Sầu riêng tập kết tại Công ty Chánh Thu - Ảnh: LÊ TRUNG
Liên kết để bền vững, hợp tác để vươn xa
Bà Ngô Tường Vy, Chủ tịch HĐQT, Tổng giám đốc Công ty cổ phần Tập đoàn Xuất nhập khẩu trái cây Chánh Thu, cho biết với chủ đề "Liên kết để bền vững - Hợp tác để vươn xa", mong muốn đây không chỉ là một buổi gặp gỡ, mà còn là nơi cùng chia sẻ những trăn trở, tìm kiếm giải pháp, xây dựng những mối liên kết thực chất cho ngành hàng sầu riêng.
"Chúng tôi tin rằng để một trái sầu riêng Việt Nam có thể đi xa trên thị trường quốc tế, câu chuyện chất lượng phải bắt đầu từ đầu vụ: từ lựa chọn giống, vật tư nông nghiệp, quy trình canh tác đến thu hoạch, sơ chế và xuất khẩu. Mỗi khâu đều cần sự phối hợp chặt chẽ và trách nhiệm của nhiều bên.
Theo bà, đặc biệt với sầu riêng Đắk Lắk, công ty mong muốn cùng bà con xây dựng vùng nguyên liệu chất lượng, minh bạch và bền vững.
Không chỉ hướng đến một mùa vụ thuận lợi mà cần cùng nhau gây dựng uy tín cho vùng đất, niềm tin cho người nông dân, thương hiệu cho trái sầu riêng Việt Nam trên thị trường quốc tế.
Bà Ngô Tường Vy - Ảnh: LÊ TRUNG
Đi cùng nhau để đi xa hơn
Tại đây, nguyên Phó chủ tịch Quốc hội Lê Minh Hoan đã có những chia sẻ xung quanh câu chuyện "Liên kết để bền vững - Hợp tác để vươn xa".
Theo ông, hôm nay ngồi với nhau ở đây đừng bắt đầu câu chuyện bằng câu hỏi: Năm nay sầu riêng giá bao nhiêu, những con số xuất khẩu, sản lượng… Hãy thử bắt đầu một câu hỏi khác là một trái sầu riêng trước khi đến tay người tiêu dùng thì đã đi qua bao nhiêu bàn tay?
Theo ông, đó là có bàn tay chăm cây người nông dân, kỹ thuật viên theo dõi sâu bệnh, dinh dưỡng, hợp tác tổ chức vùng trồng, doanh nghiệp thu mua, sơ chế, đóng gói, bảo quản, logistics và mở cửa thị trường.
Có cán bộ khuyến nông quản lý mã vùng trồng, nhà khoa học nghiên cứu về giống, đất, nước, quy trình canh tác. Có chính quyền địa phương kiến tạo môi trường liên kết, có truyền thông kể câu chuyện sản phẩm.
"Như vậy phía sau một trái sầu riêng chưa bao giờ chỉ có một người, mà là cả một hệ sinh thái", ông nói.
Nhân công bốc xếp sầu riêng - Ảnh: LÊ TRUNG
Theo ông, đừng chỉ gặp nhau khi trái đã chín. Một hệ sinh thái khác ở chỗ người ta gặp nhau từ trước khi trái hình thành.
Doanh nghiệp nói cho vùng trồng biết thị trường cần gì, nông dân cho doanh nghiệp biết vườn mình đang gặp khó khăn gì. Nhà khoa học cho biết quy trình nào cần phải điều chỉnh, hợp tác xã tổ chức lịch sản xuất, dự báo thị trường.
Chính quyền địa phương hỗ trợ, quản trị vùng trồng và cơ sở dữ liệu. Khi ấy câu chuyện không còn là anh có mua trái của tôi không, mà chuyển thành chúng ta cùng tạo ra trái sầu riêng mà thị trường cần như thế nào.
Chỉ thay đổi một câu hỏi thôi mà thay đổi cả vị thế người nông dân lẫn doanh nghiệp. Từ quan hệ mua bán sang quan hệ đối tác, kiến tạo giá trị.
Một ha sầu riêng không nên chỉ được đo bằng bao nhiêu tấn trái, mà được hỏi một ha đang tạo ra bao nhiêu giá trị. Trái sầu riêng là giá trị thứ nhất, vỏ có thể là nguyên liệu, hạt có thể tiếp tục được nghiên cứu để tạo ra sản phẩm mới.
Dữ liệu canh tác, câu chuyện vùng trồng là một giá trị, cảnh quan khu vườn có thể trở thành trải nghiệm, uy tín người sản xuất cũng là giá trị, thương hiệu địa phương lại là một tầng giá trị khác. Một khu vườn khi ấy không còn chỉ là một sản phẩm, mà trở thành không gian tích hợp đa tầng giá trị.
"Và doanh nghiệp cần đóng vai trò mở ra những tầng giá trị đó. Trái sầu riêng cũng cần biết kể câu chuyện của mình. Ngày mai người tiêu dùng có thể không chỉ hỏi trái này ngon không, họ sẽ hỏi trồng ở đâu, ai trồng, mã vùng nào, khi nào thu hoạch, quy trình ra sao, có kiểm soát dư lượng thuốc không, có trách nhiệm với môi trường không. Đó là lý lịch, căn cước của trái sầu riêng", ông Hoan nói.
Nguyên Phó chủ tịch Quốc hội Lê Minh Hoan: 'Cả ngành hàng đồng hành, để sầu riêng vươn xa'Ông Lê Minh Hoan, nguyên Phó chủ tịch Quốc hội, nguyên Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, nhấn mạnh điều này tại Hội nghị diễn đàn kết nối sản xuất, tiêu thụ sầu riêng do tỉnh Đắk Lắk tổ chức ngày 16-8.