Trang phân tích hàng không Fl360Aero cho rằng máy bay Learjet 60, mang số hiệu N722BD và chở theo tổng cộng 9 người, trong những phút cuối của chuyến bay định mệnh ngày 1/11 đã đi vào vùng dông đối lưu đang mạnh lên rất nhanh.
Dông đối lưu, hay còn gọi là dông nhiệt, là hiện tượng thời tiết cực đoan xảy ra khi không khí nóng ẩm ở gần mặt đất bị nung nóng mạnh, bốc lên cao nhanh chóng, mang theo mưa rào, sấm sét, gió giật mạnh và đôi khi có mưa đá.
"Một trong những dữ liệu đáng chú ý là sự phát triển theo chiều thẳng đứng của đám mây đối lưu gần đường bay của máy bay", Fl360Aero nhận định.
Thời điểm Learjet 60 bay qua vùng thời tiết xấu
Thời điểm Learjet 60 bay qua vùng thời tiết xấu. Đồ họa: FlightRadar24
Theo ước tính của Matthew Cappucci, làm việc cho ứng dụng dự báo thời tiết MyRadar Weather ở Florida, đỉnh khối mây khi đó từ độ cao khoảng 10.000 m lúc 12h36 đã tăng lên hơn 14.600 m lúc 12h56, gần gấp rưỡi trong chỉ 20 phút.
Yếu tố này cho thấy môi trường đối lưu ở khu vực diễn ra với cường độ mạnh, có khả năng tạo ra các luồng khí chuyển động thẳng đứng, lượng mưa lớn và nhiễu động đáng kể. Vào thời điểm đó, chiếc Learjet 60 được cho là đang bay ở độ cao khoảng 10.600 m, nằm trong phạm vi chiều cao của vùng mây đang phát triển.
Đồ họa do MyRadar Weather cho thấy N722BD bay lạc vào vùng dông phát triển nhanh ở khu vực Royal Palm Beach, Loxahatchee Groves và Westlake, cách thành phố Palm Beach gần 13 km về phía tây lúc 12h47-12h48.
Bản đồ theo dõi chuyến bay FlightRadar24 cũng cho thấy chiếc Learjet 60 cắt ngang qua vùng thời tiết dông bão ngay trước khi bắt đầu mất độ cao.
Theo bản ghi âm liên lạc giữa máy bay và kiểm soát không lưu, tổ lái thông báo máy bay gặp nhiễu động trung bình và đóng băng trong nhẹ trên bề mặt vào khoảng 12h45. Nhiệt độ bên ngoài được báo cáo ở mức âm 47 độ C.
Trong những phút tiếp theo, lượng mưa ở khu vực này tăng lên khi máy bay tiếp cận vùng đối lưu và tổ lái đề nghị được tăng độ cao lên khoảng 11.200 m, tức vẫn thấp hơn đỉnh của cơn dông.
Đồ họa cho thấy chiếc Learjet 60 bay xuyên qua dông đối lưu lúc 12h48, ngay trước khi gặp nạn. Đồ họa: X/MyRadar Weather
Tình hình sau đó nhanh chóng xấu đi. Máy bay bắt đầu hạ độ cao với tốc độ kinh hoàng, phi công phát tín hiệu khẩn cấp và thông báo tình trạng vượt quá giới hạn tốc độ. Dữ liệu theo dõi chuyến bay ghi nhận tốc độ hạ độ cao tăng đột biến, có thời điểm ở mức 9.100-9.700 m trong một phút, trước khi tín hiệu máy bay biến mất.
Máy bay khi đó đột ngột chúi xuống từ trên cao, đâm gần khu dân cư rồi bùng cháy dữ dội. Thống đốc Florida Ron DeSantis mô tả đây là vụ tai nạn "thảm khốc", cho biết máy bay lao xuống giống như một quả tên lửa và tạo hố lớn bên đường. Toàn bộ 9 người trên khoang thiệt mạng.
Các cơn dông xuất hiện nhiều ở miền nam Florida trong ngày xảy ra tai nạn, theo ghi nhận của Palm Beach Post.
Hiện trường vụ rơi máy bay tại Florida
Máy bay Learjet 60 rơi "như tên lửa" xuống vỉa hè tại Palm Beach, phát nổ tạo ra một hố lớn và máy bay chỉ còn những mảnh vụn. Video: X/AzIntel
Elliot Johnson, phi công có hơn 40 năm kinh nghiệm, cho biết phi công thường tìm cách tránh dông bằng cách đổi hướng hoặc điều chỉnh độ cao để bay phía trên vùng thời tiết nguy hiểm.
Công nghệ radar và vệ tinh tích hợp trên các máy bay, cộng với thông tin từ các chuyến bay lân cận, thường giúp phi công sớm nhận diện những khu vực này.
Cục Hàng không Liên bang Mỹ (FAA) cùng Ủy ban An toàn Giao thông Quốc gia (NTSB) đang điều tra vụ tai nạn và chưa bình luận về nguyên nhân.
Chiếc Learjet gặp nạn được đăng ký dưới tên công ty LR60271 LLC tại bang Delaware và được cho là có giá khoảng 2 triệu USD. Đây là vụ tai nạn nghiêm trọng nhất từng được ghi nhận liên quan đến dòng Learjet 60, theo dữ liệu của Quỹ An toàn Bay.
Thanh Danh (Theo Palm Beach Post, AP, FL360Aero)