Đề xuất được Bộ An ninh Nội địa Mỹ (DHS) công bố ngày 7/10. Theo đó, các đại học có chứng nhận SEVP (được phép tuyển sinh quốc tế) sẽ phải nộp khoản phí 70.000 USD (khoảng 1,8 tỷ đồng) cho mỗi sinh viên diện visa F-1 đăng ký chương trình Thực tập tùy chọn (OPT) lần đầu. Với các lần gia hạn tiếp theo, mức phí là 30.000 USD.
Hiện, sinh viên với visa F-1 được ở lại thực tập 12-36 tháng theo diện OPT nếu công việc liên quan trực tiếp ngành học. Đây được coi là cầu nối để họ tích lũy kinh nghiệm và thời gian làm việc, rồi chuyển sang visa lao động, trước khi xin thẻ xanh và trở thành thường trú nhân.
Theo đề xuất mới, trường phải hoàn tất khoản phí nói trên trước khi đề xuất trên Hệ thống Thông tin sinh viên và Khách trao đổi (SEVIS) để sinh viên ở lại theo diện OPT. Du học sinh sau đó mới đủ điều kiện nộp đơn xin cấp phép làm việc lên Cục Di trú và Nhập tịch Mỹ (USCIS). Nếu trường không đóng, USCIS sẽ từ chối.
Thông báo của DHS chưa làm rõ liệu trường có thể thu hoặc chuyển khoản phí này sang sinh viên và doanh nghiệp hay không.
Đại diện DHS giải thích đề xuất nhằm chấm dứt tình trạng chương trình OPT bị biến tướng thành "cửa sau" để sinh viên quốc tế gia nhập lực lượng lao động Mỹ hay cung cấp nguồn lao động giá rẻ. Cơ quan này đã phát hiện nhiều vi phạm như địa điểm làm việc của du học sinh không hợp lệ hay các đường dây "trả tiền để ở lại" (pay-to-stay).
DHS tin rằng việc thu phí sẽ buộc các trường đại học thắt chặt giám sát và tuyển chọn kỹ lưỡng hơn trước khi đề xuất sinh viên tham gia OPT. Du học sinh cũng phải chứng minh năng lực thực sự, giúp người lao động Mỹ không phải cạnh tranh vô lý với lực lượng lao động nước ngoài giá rẻ.
Đề xuất này cũng phù hợp với các sắc lệnh gần đây của Tổng thống Mỹ về bảo vệ lao động nội địa và siết chặt các chương trình nhập cư dựa trên việc làm. Toàn bộ số tiền thu được sẽ được nộp vào Kho bạc Mỹ.
DHS tiếp nhận ý kiến đóng góp của công chúng đến ngày 9/11, sau đó sẽ xem xét để điều chỉnh quy định trước khi ra quyết định chính thức.
Tính đến hết năm học 2024-2025, Mỹ có khoảng 1,18 triệu sinh viên quốc tế, trong đó người Việt gần 25.600. Song, nhiều báo cáo mới cho thấy số du học sinh nhập học tại Mỹ mùa thu vừa qua đã giảm 17%, gần 60% đại học ghi nhận sụt giảm hồ sơ từ nước ngoài.
Lý do là giới chức Mỹ đưa ra hàng loạt đề xuất và quy định mới khiến con đường đi học và ở lại làm việc của du học sinh ngày càng thu hẹp, như tăng phí bảo lãnh lao động nước ngoài có tay nghề cao H-1B, áp trần thời gian lưu trú với du học sinh (đang tạm hoãn), và mới đây là siết thực tập gắn với chương trình học - CPT.
Sinh viên Đại học Wisconsin-Madison. Ảnh: Fanpage trường
Khánh Linh