Nghĩ về những người dám hy sinh tính mạng để cứu người

Ngày 14-9, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm ký quyết định truy tặng Huân chương Dũng cảm cho Trung tá Trần Văn Tùng (nguyên Tiểu đoàn trưởng Tiểu đoàn 3, Trung đoàn 568, Bộ Chỉ huy quân sự tỉnh Hưng Yên, Quân khu 3, Bộ Quốc phòng).

Trước đó, sáng 14-9, Bộ Quốc phòng có quyết định truy thăng quân hàm trước thời hạn cho anh Tùng từ cấp bậc Thiếu tá lên Trung tá.

Sáng 12-9, tại khu vực cầu Bo, thuộc phường Trà Lý (Thái Bình cũ), nay là tỉnh Hưng Yên, Thiếu tá Trần Văn Tùng đã dũng cảm nhảy xuống sông cứu một thanh niên có ý định tự tử. Do dòng nước chảy xiết, Thiếu tá Tùng và người thanh niên bị cuốn trôi.

Câu chuyện về hành động dũng cảm của anh Tùng diễn ra cùng lúc khi chúng ta cũng đang chứng kiến tấm lòng của mọi người đang quyên góp hỗ trợ cô giáo mầm non Hoàng Thị Hiền.

Cô Hiền sinh năm 1994, là giáo viên Trường mầm non Phú Sơn, xã Nghĩa Hành, tỉnh Nghệ An.

Đầu giờ chiều 28-8, tại điểm trường Tân Lâm, một bé trai 2 tuổi bất ngờ chạy ra đường trong lúc xe tải đang đi tới. Phát hiện học sinh gặp nguy hiểm, cô Hiền chạy theo kịp kéo được cháu vào vị trí an toàn nhưng cô lại bị xe tải cán qua hai chân.

Do thương tích nặng, chân phải của cô bị giập nát. Dù nỗ lực cứu chữa nhưng do hoại tử, các bác sĩ đành phẫu thuật cắt cụt cẳng chân phải. Cô Hiền đang một mình nuôi hai con nhỏ 7 tuổi và 4 tuổi. Cả mấy mẹ con hiện đang sống nhờ nhà ông bà ngoại.

• 

  Nhảy xuống sông cứu người tự tử, thiếu tá quân đội cùng nạn nhân bị cuốn mất tíchĐỌC NGAY

Ngày 9-9, Bộ Quốc phòng đã công bố quyết định tuyển dụng đặc cách chị Rơmah H'Thiêp (23 tuổi) vào Quân đội nhân dân Việt Nam.

Chị được phong quân hàm Thiếu úy quân nhân chuyên nghiệp và được biên chế công tác tại một đơn vị quân đội nhằm hỗ trợ gia đình với hai con nhỏ (4 tuổi và 1 tuổi) ổn định cuộc sống.

Chị Rơmah H'Thiêp là vợ của Hạ sĩ Kpă Thiêp (20 tuổi). Người lính ấy về nghỉ phép dịp cuối tháng 7-2026, trong lúc giúp bà con dựng trụ điện, khi người dân bị điện giật, bản thân bị văng ra ngoài trước nhưng anh vẫn tìm cách cứu hai người gặp nạn. Hành động của anh đã cứu sống được hai người dân nhưng anh đã hy sinh.

Những câu chuyện xả thân cứu người diễn ra liên tiếp trong thời gian qua khiến chúng ta thêm tin vào lòng tốt quanh ta.

Cô giáo Hiền khi được hỏi về hành động ấy đã nói "Ai trong hoàn cảnh ấy cũng đều làm như thế". Cô Hiền không có vài giây để cân nhắc thiệt hơn trước một chiếc xe tải đang lao tới.

Thiếu tá Tùng thậm chí đã hoàn thành phần việc thuyết phục, đã yên tâm rằng nạn nhân đồng ý để mình chở về nhà và chỉ trong khoảnh khắc, nạn nhân bất ngờ nhảy cầu, anh đã lao theo cứu mà không có thời gian để cân nhắc.

Câu chuyện về lòng tốt ấy lan tỏa đã lay động trái tim mọi người. Và sự hy sinh ấy cũng được tri ân bằng nhiều cách.

