Nhịp cầu lá dừa cập bến Bạch Đằng gợi ký ức 16 năm với hầm Thủ Thiêm

Trên bến Bạch Đằng lộng gió, nghệ sĩ nhiếp ảnh Nguyễn Viết Bình xếp gọn chiếc máy ảnh sau khi vừa bắt trọn khoảnh khắc sà lan chở nhịp cầu lá dừa tiến vào vị trí thi công. Dù cơn mưa rào khiến việc tác nghiệp vất vả, gương mặt ông vẫn toát lên niềm vui khó giấu.

Trong kho ảnh tư liệu của nhiếp ảnh gia hơn 40 năm sống ở TPHCM đã có đủ 2 sự kiện lai dắt công trình siêu trường, siêu trọng trên sông Sài Gòn. Đó là sự kiện lai dắt các đốt hầm để thi công hầm Thủ Thiêm vượt sông Sài Gòn vào năm 2010, và nay là sự kiện lai dắt nhịp cầu hình lá dừa nước nặng 3.400 tấn để thi công cầu đi bộ qua sông Sài Gòn.

"Lá dừa nước" khổng lồ vượt gió, rẽ sóng

Chiều 19/10, sau quãng đường thủy dài 124km từ cảng Đông Xuyên (Vũng Tàu), sà lan chuyên dụng chở tổ hợp nhịp chính cầu đi bộ qua sông Sài Gòn đã cập bến công trường khu vực Bến Bạch Đằng, trung tâm TPHCM.

Khối kết cấu này gồm vòm thép dài 187m, cao hơn 20m cùng hệ đà giáo chuyên dụng, đạt tổng trọng lượng khoảng 3.400 tấn. Công trình có thiết kế lấy cảm hứng từ hình ảnh lá dừa nước Nam Bộ, kết nối phường Sài Gòn với bán đảo Thủ Thiêm.

Để đưa được khối kết cấu siêu trường, siêu trọng này về trung tâm thành phố, toàn bộ tổ hợp đã được hạ thủy từ rạng sáng 16/10 tại Vũng Tàu. Đến 6h ngày 18/10, đoàn phương tiện gồm sà lan chở nhịp cầu, 1 tàu lai dắt chính và 3 tàu hỗ trợ bắt đầu xuất phát về trung tâm TPHCM.

Ngay ngày đầu tiên vượt biển, đội tàu đã phải đối mặt với thời tiết bất lợi, mưa lớn và sóng to trước khi tiếp cận phao SR05 lúc 18h để neo đậu qua đêm.

Rạng sáng 19/10, đoàn tiếp tục hành trình đi qua luồng sông Soài Rạp, rẽ vào sông Sài Gòn, đi qua hàng loạt khúc quanh và khoang thông thuyền của 2 cây cầu lớn (cầu Bình Khánh và cầu Phú Mỹ), trước khi về neo đậu đối diện bến Bạch Đằng.

Từ lúc rời cảng đến khi tiến vào trung tâm thành phố, “lá dừa thép" trên sông Sài Gòn đã trở thành hình ảnh đặc biệt, thu hút sự theo dõi và gợi lên niềm phấn khởi cho người dân 2 bên bờ.

Theo ông Nguyễn Hữu Hoàng, Giám đốc cao cấp dự án (đại diện chủ đầu tư Nutifood), kể từ ngày khởi công (29/3/2025) đến nay, dự án đã hoàn thành khoảng 90% khối lượng. Việc vận chuyển nhịp cầu hình lá dừa nặng 3.400 tấn qua 124km đường thủy là một trong những bài toán phức tạp nhất do phải tính toán thủy văn, con nước và dòng chảy ở từng khúc sông hẹp.

Ông Hoàng cho biết, quy trình hợp long sắp tới sẽ chịu ảnh hưởng trực tiếp từ thủy triều và điều kiện thời tiết. Do đó, các đơn vị đã mất nhiều tháng nghiên cứu dữ liệu thủy văn, thử tải kết cấu và chuẩn bị các phương án kỹ thuật dự phòng.

