Đặc phái viên của Tổng thống Mỹ Donald Trump - ông Jared Kushner cho biết Washington muốn thảo luận về các thỏa thuận an ninh mới cho châu Âu trong khuôn khổ đàm phán hòa bình ba bên giữa Nga, Mỹ và Ukraine tại Abu Dhabi (UAE) trong tuần này.
Ông Kushner - con rể Tổng thống Trump - sẽ cùng đặc phái viên Steve Witkoff tới UAE để làm trung gian cho cuộc đàm phán dự kiến diễn ra trong hai ngày thứ Ba và thứ Tư. Đây là cuộc đàm phán ba bên đầu tiên kể từ tháng 2.
"Chúng tôi đang nỗ lực tìm kiếm một giải pháp đàm phán có thể mang lại hòa bình lâu dài và tạo điều kiện cho một Ukraine có chủ quyền, an toàn và thịnh vượng trong một môi trường an ninh châu Âu ổn định hơn", ông Kushner viết trên mạng xã hội X hôm thứ Hai (9/11).
Đặc phái viên cho biết Mỹ đang tập trung vào bốn vấn đề chính: chấm dứt chiến sự, thiết lập các đảm bảo an ninh đáng tin cậy cho Ukraine sau xung đột, xây dựng kế hoạch phục hồi kinh tế và giải quyết các vấn đề nhân đạo.
Đáng chú ý, Mỹ cũng muốn rà soát các thỏa thuận an ninh hiện có của châu Âu, xác định những điểm yếu trong các cơ chế hiện hành và tìm cách cải thiện chúng.
Phản ứng trước đề xuất này, Ngoại trưởng Nga Sergey Lavrov hoan nghênh việc các nhà đàm phán Mỹ đặt vấn đề an ninh tập thể làm trọng tâm. Moscow từ lâu đã kêu gọi một thỏa thuận hòa bình toàn diện, trong đó bao gồm các đảm bảo an ninh cho cả Nga và Ukraine.
Ông Lavrov cho biết phái đoàn Nga tại Abu Dhabi sẽ có Thứ trưởng Ngoại giao Sergey Ryabkov, người có nhiều kinh nghiệm trong lĩnh vực kiểm soát vũ khí và các cuộc đàm phán liên quan đến Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) cũng như Tổ chức An ninh và Hợp tác châu Âu (OSCE).
Về phía Ukraine, người đứng đầu Văn phòng Tổng thống Kirill Budanov cho biết các vấn đề nhân đạo sẽ được dành sự quan tâm đáng kể, đặc biệt là thúc đẩy trao đổi tù binh.
Trong khi đó, người đứng đầu Cơ quan Tình báo Đối ngoại Ukraine Rustem Umerov tiết lộ phái đoàn nước này sẽ có các cuộc gặp riêng với đại diện Anh, Pháp, Đức, Ý, Liên minh châu Âu (EU) và NATO tại Abu Dhabi. Kiev muốn đảm bảo các đối tác châu Âu có tiếng nói trong tiến trình ngoại giao.
"Chúng tôi đang làm mọi thứ có thể để đảm bảo châu Âu tham gia vào tiến trình ngoại giao", ông viết trên mạng xã hội X.
Vai trò của châu Âu trong đàm phán đang trở thành vấn đề gây tranh luận. Một số lãnh đạo châu Âu gần đây đã nối lại liên lạc trực tiếp với Tổng thống Nga Vladimir Putin, trong khi người đứng đầu chính sách đối ngoại EU Kaja Kallas cho rằng khối này cần nhìn thấy thiện chí từ Moscow trước khi thúc đẩy các bước tiếp theo.
Ông Kushner cũng bày tỏ hy vọng cuộc đàm phán có thể mở đường cho sự hợp tác trực tiếp giữa Nga và các đối tác châu Âu về những thỏa thuận an ninh rộng hơn.
Moscow nhiều lần cáo buộc EU và Anh cản trở các nỗ lực hòa bình trước đây, trong đó có các cuộc đàm phán tại Istanbul năm 2022. Đồng thời, hoài nghi về khả năng đóng góp của châu Âu vào các cuộc đàm phán trong tương lai.
Ngoại trưởng Lavrov mới đây cũng đặt câu hỏi về giá trị thực tế mà châu Âu có thể đóng góp vào tiến trình này.
"Điều quan trọng không phải là người châu Âu muốn gì, mà là họ thực sự có thể mang lại giá trị gia tăng gì cho cuộc đàm phán", ông nói.
Cuộc đàm phán tại Abu Dhabi diễn ra sau một thỏa thuận ngừng bắn cục bộ kéo dài một tuần quanh thị trấn Alyoshki thuộc vùng Kherson, tạo điều kiện sơ tán hơn 750 dân thường. Thỏa thuận đạt được với sự thúc đẩy của Đệ nhất phu nhân Mỹ Melania Trump.