Bỏ qua điều hướng
•

Người nghe đang quay lưng với nhạc do AI tạo ra?

Người nghe đang quay lưng với nhạc do AI tạo ra?
Nguồn ảnh: Tuổi Trẻ

Mức độ quan tâm đến nhạc AI tạo ra đang suy giảm, trong khi nhiều nghệ sĩ cởi mở với công nghệ cũng không muốn AI thay thế quá trình sáng tác.

- Ảnh 1.

The Velvet Sundown là ban nhạc được tạo bằng AI, từng thu hút sự chú ý trên các nền tảng phát nhạc trực tuyến vào năm 2025 - Ảnh: Velvet Sundown

Theo The Guardian, ngành công nghiệp âm nhạc đang đối mặt với phản ứng dè dặt hơn từ người nghe trước sự gia tăng của nhạc AI. 

Bên cạnh việc Spotify loại khoảng 50 triệu ca khúc bị xem là nội dung AI kém chất lượng khỏi hệ thống đề xuất trong một năm, những khảo sát gần đây cũng cho thấy mức độ quan tâm của công chúng đối với loại nhạc này có chiều hướng giảm.

Nhạc AI tăng mạnh nhưng người nghe vẫn dè dặt

Theo báo cáo Generative AI in Entertainment 2026 của công ty nghiên cứu dữ liệu giải trí Luminate, mức độ quan tâm ròng của người tiêu dùng Mỹ đối với nhạc AI giảm từ -13% vào tháng 5-2025 xuống -20% vào tháng 11 cùng năm. Ở nhóm Gen Z và Gen Alpha, chỉ số này cũng giảm từ -6% xuống -16%.

Trong khi đó, số lượng nhạc AI xuất hiện trên các nền tảng tiếp tục tăng. Tháng 4-2026, Deezer cho biết nền tảng nhận khoảng 75.000 ca khúc được tạo hoàn toàn bằng AI mỗi ngày, chiếm 44% tổng số bản nhạc tải lên. Tuy nhiên, nhạc AI chỉ chiếm khoảng 1-3% tổng lượt phát trên dịch vụ này.

- Ảnh 2.

Số lượng ca khúc AI tăng nhanh, trong khi người nghe vẫn dè dặt với những sản phẩm được tạo hoàn toàn bằng AI - Ảnh: AI Singing

Sự chênh lệch giữa lượng nhạc được đưa lên và tỷ trọng lượt nghe cho thấy việc sản xuất ngày càng dễ dàng nhờ AI chưa đồng nghĩa các sản phẩm này thu hút được lượng khán giả tương ứng.

Nhu cầu minh bạch cũng được thể hiện trong khảo sát do Deezer đặt hàng Ipsos. Theo kết quả được công bố, 73% người dùng dịch vụ phát nhạc muốn được thông báo khi nền tảng đề xuất ca khúc được tạo hoàn toàn bằng AI.

Những dữ liệu này không chứng minh người nghe đồng loạt từ chối nhạc AI, nhưng cho thấy sự phổ biến của công nghệ chưa đồng nghĩa với việc công chúng hoàn toàn chấp nhận nó.

Ngay cả nghệ sĩ ủng hộ AI cũng đặt giới hạn

Sự dè chừng không chỉ đến từ khán giả. Một số nghệ sĩ từng thể hiện sự cởi mở với công nghệ cũng không muốn để AI đảm nhận toàn bộ quá trình sáng tạo âm nhạc.

Rapper A$AP Rocky cho biết anh vẫn ưu tiên tự làm nhạc thay vì chỉ nhập câu lệnh để tạo ra một ca khúc hoàn chỉnh. Nam nghệ sĩ thừa nhận mỗi người có cách tiếp cận riêng, nhưng bản thân muốn duy trì quá trình sáng tác và sản xuất trực tiếp.

- Ảnh 3.

A$AP Rocky cho biết anh vẫn ưu tiên tự sáng tác và sản xuất âm nhạc thay vì chỉ nhập câu lệnh để AI tạo ra một ca khúc hoàn chỉnh - Ảnh: Henry Hwu

Grimes, người từng cho phép người dùng sử dụng giọng hát của mình để tạo sản phẩm bằng AI, cũng không chọn cách để công nghệ thay thế hoàn toàn việc làm nhạc của cô.

Nữ nghệ sĩ đang quảng bá Psy Opera, album mới đầu tiên sau 6 năm. Theo Stereogum, album lấy cảm hứng từ AI nhưng không được tạo ra hoàn toàn bằng công nghệ này. Grimes muốn ghi nhận đóng góp của đội ngũ khoảng 70 người tham gia dự án, thay vì quy toàn bộ thành quả sáng tạo cho máy móc.

