Mỹ phát trực tiếp vụ quân đội xử bắn tử tù lần đầu kể từ Thế chiến II

Nguồn ảnh: VietnamNet

Bộ trưởng Chiến tranh Mỹ Pete Hegseth đã công bố kế hoạch phát trực tiếp (livestream) việc quân đội xử bắn một cựu bác sĩ tâm thần thuộc Lục quân bị kết án sát hại 13 người tại một căn cứ quân sự ở bang Texas.

Nidal Malik Hasan, cựu Thiếu tá Lục quân Mỹ bị kết án tử hình vì vụ xả súng tại căn cứ Fort Hood năm 2009, dự kiến sẽ đối mặt với đội xử bắn của quân đội vào đầu tháng 12 tới. Đây sẽ là vụ hành quyết đầu tiên do quân đội Mỹ thực hiện trong hơn 6 thập kỷ qua và cũng là vụ hành quyết đầu tiên do đội xử bắn của Lục quân Mỹ thực hiện kể từ Thế chiến II.

Nidal Malik Hasan.jpg — Nidal Malik Hasan trong bức ảnh do nhà chức trách Mỹ công bố năm 2012. Ảnh: Văn phòng cảnh sát trưởng hạt Bell

Theo đài RT, trong cuộc trao đổi với nhà bình luận bảo thủ Jack Posobiec hôm 8/10, Bộ trưởng Chiến tranh Mỹ Hegseth đã bảo vệ quyết định hành quyết Hasan ngay tại căn cứ nơi hắn thực hiện vụ thảm sát.

"Hasan sẽ phải đối mặt với đội xử bắn gồm các binh sĩ, đúng như lẽ thường. Chúng tôi sẽ đảm bảo mọi người có thể theo dõi sự kiện này một cách công khai vì công chúng cần hiểu rằng những hành động như vậy sẽ phải gánh chịu hậu quả nghiêm trọng”, ông Hegseth nói.

Theo tờ Washington Post, Bộ Chiến tranh Mỹ sau đó đã xác nhận vụ xử tử Hasan sẽ được phát trực tiếp để công chúng theo dõi và các thông tin chi tiết hơn sẽ được công bố sau.

Hasan, một người Hồi giáo sinh ra tại Mỹ và từng giữ vai trò bác sĩ tâm thần của Lục quân Mỹ, đã nổ súng tại một trung tâm xử lý thủ tục quân sự ở Fort Hood vào ngày 5/11/2009, khiến 13 người thiệt mạng và 32 người khác bị thương. Theo hồ sơ tòa án, Hasan đã hô vang cụm từ "Allahu akbar" có nghĩa là "Thượng đế vĩ đại" trong tiếng Ảrập trong suốt vụ tấn công.

Trước đó, tay súng này từng trao đổi thư điện tử với giáo sĩ Hồi giáo cực đoan Anwar al-Awlaki, người về sau đã thiệt mạng trong một vụ tập kích bằng máy bay không người lái của Mỹ tại Yemen.

Trong các phiên xét xử tại tòa án quân sự, Hasan đã thừa nhận trách nhiệm về vụ thảm sát, đồng thời tuyên bố hắn hành động để bảo vệ những người Hồi giáo khác khỏi các chiến dịch quân sự của Mỹ tại Afghanistan.

Năm 2013, Hasan bị kết tội giết người có chủ đích cũng như âm mưu giết người và bị kết án tử hình. Tòa án Tối cao Mỹ đã từ chối xem xét lại bản án của tử tù này vào tháng 3/2025, mở đường cho Tổng thống Donald Trump vào đầu tháng này phê chuẩn việc thi hành án theo đề xuất của ông Hegseth.

Vụ hành quyết dự kiến diễn ra lúc 13h ngày 3/12. Hasan vẫn có thể tìm cách trì hoãn việc thi hành án thông qua một thủ tục pháp lý riêng tại tòa án liên bang dành cho dân sự.

Kế hoạch phát trực tiếp vụ xử bắn cựu Thiếu tá Nidal Malik Hasan đánh dấu tiền lệ chưa từng có trong lịch sử tư pháp quân sự hiện đại của Mỹ. Đây không chỉ là vụ thi hành án đầu tiên của quân đội nước này sau hơn 6 thập kỷ, mà còn là lần đầu tiên Lục quân Mỹ áp dụng hình thức xử bắn công khai kể từ Thế chiến II. Động thái truyền thông trực tiếp này phản ánh thông điệp răn đe quyết liệt từ giới chức quốc phòng trước các hành vi phản bội và tấn công nội bộ. Hồ sơ vụ án năm 2009 tại căn cứ Fort Hood từng gây chấn động dư luận khi cựu bác sĩ tâm thần quân y nổ súng sát hại 13 người và khiến 32 người khác bị thương. Động cơ cực đoan hóa cùng việc liên lạc với giáo sĩ Hồi giáo Anwar al-Awlaki đã biến vụ thảm sát thành một trong những biến cố an ninh nghiêm trọng nhất ngay trong lòng nước Mỹ. Phán quyết tử hình năm 2013 do tòa án quân sự đưa ra nhận được sự phê chuẩn cuối cùng sau khi Tòa án Tối cao từ chối xem xét kháng cáo vào tháng 3/2025. Quyết định thi hành án dự kiến diễn ra vào ngày 3/12 tới ngay tại hiện trường xảy ra thảm kịch năm xưa. Mặc dù tử tù vẫn còn khả năng tìm kiếm cơ hội trì hoãn thông qua thủ tục tại tòa án liên bang dân sự, tiến trình pháp lý quân sự hiện đã hoàn tất các bước chuẩn bị cuối cùng. Việc công khai hóa buổi xử bắn tiếp tục tạo nên làn sóng tranh luận sâu sắc về ranh giới giữa tính răn đe pháp luật và các chuẩn mực thực thi công lý.