Tiểu thuyết Kim Dung có rất nhiều nữ cao thủ - Ảnh minh họa
Trong số đó, có một nhân vật được Kim Dung nhắc đến trong bản truyện mà ông sửa lại sau cùng của Anh Hùng Xạ Điêu - Dương Diệu Chân.
Nữ cao thủ khiến Hoàng Dung ngưỡng mộ trong Kim Dung
Trong Anh Hùng Xạ Điêu bản chỉnh sửa cuối cùng, Kim Dung đã thay đổi nhân vật tướng thủ thành trấn giữ vùng Thanh Châu, đất Sơn Đông khi Mông Cổ mang quân tấn công là vợ chồng Lý Toàn, Dương Diệu Chân.
Đây là hai nhân vật có thật trong lịch sử, gắn liền với cuộc chiến chống lại quân Kim và Mông Cổ của nhà Nam Tống.
Lý Toàn được mô tả là người có tài thao lược, cùng vợ Dương Diệu Chân là thủ lĩnh đội nghĩa quân "Hồng Áo Quân" nổi lên tại vùng Sơn Đông, chống lại cả triều đình Nam Tống lẫn quân Kim và Mông Cổ từ phía Bắc.
Riêng Dương Diệu Chân được nhiều tư liệu lịch sử ghi nhận là đệ tử Toàn Chân giáo, có võ nghệ cao cường, đặc biệt thương pháp của bà được xưng tụng là "thiên hạ vô địch" thời bấy giờ.
Vào thế kỷ 16, danh tướng nhà Minh Thích Kế Quang từng viết trong "Kỷ hiệu tân thư", tác phẩm võ thuật nổi tiếng của Trung Quốc như sau: “Phép dùng trường thương truyền lại bắt đầu từ họ Dương, gọi là Lê Hoa. Kỹ thuật này biến hóa khó lường, được xưng tụng “Hai mươi năm Lê Hoa thương, thiên hạ vô địch thủ" là có lý do".
Người dùng thương pháp Lê Hoa, họ Dương trong Kỷ hiệu tân thư chính là Dương Diệu Chân, chứ không phải dòng dõi Dương gia tướng nổi tiếng củ thời Bắc Tống.
Dương Diệu Chân sống vào giai đoạn cuối Kim – đầu Nam Tống, khi miền bắc Trung Quốc rơi vào vòng xoáy chiến tranh giữa Kim, Mông Cổ và các lực lượng địa phương.
Bà là em gái Dương An Nhi, tên thật Dương An Quốc, một trong những thủ lĩnh lớn của Hồng Áo quân tại Sơn Đông.
Ngay cả cái tên “Dương Diệu Chân” cũng là chi tiết thú vị. Nhà nghiên cứu lịch sử Tống – Kim – Nguyên Khương Tích Đông cho rằng ban đầu sử liệu gọi bà là Dương Tứ nương tử hoặc “Tiểu tỷ tỷ”; sau khi trở thành thủ lĩnh còn được gọi là “Cô cô”, “Dương cô cô”, “Lý cô cô”.
Cuối năm 1214, Dương An Nhi bị quân Kim đánh bại và chết trong lúc tìm đường rút lui. Sang khoảng năm 1215, một lực lượng Hồng Áo quân còn lại đã tôn Dương Tứ nương tử làm thủ lĩnh.
Nghiên cứu của Khương Tích Đông dựa trên các nguồn cổ cho rằng bà thu phục được hơn một vạn người, mặc dù số thực sự có khả năng chiến đấu chỉ vào khoảng vài nghìn.
Sau đó Dương Diệu Chân đưa quân về khu vực Ma Kỳ Sơn ở Sơn Đông và hợp binh với một thủ lĩnh Hồng Áo quân khác là Lý Toàn.
HÌnh tượng Dương Diệu Chân - Ảnh: AI
Hai người kết thành vợ chồng, lực lượng hai bên hợp nhất và dần trở thành một trong những thế lực quân sự đáng kể nhất Sơn Đông. Tài liệu khiến danh tiếng võ thuật Dương Diệu Chân sống đến ngày nay chính là Tống sử – Lý Toàn truyện.
