Những năm gần đây, khi xu thế bán/mua mang đi ngày một phát triển, số lượng các quán cà-phê, trà sữa, món ăn vặt… có diện tích chỉ từ 20m2 trở xuống ngày một nhiều hơn. Các quán mặt bằng nhỏ cũng được thiết kế có ý tưởng rõ ràng, đầu tư trang thiết bị hiện đại và quan trọng là phải bảo đảm vệ sinh an toàn thực phẩm.
Cửa hàng bán bánh mì và cà-phê Gubami nằm trên đường Nguyễn Bỉnh Khiêm, phường Sài Gòn, TP Hồ Chí Minh, dù diện tích chỉ khoảng 20 m2 nhưng chị Phương Như, chủ quán cho biết đã đầu tư gần 300 triệu đồng cho việc thiết kế và các loại trang thiết bị chế biến. Ngay tại khu vực này thì ngoài Gubami còn có nhiều hàng quán khác, vì tập trung những CLB tập luyện thể thao, trường học, văn phòng, nghĩa là lưu lượng khách rất đông. Chị Phương Như cho biết, dù quán mới khai trương được khoảng một tháng nhưng có tiềm năng thu hồi vốn sau chín tháng. Thực tế, nhiều mô hình hàng quán nhỏ hiện nay đều có khoảng thời gian hoàn vốn từ sáu - chín tháng. Yếu tố này giúp người làm kinh doanh giảm được áp lực.
Nhiều đơn vị kinh doanh lớn hiện nay cũng đang sử dụng mô hình này. Lấy thí dụ như Bách Hóa Xanh (BHX), chỉ sau gần chín tháng đầu năm 2026 đã mở mới 1.000 cửa hàng, trong số đó có rất nhiều cửa hàng với diện tích chỉ từ 150-200m2 tại khu vực TP Hồ Chí Minh. Cần biết rằng, trong giai đoạn trước đó, BHX rất chú trọng đến những cửa hàng với diện tích từ
300 m2 trở lên và đây thường được gọi là cửa hàng lớn, đặt tại những vị trí đắc địa. Nhưng rõ ràng, để tăng được độ phủ, đặc biệt tại những khu dân cư, nhiều ngõ hẻm, việc tìm kiếm mặt bằng lớn không đơn giản nên các cửa hàng quy mô nhỏ được BHX lựa chọn. Mặt khác, sự phát triển của công nghệ cũng đồng thời đo lường, thống kê và tính toán ra được những sản phẩm nào mà từng khu vực có nhu cầu, nên các cửa hàng cũng không cần diện tích quá lớn để cất trữ hàng hóa. Giữa các cửa hàng của BHX cũng thường xuyên có sự trao đổi hàng hóa, cửa hàng nhỏ thiếu hàng có thể nhập hàng từ các cửa hàng lớn gần đó.
Nói tóm lại, sự xuất hiện của những cửa hàng nhỏ cho thấy xu hướng mới trong lĩnh vực bán lẻ, dịch vụ, trong đó ưu tiên việc tiếp cận gần nhất, nhiều nhất với người mua, đồng thời tối ưu hóa hiệu quả kinh doanh. Câu hỏi mặt bằng lớn hay mặt bằng nhỏ, cái nào thuận lợi hơn sẽ được thay bằng câu hỏi mặt bằng nào sinh lời hiệu quả nhất.
THÁI CA