Ông Nguyễn Mạnh Cường, chuyên viên tư vấn tài chính, chia sẻ câu chuyện của một khách hàng tại Hà Nội. Thay vì chờ cuối tháng còn bao nhiêu mới tiết kiệm, chị Hương có thói quen gửi ngay 5 triệu đồng vào sổ tiết kiệm online sau khi nhận lương. Phần tiền còn lại được dùng cho chi tiêu, sinh hoạt hàng ngày.
Khi tiền được chuyển sang sổ tiết kiệm riêng, khoản tiền này được tách khỏi nguồn tiền phục vụ chi tiêu thường xuyên. Cách làm này giúp chị Hương chủ động giới hạn ngân sách sinh hoạt và tìm cách cân đối các khoản chi trong phần tiền còn lại.
Thói quen này mang lại thay đổi rõ rệt về khả năng tích lũy. Sau khoảng 20 tháng, chị Hương đã tích lũy được 100 triệu đồng. Sau 5 năm, với mức tiết kiệm đều đặn 5 triệu đồng mỗi tháng và chưa tính tiền lãi, chị có khoảng 300 triệu đồng. Chị từng chia sẻ nhân viên ngân hàng “hết hồn” khi thấy số lượng sổ tiết kiệm của mình.
Theo ông Nguyễn Mạnh Cường, cách tiết kiệm này có thể xem là việc áp dụng nguyên tắc “trả cho bản thân trước”. Việc tách riêng tiền tiết kiệm ngay sau khi nhận lương giúp hạn chế khả năng sử dụng khoản tiền này cho các nhu cầu phát sinh. Khi đã hình thành được thói quen tiết kiệm và kiểm soát chi tiêu, số tiền tích lũy có thể tăng lên khi thu nhập và khả năng tiết kiệm được cải thiện.
Một ưu điểm khác của cách làm này là hạn chế tình trạng chi tiêu tăng theo thu nhập. Khi một phần tiền được tách ra ngay từ đầu, người tiết kiệm sẽ duy trì một giới hạn nhất định cho ngân sách sinh hoạt, thay vì có xu hướng sử dụng toàn bộ số tiền mình đang có.
Việc chia nhỏ tiền thành nhiều sổ tiết kiệm, chẳng hạn mỗi sổ 5 triệu đồng, có thể giúp người gửi chủ động rút từng khoản khi cần, thay vì phải tất toán toàn bộ một khoản tiết kiệm lớn.
Khi tổng số tiền tích lũy đã đạt vài trăm triệu đồng, người tiết kiệm có thể xem xét lại cách quản lý dòng tiền. Việc duy trì quá nhiều sổ tiết kiệm nhỏ có thể không còn thuận tiện trong theo dõi và quản lý.
Các khoản tiền có thể được sắp xếp lại theo mục tiêu và kỳ hạn để dễ theo dõi hơn, đồng thời cân nhắc các sản phẩm tài chính khác.
Với 300 triệu đồng, khách hàng có thể gom các sổ nhỏ 5 triệu đồng khi đáo hạn thành 2-3 sổ tiết kiệm lớn, kỳ hạn 6-12 tháng, hoặc chứng chỉ tiền gửi nếu phù hợp, qua đó có thể cân nhắc mức sinh lời và kỳ hạn phù hợp với mục tiêu tài chính. Một phần có thể được giữ dưới dạng tiền gửi tiết kiệm online ngắn hạn để phục vụ các nhu cầu phát sinh.
Khi đã có khoản dự phòng phù hợp và xác định được nhu cầu sử dụng tiền trong ngắn hạn, phần tiền nhàn rỗi còn lại có thể được cân nhắc phân bổ cho các mục tiêu dài hạn. Khách hàng có thể trích một phần để đầu tư tích sản vào quỹ mở cổ phiếu hoặc các tài sản đầu tư dài hạn, tùy mục tiêu tài chính và khả năng chấp nhận rủi ro.