Điều thú vị là câu nói nổi tiếng của bà không xuất hiện trong một cuộc tỷ võ.
Năm 1231, Lý Toàn tử trận khi giao chiến với quân Nam Tống. Các tướng còn lại đã suy tôn Dương Diệu Chân “quyền chủ quân vụ” – tạm nắm toàn bộ quân vụ.
Theo nghiên cứu của Khương Tích Đông, những tướng cao cấp dưới quyền Lý Toàn khi ấy không ai đủ uy tín khiến toàn quân phục, trong khi việc Dương Diệu Chân lên nắm quyền lại được quân sĩ chấp nhận.
Dù vậy, dưới tình cảnh phải chống đỡ cả quân Mông Cổ từ phía Bắc lẫn quân triều đình Nam Tống, lực lượng của Dương Diệu Chân không trụ vững được và nhanh chóng tan vỡ sau đó. Bản thân Dương Diệu Chân buộc phải trốn đi, và không còn tư liệu về sau.
Được nhiều danh tướng, sử gia thừa nhận
Nhưng mặt khác, những giai thoại về thương pháp "thiên hạ vô địch" của bà thì lưu truyền đến cả ngàn năm sau.
Trong Kỷ hiệu tân thư, Thích Kế Quang hết lời khen ngợi kỹ pháp Lê hoa thương của Dương Diệu Chân.
Ông cho rằng "cái hay của thương pháp nằm ở luyện đến mức cực kỳ thuần thục, thương thủ quy nhất" và ca ngợi Dương Diệu Chân là “Khi bất động vững vàng như núi, khi động thủ thế như sấm sét".
Thương pháp được xem là kỹ thuật chiến đấu chính trên chiến trường - Ảnh: BAIDU
Một võ gia quân sự khác đời Minh là Hà Lương Thần trong Trận kỷ cũng so sánh nhiều trường phái như Mã gia thương, Sa gia can tử, Lý gia đoản thương rồi kết luận: “Thiên hạ xưng vô địch giả, duy Dương thị Lê Hoa thương dã” – trong các phép thương được thiên hạ gọi là vô địch, nổi bật là Lê Hoa thương của họ Dương.
Đến đầu đời Thanh, võ thuật gia Ngô Thù trong Thủ tý lục tiếp tục liệt kê Dương gia thương của Dương Diệu Chân bên cạnh Sa gia thương, Mã gia thương, đánh giá là 3 bộ thương pháp lợi hại nhất trong thực chiến.
Trong vũ trụ võ hiệp của mình, Kim Dung từng xây dựng nên vô số hình tượng nữ cao thủ võ công trác tuyệt, thông minh quán thế, nhưng Dương Diệu Chân là trường hợp nhân vật lịch sử có thật hiếm hoi được nhắc đến.
Dù chỉ nhắc thoáng qua vào cuối truyện Anh Hùng Xạ Điêu, Kim Dung vẫn làm nổi bật hình tượng dũng mãnh của Dương Diệu Chân thông qua đánh giá của nhân vật nữ chính Hoàng Dung - người nổi tiếng thông minh, kiêu ngạo.
Mặt khác, Lý Toàn - Dương Diệu Chân cũng được đánh giá là nguyên mẫu đời thực của đôi Quách Tĩnh - Hoàng Dung, khi cả hai đều có võ nghệ cao cường, mang trong mình hào khí vừa chống quân xâm lược, vừa không thỏa hiệp với triều đình Nam Tống.
Vị tướng nào giúp nhà Lý đánh bại gia tộc võ thuật trứ danh của Kim Dung?Các tư liệu lịch sử Trung Quốc ghi chép thất bại của Đại Lý trong chiến dịch quân sự nhắm vào Đại Cồ Việt năm 1014, nhưng lại không nói rõ về đại tướng nhà Lý cầm quân đánh bại gia tộc võ thuật lừng danh trong tiểu thuyết Kim Dung.