. Bảng A có Indonesia, Malaysia, Singapore và Bangladesh. Bảng B có VN, Thái Lan, Philippines và Pakistan. Nhóm này thi đấu tập trung tại Bandung (Indonesia). Trong khi đó, nhóm 2 gồm Campuchia, Lào, Timor Leste, Brunei, Myanmar và Hồng Kông, cũng được chia thành 2 bảng A, B và thi đấu tập trung ở Hồng Kông. Cả hai nhóm đấu sẽ có nhà vô địch riêng.
8 đội bóng nhóm 1 tranh cúp theo thể thức đá vòng tròn một lượt, mỗi bảng đấu chỉ chọn 1 đội nhất bảng vào chung kết, còn đội nhì đá tranh hạng ba.
Muốn vào chung kết, đội tuyển VN chỉ có một con đường: vượt qua Thái Lan, Pakistan và Philippines để đứng đầu bảng B. Tại ASEAN Cup, đội nhì bảng vẫn vào bán kết và có cơ hội vô địch, nhưng tại FIFA ASEAN Cup thì không. Có thể xảy ra trường hợp VN bất bại 3 trận, giành 7 điểm nhưng vẫn hụt vé chung kết do kém hiệu số bàn thắng bại. Cơ hội sửa sai rất thấp, đồng nghĩa toàn đội phải tính toán kỹ lưỡng từng trận, chắt chiu từng cơ hội ghi bàn và hạn chế mắc lỗi. Đội tuyển VN lần lượt gặp Philippines (26.9), Thái Lan (29.9) và Pakistan (2.10).
Ban đầu, tiền thưởng vô địch là 1 triệu USD (25,9 tỉ đồng), nhưng theo một số nguồn tin, mức thưởng đã giảm xuống 650.000 USD, tương đương 16,9 tỉ đồng.
FIFA ASEAN Cup hướng đến 3 mục tiêu: mở rộng cơ hội thi đấu cho các đội tuyển, tăng cường liên kết bóng đá trong khu vực và đưa các đội bóng Đông Nam Á cùng những khách mời lân cận vào một sân chơi chung.
FIFAThử thách cực lớn
So với ASEAN Cup 2026, đội tuyển VN vắng đội trưởng Quang Hải và trung vệ Thành Chung do chấn thương. HLV Kim Sang-sik gọi 3 tân binh gồm Ngô Đăng Khoa, Williams Minh Hoàng và Nguyễn Adou Leygley Minh. Cả 3 đều là Việt kiều, phản ánh tư duy của ông Kim: khi nội binh chất lượng đã "cạn", còn ngoại binh nhập tịch cũng chưa đặc sắc, lực lượng Việt kiều là làn gió mới để nâng cấp đội tuyển. Tại FIFA ASEAN Cup 2026, đội tuyển VN có 8 cầu thủ nhập tịch, nhiều nhất từ trước tới nay. Còn lại, về cơ bản khung cầu thủ (và có lẽ cả lối chơi) của VN không thay đổi. HLV Kim đã dùng lực lượng tốt nhất để vô địch ASEAN Cup 2026. Sau 1 tháng, nhà cầm quân Hàn Quốc ưu tiên gọi những gương mặt ăn ý, giàu kinh nghiệm và có sẵn cảm giác thi đấu. Tức là đội tuyển VN vẫn vậy, nhưng đối thủ sẽ khác, với lực lượng mạnh nhất xuất hiện nhờ giải đấu đã "đóng mác" FIFA.
Tại bảng B, ngoại trừ Pakistan có thứ hạng thấp, VN cần lưu ý Philippines và Thái Lan. Philippines quyết định gọi 11 cầu thủ đang đá tại Mỹ và châu Âu về dự FIFA ASEAN Cup, nổi bật có Bjorn Kristensen, Randy Schneider, Sandro Reyes hay anh em nhà Tabinas. Chỉ 9 trong số 23 gương mặt mà HLV Carles Cuadrat triệu tập ở giải này từng đá ASEAN Cup 2026. 14 cầu thủ còn lại đều là dàn Phi kiều ở tầm châu Âu, chỉ xuất hiện ở các giải của FIFA như vòng loại Asian Cup, vòng loại World Cup. Trong đó, Bjorn Kristensen là gương mặt VN cần đề phòng. Ở tuổi 24, Kristensen đã chơi 130 trận tại hạng đấu cao nhất Na Uy. Anh ghi 13 bàn sau 17 trận cho Philippines nhờ khả năng tì đè, càn lướt và chiều cao lý tưởng 1,83 m. Hậu vệ Paul Tabinas cũng đáng gờm khi chơi cho Dinamo Zagreb, đội bóng mạnh nhất Croatia, bên cạnh Isaiah Alakiu, hậu vệ đá cho đội trẻ Brighton (Anh). HLV Kim Sang-sik từng ra mắt VN bằng trận thắng 3-2 trước Philippines trên sân Mỹ Đình tại vòng loại World Cup 2026, nhưng lần đọ sức này sẽ khác.
Đối thủ mạnh nhất của thầy trò ông Kim ở bảng B hiển nhiên là Thái Lan. "Voi chiến" đang sục sôi khát vọng thắng VN khi đã thua 3 trong 4 trận chung kết ASEAN Cup gần nhất. HLV Anthony Hudson triệu tập lực lượng mạnh nhất có thể tại FIFA ASEAN Cup 2026, với Chanathip Songkrasin, Supachok Sarachat, Supachai Chaided… Trong đó các ngôi sao đang đá ở nước ngoài là Supachok, Teerapat Pruentong (Nhật Bản) và Nicholas Mickelson (Đức). Sự trở lại của Chanathip, cầu thủ từng lọt vào đội hình tiêu biểu J-League là bổ sung giá trị hơn cả. Ở tuổi 33, Chanathip vẫn là cầu thủ thuần Đông Nam Á có đẳng cấp cao nhất, nhờ lối đá kỹ thuật, tinh quái, tư duy vượt trội để đọc trận đấu và xử lý không gian hẹp. Thái Lan từng "bí" ý tưởng ở chung kết gặp VN do thiếu những mũi công có nhãn quan xuất sắc, nhưng với Chanathip và Supachok, cuộc tái đấu ngày 29.9 sẽ khác. Thái Lan dự giải với lực lượng có chiều sâu hơn (sàng lọc kỹ từ 55 xuống 23 cầu thủ), kinh nghiệm và quyết tâm lớn hơn.