Niềm phấn khởi của người dân đôi bờ

"Tôi săn đón sự kiện này từ hôm qua. Giờ chụp được rồi, tôi cảm thấy rất phấn khởi", nghệ sĩ nhiếp ảnh Nguyễn Viết Bình chia sẻ với phóng viên khi đang đứng ngắm sà lan chở nhịp cầu thép được neo đậu đối diện bến Bạch Đằng.

Là một tay máy chuyên khai thác đề tài xây dựng, công nghiệp, ông Nguyễn Viết Bình xem việc ghi lại sự phát triển hạ tầng đô thị TPHCM vừa là đam mê, vừa là sứ mệnh lan tỏa hình ảnh đất nước đang vươn mình.

Cách đây 16 năm, ông cũng đã cầm máy ảnh đứng chờ trên bờ sông Sài Gòn khi các đốt dầm của hầm Thủ Thiêm được lai dắt về công trường và dìm xuống đáy sông. Sự kiện hợp long cầu Phú Mỹ, cầu Thủ Thiêm 1, cầu Ba Son cũng có ông góp mặt.

"Nếu không có những cây cầu, đường hầm kết nối, Thủ Thiêm không thể phát triển như hôm nay. Giao thông phát triển làm kinh tế chuyển biến, không còn sự chênh lệch hay ngăn cách nào nữa", người nghệ sĩ xúc động bày tỏ.

So sánh sự kiện lần này với những công trình lịch sử từng chứng kiến, ông Bình nhìn nhận nếu như việc lai dắt đốt hầm Thủ Thiêm năm xưa mang quy mô kỹ thuật đồ sộ, phục vụ giao thông vận tải huyết mạch, thì công trình cầu đi bộ qua sông Sài Gòn lại mang một giá trị thẩm mỹ và đời sống rất riêng.

"Cầu đi bộ có nét riêng là dành trọn cho du khách, không vướng xe cộ ồn ào. Nó mang tính văn hóa, kéo hai bờ sông lại gần nhau hơn, tạo nên sự chuyển biến giao thông rất văn minh, thanh lịch", ông Nguyễn Viết Bình chia sẻ.

Đứng tại bến Bạch Đằng dõi theo nhịp cầu đi bộ hình lá dừa vừa cập bến, ông Juergen (65 tuổi, đến từ Frankfurt, Đức) không giấu được sự thích thú. Từng theo dõi việc lắp ráp mái nhà ga T3 sân bay Frankfurt, ông đặc biệt ấn tượng trước kỹ thuật vận chuyển nhịp cầu thép khổng lồ bằng đường thủy từ cảng biển vào sâu trong nội địa.

Có vợ là người gốc Việt, ông Juergen gắn bó với TPHCM từ năm 2018 và luôn dõi theo từng bước chuyển mình của thành phố. Trong mắt người đàn ông Đức, diện mạo đô thị nơi đây như một bức tranh với những mảng màu đan xen.

Đó là gam màu trầm lắng của tòa tháp IFC One Saigon ngay góc đường Tôn Đức Thắng - công trình mà từ chuyến đi đầu tiên năm 2018 đến nay ông vẫn thấy còn dang dở. Đan xen với đó là những gam màu tươi mới như dự án hai tòa tháp đối diện chợ Bến Thành nay đã nhộn nhịp thi công trở lại. Hay như ngay trước mắt ông lúc này, nhịp cầu đi bộ khổng lồ sắp vươn qua đôi bờ sông Sài Gòn.

Vừa kết thúc hành trình tản bộ qua Thảo Cầm Viên, Hội trường Thống Nhất, rồi chợ Bến Thành, ông Juergen hào hứng chia sẻ sẽ sớm quay lại Việt Nam để tự mình sải bước trên cây cầu đi bộ hoàn chỉnh, tiếp tục chiêm ngưỡng một TPHCM vừa quen thuộc, vừa đổi mới từng ngày.

Trong suốt hành trình, hình ảnh nhịp cầu lá dừa nước khổng lồ nổi bật trên mặt sông, phía sau là những công trình đô thị và mảng xanh ven bờ. Nhiều người dân dừng lại, đưa điện thoại lên ghi hình. Có người tranh thủ giờ nghỉ trưa, có người tìm đến sau khi nghe tin, chỉ mong được tận mắt chứng kiến một sự kiện lai dắt công trình mà từ thời thi công hầm Thủ Thiêm đến nay mới thấy lại lần thứ hai.