Mỹ tính chuyển UAV MQ-9 Reaper từ châu Phi sang Nam Mỹ chống ma túy

Nguồn ảnh: Thanh Niên

Quân đội Mỹ dự kiến điều động các máy bay không người lái (UAV) MQ-9 Reaper đang hoạt động tại châu Phi sang Bộ Tư lệnh miền Nam của Mỹ (SOUTHCOM), để giám sát các hoạt động quân sự tại vùng biển Caribbean và Nam Mỹ.

CNN ngày 18.9 dẫn 6 nguồn thạo tin cho biết động thái trên diễn ra trong bối cảnh chính quyền Tổng thống Donald Trump công khai kế hoạch phối hợp với các đối tác trong khu vực. Theo đó, Mỹ sẽ mở rộng hoạt động trên bộ nhằm tăng cường các chiến dịch chống ma túy tại Nam Mỹ.

Hiện chưa rõ Mỹ sẽ điều chuyển bao nhiêu chiếc MQ-9 Reaper. Tuy nhiên, nguồn tin cho biết phần lớn số UAV thuộc Bộ Tư lệnh châu Phi của Mỹ (AFRICOM) có thể được chuyển sang SOUTHCOM. Hai nguồn tin khác cho biết các UAV sẽ được sử dụng để thu thập thông tin tình báo và thực hiện các cuộc tấn công chính xác.

Một số nguồn tin cũng cảnh báo việc điều chuyển UAV khỏi châu Phi có thể ảnh hưởng đến các hoạt động chống khủng bố của Mỹ tại lục địa này. Các nhóm Hồi giáo al-Shabaab và tổ chức Nhà nước Hồi giáo tự xưng (IS) vẫn hoạt động tại nhiều khu vực, trong khi sự hiện diện quân sự của Mỹ ở châu Phi đã giảm trong những năm gần đây.

Theo Chiến lược Quốc phòng Quốc gia công bố vào tháng 1, Bộ trưởng Chiến tranh Pete Hegseth từng xác định bảo vệ lãnh thổ Mỹ và Tây bán cầu là ưu tiên hàng đầu của Lầu Năm Góc.

Trong gần 1 năm qua, Mỹ đã tiến hành nhiều cuộc tấn công nhằm vào các tàu bị cáo buộc vận chuyển ma túy tại Caribbean và phía đông Thái Bình Dương. Năm 2025, Washington từng triển khai UAV MQ-9 Reaper, tiêm kích F-35 và ít nhất 1 máy bay AC-130 đến Caribbean trong một chiến dịch tương tự.

Tuy nhiên, hiệu quả lâu dài của các chiến dịch này vẫn chưa rõ. Các băng nhóm buôn ma túy có thể thay đổi tuyến đường hoặc cách thức vận chuyển để tránh bị phát hiện.

Trong những tuần gần đây, Mỹ cũng thay đổi cách thức xử lý các tàu bị nghi vận chuyển ma túy. Lực lượng Mỹ đã chặn bắt hơn nửa tá tàu, đưa thủy thủ đoàn lên bờ và chuyển giao họ cho các nước đối tác trước khi đánh chìm các tàu này.

Ngoại trưởng Marco Rubio cho biết việc Mỹ thay đổi cách thức hoạt động vì nước này đang phối hợp chiến dịch với các quốc gia trong khu vực. Theo ông, mỗi nước có luật pháp và hệ thống riêng nên Mỹ cần phải tuân thủ.

Quân đội Mỹ dự kiến điều động phần lớn máy bay không người lái MQ-9 Reaper từ Bộ Tư lệnh châu Phi (AFRICOM) sang Bộ Tư lệnh miền Nam (SOUTHCOM). Động thái này nhằm tăng cường giám sát, thu thập tình báo và thực hiện các cuộc tấn công chính xác tại Caribbean và Nam Mỹ. Quyết định nằm trong kế hoạch phối hợp mở rộng các chiến dịch chống ma túy trên bộ cùng các đối tác khu vực của chính quyền Tổng thống Donald Trump. Việc dịch chuyển lực lượng phản ánh định hướng của Chiến lược Quốc phòng Quốc gia do Bộ trưởng Chiến tranh Pete Hegseth công bố, trong đó xác định bảo vệ lãnh thổ Mỹ và Tây bán cầu là ưu tiên hàng đầu. Mỹ từng triển khai các khí tài hiện đại như MQ-9 Reaper, tiêm kích F-35 và máy bay AC-130 tới Caribbean vào năm 2025. Thời gian qua, lực lượng Mỹ đã chặn bắt nhiều tàu nghi chở ma túy, chuyển giao thủy thủ đoàn cho các nước đối tác xử lý rồi đánh chìm tàu. Ngoại trưởng Marco Rubio khẳng định sự thay đổi trong phương thức hoạt động xuất phát từ việc Mỹ tăng cường phối hợp và tuân thủ hệ thống pháp luật của từng quốc gia liên quan. Tuy nhiên, giới quan sát nhận định hiệu quả lâu dài của các chiến dịch vẫn là dấu hỏi khi các băng nhóm tội phạm liên tục thay đổi tuyến đường và thủ đoạn vận chuyển. Đồng thời, việc rút bớt khí tài khỏi châu Phi nguy cơ gây suy yếu các chiến dịch chống khủng bố nhằm vào al-Shabaab và IS tại khu vực này.