Người phụ nữ tràn dịch màng tim, phổi

Nguồn ảnh: VnExpress

Bà Kiều, 70 tuổi, đang điều trị suy giáp, nay khó thở, phù toàn thân do tràn dịch màng tim, màng phổi.

Bác sĩ Đặng Lê Hồng Ngân, đơn vị Hồi sức Ngoại Tim mạch, khoa Hồi sức tích cực - Chống độc (ICU), Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP HCM, cho biết người bệnh tràn dịch màng phổi hai bên gây xẹp thụ động một phần nhu mô phổi, màng ngoài tim dày 3,5 cm. Chức năng tâm thu thất trái giảm với phân suất tống máu khoảng 40%, kèm hở van ba lá mức độ nặng.

Bà được đặt máy tạo nhịp tại Mỹ do hội chứng nhịp nhanh - nhịp chậm và thay máy khoảng hai năm trước. Khi thay máy, các bác sĩ cũng phát hiện dịch màng tim và đã chọc hút song không rõ nguyên nhân gây tràn dịch.

Bác sĩ Ngân cho rằng lượng dịch màng tim nhiều kèm huyết áp thấp khiến người bệnh có nguy cơ chèn ép tim. Người bệnh được phẫu thuật nội soi, lấy mô màng tim làm giải phẫu bệnh và đặt dẫn lưu màng phổi trái. Can thiệp này giúp dịch quanh tim thoát ra liên tục, hạn chế dịch tích tụ trở lại, đồng thời tìm ra nguyên nhân gây tràn dịch.

Êkíp ICU thực hiện thủ thuật tại giường bệnh. Ảnh: Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh — Êkíp ICU thực hiện thủ thuật tại giường bệnh. Ảnh: *Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh*

Tràn dịch màng tim có thể xuất phát từ nhiều nguyên nhân như nhiễm trùng, ung thư, bệnh lý viêm - miễn dịch, bệnh tim mạch hoặc rối loạn chuyển hóa, nội tiết.

Xét nghiệm tìm vi khuẩn lao trong dịch màng tim âm tính. Kết quả giải phẫu bệnh mẫu màng ngoài tim chưa cho thấy ung thư. Xét nghiệm ghi nhận TSH - hormone kích thích tuyến giáp, do tuyến yên tiết ra để điều hòa hoạt động của tuyến giáp - của người bệnh tăng lên 46 mIU/L (bình thường khoảng 4-5 mIU/L), người bệnh vốn đang điều trị suy giáp.

Theo bác sĩ Ngân, suy giáp nặng kéo dài có thể khiến dịch tích tụ trong các khoang cơ thể, trong đó có màng tim và màng phổi. Bác sĩ điều chỉnh liệu pháp hormone tuyến giáp nhằm đưa chức năng tuyến giáp về trạng thái kiểm soát.

Sau điều trị, tình trạng hô hấp của người bệnh cải thiện. Khoảng 3 ngày sau, lượng dịch màng phổi trái giảm, dẫn lưu được rút. Người bệnh không còn khó thở, sinh hiệu ổn định.

Người có triệu chứng khó thở, mệt kéo dài, phù chân hoặc phù toàn thân không nên tự cho rằng đây chỉ là biểu hiện của tuổi tác hoặc bệnh hô hấp thông thường. Người bệnh cần được khám để phát hiện sớm nguyên nhân.

Người đang điều trị suy giáp cần uống thuốc đều đặn, đúng liều, đúng thời điểm và xét nghiệm hormone tuyến giáp định kỳ. Người từng bị tràn dịch màng tim cũng cần tái khám và siêu âm tim đúng hẹn.

Nhật Thành

*Tên người bệnh đã được thay đổi

Độc giả gửi câu hỏi về bệnh hô hấp tại đây để bác sĩ giải đáp

Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP HCM vừa tiếp nhận cấp cứu và điều trị thành công cho bà Kiều (70 tuổi) bị tràn dịch đa màng nghiêm trọng đe dọa tính mạng. Bệnh nhân nhập viện trong tình trạng khó thở nặng, phù toàn thân, màng ngoài tim dày 3,5 cm gây nguy cơ chèn ép tim cấp, kèm theo tràn dịch màng phổi hai bên làm xẹp thụ động một phần nhu mô phổi. Trước đó, bà từng có tiền sử đặt máy tạo nhịp tim tại Mỹ và từng phát hiện dịch màng tim nhưng chưa xác định được căn nguyên. Để kiểm soát tình thế nguy cấp, êkíp Hồi sức tích cực - Chống độc (ICU) đã phẫu thuật nội soi lấy mô màng ngoài tim làm giải phẫu bệnh và đặt ống dẫn lưu màng phổi trái giải áp. Các xét nghiệm chuyên sâu sau đó loại trừ tác nhân vi khuẩn lao và tế bào ác tính ung thư. Kết quả cận lâm sàng chỉ ra chỉ số hormone kích thích tuyến giáp TSH tăng vọt lên 46 mIU/L, cao gấp nhiều lần mức bình thường ở người đang điều trị suy giáp. Theo bác sĩ Đặng Lê Hồng Ngân, tình trạng suy giáp nặng kéo dài không được kiểm soát tốt chính là cơ chế bệnh sinh dẫn đến ứ đọng dịch tại các khoang màng tim và màng phổi. Nhờ được can thiệp điều chỉnh kịp thời phác đồ hormone tuyến giáp, lượng dịch tiết giảm dần, người bệnh đã rút được ống dẫn lưu sau ba ngày và sinh hiệu phục hồi ổn định. Ca tễ lâm sàng này là lời cảnh báo y khoa quan trọng về tính tuân thủ điều trị đối với những bệnh nhân mắc bệnh lý nội tiết mạn tính. Các chuyên gia khuyến cáo người đang điều trị suy giáp cần uống thuốc đúng liều và xét nghiệm hormone định kỳ để tránh biến chứng suy tim, tràn dịch tái phát. Khi xuất hiện dấu hiệu phù nề hoặc khó thở dai dẳng, người bệnh cần đến ngay cơ sở chuyên khoa để chẩn đoán chính xác căn nguyên tiềm ẩn.