Không đảm bảo điều kiện sinh sống
Đại diện Trung tâm Bảo tồn di tích Cố đô Huế cho biết dự án bảo tồn, tu bổ và tôn tạo hệ thống kinh thành Huế (giai đoạn 2) - khu vực Quốc Tử Giám triều Nguyễn (phường Phú Xuân, thành phố Huế) có 38 hộ dân thuộc diện phải di dời.
Các công trình chính tại di tích Quốc Tử Giám đang được tôn tạo, tu bổ với tổng mức đầu tư hơn 108 tỷ đồng. Tuy nhiên, ngay trong khuôn viên di tích vẫn tồn tại những dãy nhà tập thể cũ xuống cấp nghiêm trọng.
' %2F%3E%3C%2Fsvg%3E)
Hai khu nhà tập thể cũ trong khuôn viên di tích Quốc Tử Giám triều Nguyễn xuống cấp nghiêm trọng (Ảnh tư liệu - Vi Thảo).
Theo ghi nhận của phóng viên, tại khu vực đường Đoàn Thị Điểm và Đinh Tiên Hoàng, bên cạnh di tích có nhiều khu nhà nứt tường, hư hỏng kết cấu, một số mái nhà đã sập.
Ông Bùi Văn Chánh, Trưởng phòng Đền bù, hỗ trợ, tái định cư - Ban Quản lý dự án đầu tư Bắc sông Hương (đơn vị chịu trách nhiệm giải phóng mặt bằng), cho biết đến nay mới có 8 hộ dân bị ảnh hưởng được phê duyệt bồi thường, bố trí đất tái định cư. Cơ quan chức năng đang xem xét phương án bồi thường cho 30 hộ còn lại.
Nguyên nhân khiến việc giải phóng mặt bằng tại khu vực di tích Quốc Tử Giám triều Nguyễn bị kéo dài chủ yếu do những vướng mắc liên quan đến nhà ở thuộc sở hữu nhà nước.
Căn hộ tập thể của gia đình ông Bá đã sập mái (Ảnh: Vi Thảo).
Bà Nguyễn Thị Oanh có nhà ở tại khu tập thể 2A Đoàn Thị Điểm (bên trái di tích Quốc Tử Giám), phản ánh gia đình bà được cơ quan bố trí và đã sinh sống ổn định tại đây từ năm 1987. Trung Tâm Bảo tồn Di tích Cố đô Huế cũng đã xác nhận thông tin liên quan đến hồ sơ nhà, đất ở cho gia đình bằng văn bản.
Tuy nhiên, theo phương án phê duyệt gần nhất của UBND phường Phú Xuân, gia đình bà Oanh không thuộc diện được hỗ trợ tái định cư với lý do thời điểm kiểm kê, gia đình này không sử dụng nhà được bố trí.
Với lý do tương tự, gia đình ông Nguyễn Đình Bá dù được bố trí và sinh sống ổn định tại khu tập thể 2A Đoàn Thị Điểm từ năm 1992, cũng không được hỗ trợ tái định cư.
Theo ông Bá, cư dân tại khu tập thể 2A Đoàn Thị Điểm hầu hết là cán bộ, diễn viên, nhạc công của đoàn ca múa nhạc Bình Trị Thiên cũ, sau này là đoàn nghệ thuật truyền thống Huế.
Đến năm 2006, đoàn nghệ thuật truyền thống Huế được sát nhập vào Nhà hát Duyệt Thị Đường, thuộc Trung tâm Bảo tồn Di tích Cố đô Huế.
Quá trình sử dụng, nhiều căn hộ tại khu tập thể nêu trên bị xuống cấp, một số hộ dân đã phải tìm nơi khác để ở.
Năm 2021, chính quyền địa phương yêu cầu các hộ dân di chuyển ra khỏi khu tập thể này để bảo toàn tính mạng và tài sản.
“Việc không có mặt tại nơi ở vào thời điểm kiểm kê là để đảm bảo an toàn tính mạng theo yêu cầu của chính quyền. Vì vậy chúng tôi mong cơ quan có thẩm quyền xem xét, giải quyết thỏa đáng”, ông Bá kiến nghị.
Cần bảo đảm quyền lợi cho người dân
Trong báo cáo mới đây, Ban Quản lý dự án đầu tư Bắc sông Hương xác nhận việc các hộ gia đình, cá nhân không còn sinh sống tại các dãy nhà tập thể trong khu vực di tích Quốc Tử Giám triều Nguyễn thời điểm có thông báo thu hồi đất là do công trình đã xuống cấp trầm trọng. Các căn hộ cũng không thể cải tạo, sửa chữa nên người dân buộc phải di dời đi nơi khác sinh sống.
Dãy nhà tập thể trên đường Đinh Tiên Hoàng cũng đã xuống cấp nặng (Ảnh: Vi Thảo).
Theo ông Bùi Văn Chánh, để đảm bảo quyền lợi cho người dân, Ban Quản lý dự án đầu tư Bắc sông Hương đã lập tiêu chí để xem xét phương án bồi thường, hỗ trợ và tái định cư đối với các hộ gia đình, cá nhân còn lại.
Phường Phú Xuân đã báo cáo UBND thành phố Huế đề nghị chỉ đạo Sở Nông nghiệp và Môi trường thành phố hướng dẫn để xem xét hỗ trợ các trường hợp này.
Theo các tư liệu lịch sử, trường Quốc Tử Giám ở Huế được xây dựng từ thời Vua Gia Long, tại địa phận làng An Ninh Thượng (nay thuộc phường Kim Long). Đây là trường đại học quốc gia do triều đình mở ra để đào tạo nhân tài phục vụ đất nước.
Năm 1908, triều đình nhà Nguyễn cho dời Quốc Tử Giám về đặt ở góc Đông Nam Hoàng thành Huế như hiện nay.