- Ảnh 4.

Grimes sử dụng AI như nguồn cảm hứng cho album Psy Opera, nhưng không để công nghệ tạo ra toàn bộ sản phẩm - Ảnh: Grimes

Trong khi đó, Kelly Clarkson bày tỏ sự hào hứng với những ứng dụng nghệ thuật của AI, nhưng cho rằng nghệ sĩ AI không nên cạnh tranh trực tiếp với nghệ sĩ con người trên cùng bảng xếp hạng. Cô đề xuất có bảng xếp hạng riêng cho các sản phẩm này.

Những quan điểm trên cho thấy tranh luận không chỉ xoay quanh việc có nên sử dụng AI hay không, mà còn liên quan đến quyền ghi nhận đóng góp sáng tạo và cách phân loại sản phẩm trên thị trường âm nhạc.

Khán giả vẫn tìm đến âm nhạc mang dấu ấn con người

Theo phân tích của The Guardian, các bảng xếp hạng Billboard gần đây vẫn có nhiều album và ca khúc tập trung vào giọng hát cùng nhạc cụ truyền thống. 

Những sản phẩm của Olivia Rodrigo, Taylor Swift, Noah Kahan và Morgan Wallen nằm trong nhóm album được nghe nhiều. Album Rubber Soul của The Beatles, phát hành năm 1965, cũng xuất hiện ở vị trí thứ tư trong bảng xếp hạng được bài báo đề cập.

- Ảnh 5.

Một bộ phận người nghe vẫn ưu tiên âm nhạc có giọng hát và nhạc cụ rõ nét, thay vì những sản phẩm mang dấu ấn công nghệ quá lớn. Tuy nhiên, thứ hạng của các ca khúc không đủ để kết luận toàn bộ khán giả đang quay lưng với nhạc AI - Ảnh: TAS Rights Management

Thách thức của ngành công nghiệp âm nhạc vì thế không chỉ nằm ở khả năng tạo ra ca khúc bằng công nghệ, mà còn ở việc xây dựng niềm tin với người nghe. Khi nhạc AI ngày càng khó phân biệt với sản phẩm do con người thực hiện, yêu cầu về nhãn nhận diện, quyền sử dụng tác phẩm và sự ghi nhận đóng góp sáng tạo trở nên cấp thiết hơn.

AI có thể tiếp tục được sử dụng như công cụ hỗ trợ sản xuất âm nhạc. Tuy nhiên, mức độ chấp nhận của khán giả sẽ còn phụ thuộc vào chất lượng sản phẩm, tính minh bạch và cách ngành công nghiệp bảo vệ giá trị sáng tạo của nghệ sĩ.

- Ảnh 6.Nhạc AI Mưa chiều, Rong rêu, Tuyệt phẩm phố đêm chen chân cùng RHYDER, Hoàng Thùy Linh, MCK

Nhạc AI ngày càng xuất hiện nhiều trong danh sách video thịnh hành YouTube Việt Nam, với những bản phối đạt hàng triệu lượt xem.

Sự chênh lệch giữa nguồn cung ồ ạt và nhu cầu thực tế đang bộc lộ rõ trên các nền tảng trực tuyến. Nền tảng Deezer ghi nhận khoảng 75.000 ca khúc do AI tạo ra mỗi ngày, chiếm 44% tổng lượng tải lên, song nhóm nội dung này chỉ chiếm từ 1% đến 3% tổng lượt nghe thực tế. Cùng với việc Spotify loại bỏ khoảng 50 triệu bài hát AI kém chất lượng khỏi hệ thống đề xuất, khảo sát từ Ipsos cho thấy có tới 73% người dùng yêu cầu phải minh bạch thông báo khi đề xuất các ca khúc tạo hoàn toàn bằng AI. Ngay cả những nghệ sĩ tiên phong tiếp cận công nghệ mới cũng chủ động đặt ra lằn ranh rõ ràng trong quá trình làm nghề. Rapper A$AP Rocky khẳng định vẫn ưu tiên tự sáng tác và sản xuất thay vì chỉ nhập câu lệnh để xuất xưởng một tác phẩm hoàn chỉnh. Tương tự, nữ ca sĩ Grimes dù lấy cảm hứng từ AI cho album Psy Opera nhưng vẫn cùng đội ngũ khoảng 70 người trực tiếp hoàn thiện dự án, khẳng định vai trò cốt lõi của con người trong nghệ thuật.
amung