Theo bác sĩ, ThS. Phạm Văn Phúc, Phó Giám đốc Trung tâm Hồi sức tích cực, Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương, bệnh nhân L.T.S. (23 tuổi, trú tại Tuyên Quang) trước đó chưa ghi nhận bệnh lý nền. Khi xuất hiện sốt cao kèm đau tức bụng, người bệnh tự sử dụng thuốc tại nhà nhưng không thuyên giảm. Đến ngày thứ ba, bệnh nhân bắt đầu đại tiện phân lỏng nhiều lần, buồn nôn và mệt mỏi.
Sau khi được đưa đến cơ sở y tế gần nhà, bệnh nhân được chẩn đoán sốt xuất huyết và điều trị truyền dịch. Tuy nhiên, tình trạng không cải thiện mà tiếp tục xấu đi. Người bệnh mệt nhiều, kích thích, tụt huyết áp và suy hô hấp, buộc phải đặt ống nội khí quản, thở máy trước khi chuyển đến Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương.
Khi nhập viện, bệnh nhân trong tình trạng nguy kịch. Dù được thở máy với nồng độ oxy 100%, độ bão hòa oxy trong máu chỉ đạt khoảng 80%. Nhịp tim tăng lên 120-140 lần/phút, huyết áp tụt còn 80/40 mmHg dù đã sử dụng thuốc vận mạch. Người bệnh tím tái, đầu chi lạnh, thông khí hai phổi giảm.
Kết quả xét nghiệm xác định bệnh nhân dương tính với virus Dengue, kèm những bất thường về chức năng gan, thận và đông máu. Các bác sĩ chẩn đoán sốc sốt xuất huyết Dengue, suy hô hấp nguy kịch tiến triển thành hội chứng suy hô hấp cấp tiến triển (ARDS), đồng thời theo dõi nhiễm khuẩn đường tiêu hóa.
Theo bác sĩ Phúc, đây là trường hợp sốt xuất huyết diễn biến đặc biệt nghiêm trọng ở người trẻ tuổi, không có bệnh nền. Tình trạng sốc đi kèm tổn thương phổi nặng khiến tính mạng người bệnh bị đe dọa trực tiếp.
Trước tình trạng suy hô hấp không đáp ứng với thở máy dù đã sử dụng nồng độ oxy tối đa, các bác sĩ Trung tâm Hồi sức tích cực quyết định triển khai kỹ thuật trao đổi oxy qua màng ngoài cơ thể (VV-ECMO) để hỗ trợ quá trình trao đổi khí.
Bên cạnh ECMO, bệnh nhân được điều trị phối hợp bằng thở máy, thuốc vận mạch và lọc máu liên tục. Các biện pháp hồi sức được triển khai nhằm hỗ trợ tuần hoàn, kiểm soát rối loạn chuyển hóa, cân bằng dịch và hỗ trợ chức năng thận. Trong quá trình điều trị, người bệnh được theo dõi chặt chẽ tình trạng huyết động, đông máu và chức năng các cơ quan.
Sau thời gian hồi sức chuyên sâu, tình trạng oxy hóa máu và huyết động của bệnh nhân từng bước cải thiện. Tuy nhiên, người bệnh vẫn cần duy trì ECMO và các biện pháp hỗ trợ tích cực trước khi tiếp tục có những chuyển biến thuận lợi.
Đến 15h ngày 26/10, sau 13 ngày điều trị tại Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương, bệnh nhân đã được rút ECMO và rút ống nội khí quản. Người bệnh hiện tỉnh táo, tiếp tục được theo dõi và chăm sóc tại bệnh viện. Nếu sức khỏe ổn định và đáp ứng các tiêu chí ra viện, bệnh nhân dự kiến xuất viện vào ngày 27/10.
Từ tình trạng sốc sốt xuất huyết, suy hô hấp nguy kịch, phải thở máy với nồng độ oxy tối đa và can thiệp ECMO, nam thanh niên đã từng bước hồi phục sau 13 ngày hồi sức tích cực.
Hết sốt vẫn tiềm ẩn nhiều nguy hiểm
Trường hợp bệnh nhân 23 tuổi một lần nữa cho thấy sốt xuất huyết không chỉ gây sốt cao, đau nhức thông thường mà còn có thể dẫn đến sốc, suy hô hấp và tổn thương nhiều cơ quan, ngay cả ở người trẻ không có bệnh lý nền.
Theo BS Phúc, sốt xuất huyết Dengue là bệnh truyền nhiễm do virus Dengue gây ra, lây truyền chủ yếu qua muỗi vằn Aedes. Bệnh có thể xuất hiện ở mọi lứa tuổi. Phần lớn người mắc có thể hồi phục, nhưng một số trường hợp diễn biến nặng do thoát huyết tương, dẫn đến sốc, xuất huyết nghiêm trọng hoặc tổn thương các cơ quan.
Đáng lưu ý, giai đoạn nguy hiểm của bệnh thường rơi vào ngày thứ 3 đến ngày thứ 7 kể từ khi khởi phát, đặc biệt khi người bệnh bắt đầu giảm sốt hoặc vừa hết sốt. Trong thời gian này, tình trạng thoát huyết tương, cô đặc máu, giảm tiểu cầu và sốc có thể xuất hiện.
Điều đó đồng nghĩa với việc người bệnh không thể chủ quan chỉ vì thân nhiệt đã trở lại bình thường. Nếu không được theo dõi và phát hiện kịp thời những dấu hiệu cảnh báo, tình trạng sức khỏe có thể chuyển biến xấu nhanh chóng.
Bác sĩ Phúc khuyến cáo người dân cần đặc biệt lưu ý khi người mắc sốt xuất huyết xuất hiện đau bụng nhiều hoặc liên tục, nôn nhiều, mệt lả, vật vã, lừ đừ, chảy máu bất thường, tiểu ít hoặc khó thở. Đây là những biểu hiện cần được đánh giá y tế khẩn cấp, không nên tự theo dõi tại nhà.
Người nghi mắc sốt xuất huyết cũng không nên tự ý truyền dịch tại nhà. Việc bù dịch cần được thực hiện theo chỉ định và hướng dẫn của nhân viên y tế, bởi tình trạng bệnh và nhu cầu dịch của mỗi người có thể khác nhau. Bên cạnh đó, người bệnh cần tránh sử dụng aspirin, ibuprofen và các thuốc chống viêm không steroid khác do nguy cơ làm tăng xuất huyết.
Việc sử dụng thuốc hạ sốt, bù dịch và theo dõi xét nghiệm cần tuân thủ hướng dẫn chuyên môn. Khi có dấu hiệu bất thường, người bệnh cần đến cơ sở y tế để được thăm khám, thay vì chờ đợi các triệu chứng tự thuyên giảm.
Hiện Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương đang điều trị 18 bệnh nhân sốt xuất huyết Dengue. Trong số đó, trường hợp nam thanh niên 23 tuổi phải can thiệp ECMO cho thấy mức độ nguy hiểm của bệnh và tầm quan trọng của việc theo dõi sát diễn biến lâm sàng.
Bên cạnh phát hiện sớm và điều trị đúng cách, người dân cần chủ động phòng bệnh bằng cách loại bỏ các vật dụng đọng nước, đậy kín dụng cụ chứa nước, diệt lăng quăng và hạn chế muỗi đốt. Người dân có thể tìm hiểu về vắc xin sốt xuất huyết, đồng thời trao đổi với nhân viên y tế để được tư vấn về độ tuổi, chỉ định và hướng dẫn sử dụng phù hợp.