Trước thềm chuyến thăm cấp Nhà nước đến Đan Mạch của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Phu nhân, nguyên Đại sứ Việt Nam tại Đan Mạch Lương Thanh Nghị (nhiệm kỳ 2022-2025) chia sẻ với phóng viên Tiền Phong về những câu chuyện đặc biệt giữa hai nước, cũng như lĩnh vực có tiềm năng lớn mà Việt Nam và Đan Mạch có thể tăng cường hợp tác.
Sự gắn kết vượt qua thời gian
Hoàng thân Henrik, phu quân của Nữ hoàng Đan Mạch, từng sinh sống và học tập tại Hà Nội trong những năm 1930 và 1950. Trong cuốn hồi ký của mình, ông dành hẳn một chương kể về những ký ức tuổi thơ giàu cảm xúc tại ngôi nhà số 80 phố Phan Đình Phùng. Tình cảm đặc biệt dành cho Việt Nam không chỉ hiện diện trong hồi ức của riêng Hoàng thân mà còn được lưu giữ trong những câu chuyện của Hoàng gia Đan Mạch.
Ngày 6/5/2022, khi trình Quốc thư lên Nữ hoàng Margrethe II tại Cung điện Fredensborg, Đại sứ Lương Thanh Nghị xúc động khi nghe bà kể về những năm tháng Hoàng thân Henrik gắn bó với Việt Nam. Nữ hoàng nhắc lại chuyến dạo quanh phố cổ Hà Nội bằng xích lô và cho biết Việt Nam luôn hiện diện trong những câu chuyện của Hoàng gia.
Nhà vua Frederik X, khi còn là Thái tử kế vị, đã bốn lần thăm Việt Nam. Trong những chuyến đi, ông từng dạo bước bên hồ Hoàn Kiếm, vẫy chào người dân và thăm đền Ngọc Sơn. Chuyến thăm gần nhất của ông diễn ra vào tháng 11/2022, khi ông còn là Thái tử kế vị.
Một chi tiết khác khiến Đại sứ Lương Thanh Nghị bất ngờ là trong khu vườn nhà kính tại Cung điện Fredensborg có những loại rau gia vị quen thuộc của Việt Nam như rau húng, thì là, hành và ớt.
Trong thời gian công tác tại Đan Mạch, ông Nghị nhiều lần có dịp hội kiến các thành viên Hoàng gia. Một trong những dấu mốc đáng nhớ là việc Nhà vua tham dự lễ kỷ niệm Quốc khánh Việt Nam năm 2022 và Hoàng hậu tham dự lễ kỷ niệm 10 năm thiết lập quan hệ Đối tác toàn diện giữa hai nước năm 2023.
“Đây là điều đặc biệt hiếm có, chưa có tiền lệ trong lễ tân đối ngoại của Hoàng gia”, ông Nghị chia sẻ.
Theo ông, những mối gắn kết giữa Việt Nam và Đan Mạch không chỉ được vun đắp ở cấp lãnh đạo mà còn bắt nguồn từ tình cảm chân thành của người dân hai nước, từ những người bạn lâu năm, nghệ sĩ, nhà giáo, nhà khoa học đến cộng đồng doanh nghiệp cùng tin tưởng vào giá trị của hợp tác.
“Đây chính là tài sản quý giá để Việt Nam và Đan Mạch tiếp tục làm sâu sắc hơn quan hệ giữa hai nước trong giai đoạn mới”, ông nói.
Ngày càng thực chất
Trên nền tảng tin cậy và gắn bó được vun đắp qua nhiều thế hệ, Việt Nam và Đan Mạch từng bước mở rộng hợp tác, đưa quan hệ song phương phát triển ngày càng thực chất.
Năm 2011, hai nước thiết lập quan hệ Đối tác chiến lược trong các lĩnh vực biến đổi khí hậu, năng lượng, môi trường và tăng trưởng xanh. Đến năm 2013, quan hệ được nâng lên thành Đối tác toàn diện, mở rộng hợp tác trên nhiều lĩnh vực, từ thương mại, đầu tư, năng lượng, y tế đến nông nghiệp, thực phẩm và giáo dục.
Tháng 11/2023, việc thiết lập quan hệ Đối tác chiến lược xanh đánh dấu bước phát triển quan trọng, thể hiện quyết tâm của hai nước trong việc gắn kết hợp tác song phương với các mục tiêu tăng trưởng xanh và phát triển bền vững.
Lý giải vì sao Việt Nam và Đan Mạch cần tiếp tục nâng tầm quan hệ, ông Nghị cho rằng, quan hệ chính trị - ngoại giao giữa hai nước hiện được xây dựng trên nền tảng tin cậy chính trị cao, cùng tình cảm gắn bó đặc biệt giữa lãnh đạo và nhân dân hai nước.
