Nông dân biến vùng đồng lầy "đẻ" ra tiền tỷ

Ở xã Bình Minh, những cánh đồng trũng từng khó trồng lúa nay được cải tạo thành ao nuôi ốc bươu đen, hay ốc nhồi. 

Theo đại diện UBND xã, địa phương có 128 hộ nuôi ốc trên 39,5ha, tập trung tại xóm Thọ Châu, Hồng Liên và Đức Thành.

Anh Trần Quý Bảo (SN 1980), ở xóm Thọ Châu, sớm phát triển nghề nuôi ốc. Trang trại của anh hiện rộng 3,5ha, sản xuất giống và ốc thương phẩm.

Đầu năm 2018, nghe tin tại Tuyên Quang có mô hình nuôi ốc hiệu quả, anh Bảo ra tận nơi ăn ở hàng chục ngày để học hỏi. Trở về, anh mua giống, bắt thêm ốc tự nhiên nuôi thử.

Vụ đầu thuận lợi, gia đình thu được vài tấn. Nhưng sang năm thứ hai, do nuôi quá dày khiến ốc bệnh, chết hàng loạt. Cả vụ, anh chỉ thu được 15kg. 

Sau thất bại, anh tiếp tục tìm hiểu các bệnh thường gặp như tụt vòi, sưng vòi; điều chỉnh mật độ nuôi và cách quản lý nguồn nước. Anh từng bước tích lũy kinh nghiệm, mở rộng sản xuất.

Nhận thấy mùa đông miền Bắc gây khó khăn cho việc sản xuất giống, anh Bảo vào Cần Thơ thành lập chi nhánh, duy trì nguồn giống quanh năm. Trứng và ốc giống được vận chuyển ra Nghệ An cho các hộ liên kết.

Anh còn sử dụng hệ thống 10-15 ao ươm giống, nuôi ốc đạt kích cỡ 500-1.000 con/kg trước khi thả ra ao. Sau đó, ốc cần thêm 1,5-2 tháng chăm sóc để thu hoạch, tùy điều kiện.

Nhờ chủ động nguồn giống và bố trí thời gian thả nuôi hợp lý, trang trại của anh Bảo duy trì 3 vụ ốc mỗi năm. Theo anh Bảo, sản lượng năm qua đạt 100 tấn. Ngoài sản xuất tại trang trại, anh còn liên kết với 50-60 hộ dân, cung cấp con giống và thu mua ốc thương phẩm.

Cũng gắn bó với nghề từ năm 2017, ông Lê Văn Giang (SN 1973), ở xóm Thọ Châu, có 1ha ao. Ông từng chứng kiến nhiều vụ thiệt hại vì mưa lũ, nguồn nước ô nhiễm khiến ốc chết hoặc bị cuốn trôi.

Theo ông Giang, nước sạch là điều kiện quan trọng cho nghề nuôi ốc. Hơn 30 hộ đã cùng đóng góp hàng tỷ đồng đào tuyến dẫn nước dài gần 1km, phục vụ vùng sản xuất.

Trao đổi với phóng viên Dân trí, ông Trần Văn Giang, Chủ tịch UBND xã Bình Minh, cho biết nghề nuôi ốc bươu đen ở khu vực kênh 11 manh nha từ năm 2017, khi một số hộ tìm cách chuyển đổi những ruộng sâu trũng, trồng lúa kém hiệu quả.

Theo ông Giang, với năng suất bình quân được địa phương tính toán ở mức 40 tấn/ha/năm và giá bán tham chiếu 60.000 đồng/kg, doanh thu có thể đạt 2,4 tỷ đồng/ha/năm. Đây là mức doanh thu tính toán, chưa trừ chi phí đầu tư, con giống, thức ăn và công chăm sóc.

Chủ tịch UBND xã Bình Minh cho biết với diện tích nuôi 500m2, một hộ có thể thu lãi 70-80 triệu đồng/năm nếu sản xuất thuận lợi. 

Địa phương đã thành lập Hợp tác xã nuôi trồng, chế biến và kinh doanh ốc bươu đen Bình Minh, với 66 thành viên trên cơ sở phát triển mô hình ốc tại địa bàn Đức Thành cũ.

Theo lãnh đạo xã, hợp tác xã giúp các hộ trao đổi kỹ thuật, liên kết sản xuất, chuẩn hóa sản phẩm và tìm đầu ra. Đó là cơ sở phát triển chế biến, xây dựng thương hiệu thay vì chỉ bán ốc tươi.

Trong thời gian tới, Bình Minh ưu tiên quy hoạch vùng nuôi, nâng cấp đường nội đồng, hệ thống điện và công trình cấp nước. Xã cũng tăng liên kết với doanh nghiệp tiêu thụ, hạn chế rủi ro khi thị trường biến động.

Ông Giang cho biết năm 2027, địa phương sẽ hỗ trợ hợp tác xã hoạt động bài bản hơn, hướng tới nâng cao hiệu quả sản xuất và bảo đảm chất lượng, an toàn thực phẩm.