Ông Trump chỉ đạo nộp đơn kiện nếu ứng viên Cộng hòa thua ở Alaska

Nguồn ảnh: Thanh Niên

Bộ Tư pháp Mỹ muốn chặn công nhận kết quả bầu cử giữa kỳ vào Thượng viện Mỹ tại bang Alaska trong trường hợp ứng viên Cộng hòa thất cử, viện dẫn khả năng cử tri bỏ phiếu nhầm.

Báo The Washington Post ngày 24.10 đưa tin Bộ Tư pháp Mỹ đã yêu cầu thẩm phán lưu ý khả năng cử tri Alaska có thể bỏ phiếu nhầm tên, do cuộc đua Thượng viện có tên của ông Dan Sullivan (thượng nghị sĩ Cộng hòa) và ông Dan J. Sullivan (giáo viên nghỉ hưu và vừa mới đăng ký làm đảng viên Cộng hòa gần đây).

Bộ Tư pháp Mỹ yêu cầu tòa án xem lại kết quả nếu ông Dan Sullivan thua đối thủ Dân chủ Mary Peltola với cách biệt phiếu bầu nhỏ hơn số phiếu mà ứng viên thứ 3 là ông Dan J. Sullivan nhận được. “Chẳng hạn, có thể xảy ra trường hợp người ủng hộ thượng nghị sĩ Sullivan sẽ bầu nhầm cho ông Dan J. Sullivan”, theo nội dung đơn đệ trình tòa án của Bộ Tư pháp.

Trả lời báo chí ngày 23.10, Tổng thống Mỹ Donald Trump xác nhận chính ông đã chỉ đạo Bộ Tư pháp nộp đơn kiện. Chủ nhân Nhà Trắng ngày 21.10 gọi việc ông Dan J. Sullivan tranh cử là “trò lừa đảo” và cáo buộc đảng Dân chủ can thiệp bầu cử.

Công tố viên đang điều tra liệu việc ông Dan J. Sullivan tranh cử có phải âm mưu làm cử tri bối rối khi bỏ phiếu hay không. Ông Dan J. Sullivan nói rằng bản thân mới đăng ký làm đảng viên Cộng hòa là do đảng cũ của ông - đảng Độc lập Alaska - không còn hoạt động.

Cơ quan bầu cử Alaska cho biết họ đang xem xét đơn kiện và "tập trung vào việc điều hành cuộc bầu cử đang diễn ra và tạo niềm tin cho cử tri rằng phiếu bầu của họ sẽ được tính”.

Hồi tháng 6, giới chức phụ trách bầu cử tại Alaska từng tìm cách loại vị giáo viên nghỉ hưu khỏi danh sách ứng viên vì lo ngại gây nhầm lẫn, thế nhưng tòa án tối cao của bang sau đó phán quyết giữ nguyên tên ông trên phiếu bầu.

Ông Dan J. Sullivan bác bỏ cáo buộc cố tình đánh lừa cử tri hay cấu kết với đảng Dân chủ. Trong vòng bầu cử sơ bộ hồi tháng 8 nhằm chọn ra 4 cái tên đứng đầu vào vòng tổng tuyển cử, ông nhận được 2,5% phiếu bầu.

Cuộc đua tại Alaska thu hút sự chú ý lớn vì có thể quyết định quyền kiểm soát thượng viện Mỹ trong bối cảnh thượng nghị sĩ Sullivan và bà Peltola bám đuổi sát sao.

Theo báo The Guardian, nhiều chuyên gia bầu cử nhận định động thái của Bộ Tư pháp Mỹ là sự can thiệp chưa từng có tiền lệ từ chính phủ liên bang khi cuộc bỏ phiếu còn chưa khép lại. Giáo sư luật Derek Muller tại Đại học Notre Dame (Mỹ) đánh giá lập luận pháp lý của bộ Mỹ là rất mỏng manh và hầu như không có khả năng thắng kiện, bởi Mỹ áp dụng nguyên tắc bỏ phiếu kín nên việc điều tra xem cử tri thực sự định bầu cho ai sau khi đã bỏ phiếu là điều bất khả thi trên thực tế.

Bộ Tư pháp Mỹ vừa đệ đơn lên tòa án yêu cầu xem xét lại kết quả bầu cử Thượng viện tại bang Alaska nếu Thượng nghị sĩ đương nhiệm Dan Sullivan thất bại trước đối thủ đảng Dân chủ Mary Peltola. Động thái pháp lý này được thực hiện theo chỉ đạo trực tiếp từ Tổng thống Donald Trump nhằm ngăn chặn nguy cơ cử tri bỏ phiếu nhầm tên. Cụ thể, lá phiếu bầu năm nay xuất hiện thêm ứng viên Dan J. Sullivan, một giáo viên nghỉ hưu vừa gia nhập đảng Cộng hòa và từng nhận 2,5% phiếu trong vòng sơ bộ hồi tháng 8. Nhà Trắng cáo buộc sự hiện diện của ứng viên Dan J. Sullivan là hành vi can thiệp bầu cử nhằm chia rẽ phiếu của phe bảo thủ trong bối cảnh cuộc đua giành quyền kiểm soát Thượng viện diễn ra sít sao. Dù giới chức bầu cử bang Alaska từng tìm cách loại vị giáo viên này hồi tháng 6, Tòa án Tối cao bang vẫn phán quyết giữ nguyên tên ông trên phiếu. Về phần mình, ông Dan J. Sullivan kiên quyết bác bỏ cáo buộc cấu kết với đảng Dân chủ và giải thích việc đổi đảng xuất phát từ lý do đảng cũ ngừng hoạt động. Nhiều chuyên gia bầu cử đánh giá sự can thiệp từ chính quyền liên bang khi cuộc bỏ phiếu chưa kết thúc là tiền lệ hiếm thấy trong lịch sử chính trị Mỹ. Giáo sư luật Derek Muller thuộc Đại học Notre Dame nhận định cơ sở pháp lý của đơn kiện rất mỏng manh và khó có khả năng thắng trước tòa. Nguyên tắc bỏ phiếu kín của nền bầu cử Mỹ khiến việc xác minh ý chí thực sự của từng cử tri sau khi hoàn tất thủ tục trở nên bất khả thi trên thực tế.