Chuyến thăm Việt Nam đầu tháng 11/2022 của Nhà vua và Hoàng hậu Đan Mạch, khi đó là Thái tử kế vị và Công nương, là một ví dụ tiêu biểu. Chuyến thăm tập trung thúc đẩy hợp tác chuyển đổi xanh, với sự tham gia của gần 40 doanh nghiệp hàng đầu Đan Mạch.
Hợp tác kinh tế đi vào chiều sâu
Cùng với quan hệ chính trị - ngoại giao, hợp tác kinh tế, thương mại và đầu tư giữa Việt Nam và Đan Mạch đã phát triển mạnh mẽ trong hơn một thập kỷ qua.
Tổng kim ngạch thương mại song phương tăng gần gấp đôi, từ 480 triệu USD năm 2013 lên gần 900 triệu USD năm 2022, và tiếp tục gia tăng trong những năm gần đây.
Việt Nam ngày càng trở thành điểm đến được các nhà đầu tư Đan Mạch quan tâm, với nhiều doanh nghiệp tìm kiếm cơ hội mở rộng hoạt động kinh doanh và sản xuất. Theo số liệu của Cục Đầu tư nước ngoài, tính đến hết tháng 8/2026, Đan Mạch có 180 dự án còn hiệu lực tại Việt Nam, với tổng vốn đầu tư gần 2,5 tỷ USD, đứng thứ 21 trong số 154 quốc gia và vùng lãnh thổ đầu tư vào Việt Nam.
Một trong những dự án tiêu biểu là nhà máy của Tập đoàn LEGO tại Bình Dương, với tổng vốn đầu tư hơn 1 tỷ USD. Đây là nhà máy trung hòa carbon đầu tiên trên thế giới của tập đoàn, thu hút khoảng 4.000 lao động và đã vận hành từ tháng 4/2025.
Phần lớn các dự án đầu tư của Đan Mạch tại Việt Nam hướng đến chất lượng cao, áp dụng tiêu chuẩn xanh, đề cao trách nhiệm xã hội và tạo hiệu ứng lan tỏa. Nhiều doanh nghiệp lớn của Đan Mạch trong các lĩnh vực sản xuất, công nghệ, vận tải biển, logistics và năng lượng tái tạo đã hiện diện tại Việt Nam, như ECCO, Pandora, A.P. Moller - Maersk, Danfoss, Mascot, Vestas, CIP và Carlsberg.
Bên cạnh đầu tư và thương mại, các chương trình hợp tác chiến lược theo lĩnh vực (SSC) cũng đang được triển khai hiệu quả, tập trung vào năng lượng, y tế, giáo dục, nông nghiệp - thực phẩm và thống kê. Trong đó, Chương trình Đối tác năng lượng Việt Nam - Đan Mạch là một trong những khuôn khổ hợp tác đáng chú ý.
Hợp tác trong các lĩnh vực khoa học - công nghệ, tư pháp, văn hóa và giao lưu nhân dân cũng ngày càng đi vào thực chất.
Ở cấp độ đa phương, Việt Nam và Đan Mạch duy trì sự ủng hộ lẫn nhau tại các diễn đàn quốc tế và khu vực, như Liên Hợp Quốc, các tổ chức quốc tế, đối thoại EU - ASEAN và Diễn đàn Đối tác vì tăng trưởng xanh và các mục tiêu toàn cầu (P4G), nơi hai nước đều là thành viên sáng lập.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cùng Phu nhân và đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam sẽ thăm cấp Nhà nước tới Đan Mạch, thăm chính thức Liên minh châu Âu (EU) và thăm chính thức Bỉ từ ngày 19 - 24/10.
Sau 55 năm thiết lập quan hệ ngoại giao, Việt Nam và Đan Mạch có nhiều cơ sở để tin tưởng vào triển vọng hợp tác trong tương lai. Dù khác biệt về quy mô, điều kiện phát triển và những ưu tiên cụ thể, hai nước cùng chia sẻ mục tiêu xây dựng nền kinh tế thịnh vượng, nâng cao chất lượng sống và kiến tạo tương lai bền vững cho các thế hệ mai sau.
Từ kinh nghiệm thực tiễn trong thời gian công tác tại Đan Mạch, ông Nghị cho rằng, điểm nhấn của chuyến thăm cấp Nhà nước của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm sắp tới sẽ là những trao đổi thực chất nhằm củng cố và làm sâu sắc hơn các khuôn khổ hợp tác chiến lược hiện có, đặc biệt trong lĩnh vực chuyển đổi xanh và phát triển bền vững.
Ngoài ra, hai nước có thể mở rộng hợp tác trong nhiều lĩnh vực giàu tiềm năng, đặc biệt là kinh tế biển, bao gồm vận tải biển, hạ tầng cảng biển, logistics, điện gió ngoài khơi và chuỗi cung ứng. Các lĩnh vực công nghệ lượng tử, trí tuệ nhân tạo, chuyển đổi số, đào tạo nhân lực chất lượng cao, đổi mới sáng tạo và y sinh cũng mở ra nhiều cơ hội hợp tác mới.