Người vợ của người lính dũng cảm Kpa Thiêp đã được quân đội tạo điều kiện để có thể nuôi con. Nhưng chắc chắn sẽ không thể nào bù đắp cho những đứa con của chị hơi ấm người cha trên cả hành trình dài phía trước.

Hàng ngàn người cảm phục sự hy sinh và muốn chia sẻ hoàn cảnh, đã hỗ trợ hơn 3,5 tỉ đồng giúp cô Hiền nhưng với chặng đường dài trước mắt, chắc chắn cô sẽ vất vả gấp bội phần khi chỉ có một chân trái thương tật, còn chân phải đã bị cắt cụt.

Sự hy sinh và lòng dũng cảm của Thiếu tá Trần Văn Tùng đã được tôn vinh và ghi nhận nhưng khoảng trống anh để lại cho tổ ấm bé nhỏ của mình sẽ khó mà bù đắp được cho vợ, con anh. Vợ anh đã viết trên trang cá nhân của mình rằng "Gia đình tự hào về anh nhưng em cần anh. Các con cần anh. Gia đình cần anh…".

Ba câu chuyện về sự hy sinh tính mạng để cứu người xảy ra dồn dập chỉ trong một thời gian ngắn đã khiến chúng ta không chỉ dừng lại ở tầng cảm xúc xúc động hay khâm phục.

Trên báo Tuổi Trẻ, nhân viết về sự hy sinh của Thiếu tá Tùng, bạn đọc đã đặt vấn đề về việc nên có một vị trí nào đó trên các cây cầu để treo những chiếc phao nhằm kịp thời tung ra khi hữu sự. 

Và nếu có, cái góc được thiết kế ấy nên đặt theo tên của người có sự hy sinh lớn lao tác động tích cực đến cộng đồng. Đó cũng là một cách để tôn vinh lâu dài và nhắc nhở về sự hy sinh chứ không để những tấm gương ấy chỉ là biểu tượng nhất thời.

Ngày 11-9, đại diện báo Tuổi Trẻ đã đến bên giường bệnh của cô giáo Hoàng Thị Hiền để trao tặng "Giải thưởng Bạn đồng hành quanh tôi" - một giải thưởng tôn vinh những người đã hy sinh và cống hiến cho cộng đồng mà tờ báo duy trì hàng chục năm qua.

Niềm tin vào sự tử tế chắc chắn sẽ được củng cố mỗi khi một hành động tốt được đền đáp xứng đáng. Nhưng cũng có những sự đền đáp không gì bù đắp nổi. Ba câu chuyện về sự hy sinh của anh lính trẻ ở Tây Nguyên, cô giáo mầm non ở Nghệ An hay người sĩ quan ở Hưng Yên trong vài tuần qua là bằng chứng cho thấy vẫn còn những con người sẵn sàng đánh đổi cả phần đời còn lại cho một người xa lạ, không một giây cân nhắc thiệt hơn.

Sự xúc động dù rất lớn lao của cộng đồng, sau một thời gian sẽ nhường chỗ cho những câu chuyện thời sự khác. Liệu từ những sự hy sinh này, sự rung động của xã hội có được biến thành những cơ chế cụ thể và bền vững hơn: Quốc gia cần có một quỹ hỗ trợ dài hạn cho gia đình người hy sinh vì nghĩa cử cứu người (không chỉ một lần mà theo sát đến khi con cái họ trưởng thành) chứ không chỉ là sự quyên góp từ tấm lòng cộng đồng. 

Chúng ta cũng cần có chính sách bảo hiểm rủi ro cho những người phải hành động cấp bách, hy sinh tính mạng. Bởi cùng với sự cúi đầu trước người đã hy sinh, người ra đi sẽ an lòng hơn nếu cả cộng đồng có cách để bước tiếp bên cạnh những người thân mà họ để lại.

Và nếu có thể, chúng ta cũng rất cần có một giải thưởng cao quý mang tầm vóc quốc gia được mang tên một sự hy sinh tiêu biểu để tôn vinh họ - những người dám hy sinh tính mạng của mình giữa thời bình để gìn giữ sự sống cho người khác.

Bộ trưởng Bộ Quốc phòng ban hành quyết định truy thăng quân hàm sĩ quan trước thời hạn từ cấp bậc Thiếu tá lên Trung tá đối với đồng chí Trần Văn Tùng, thuộc Quân khu 3.